Kiedy jest VAT od działań marketingowych

Ze stanu faktycznego przedstawionego przez spółkę, która wystąpiła do organu podatkowego z wnioskiem o wydanie interpretacji, wynika, że na podstawie porozumienia ze swoim kontrahentem - odbiorcą sprzedawanych przez spółkę towarów, udostępnia temu kontrahentowi (bez przenoszenia własności) w celu ekspozycji kasetony i totemy reklamowe wraz z usługą ich montażu. Obowiązkiem odbiorcy towarów, zgodnie z porozumieniem, jest pomoc przy montażu udostępnianych elementów reklamowych, ich konserwacja, ponoszenie kosztów bieżącego utrzymania i eksploatacji oraz zgłaszanie spółce ewentualnych uszkodzeń.

Na tle tak przedstawionych okoliczności działający organ podatkowy uznał, że pomiędzy przedsiębiorcami dochodzi do wzajemnego odpłatnego świadczenia usług, które powinno podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT.

Spółka nie zgodziła się z takim stanowiskiem i złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który w orzeczeniu z 26 maja 2010 r. (sygn. akt I SA/Gd 260/10) uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd stwierdził w uzasadnieniu wyroku, że jeżeli współdziałanie, tak jak w przedstawionym stanie faktycznym, dotyczy wspólnego programu marketingowego, między jego uczestnikami nie dochodzi do wzajemnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. W ocenie WSA w Gdańsku nie można w takim przypadku dokonywać wyodrębnienia poszczególnych czynności służących realizacji wspólnego celu, jakim jest korzystne dla obu stron porozumienia zachowanie osób trzecich - konsumentów obu przedsiębiorców. Sąd wskazał, że podejmowane działania są czynnościami, o których mowa w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT (w brzmieniu obowiązującym przed 1 kwietnia 2011 r.), lecz w związku z tym, że są to czynności związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, nie podlegają opodatkowaniu.

Od wyroku sądu pierwszej instancji organ podatkowy wniósł skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił ją w przywołanym wyroku, akceptując przy tym, jak wynika z ustnego uzasadnienia, stanowisko WSA w Gdańsku.

Przywołany wyrok jest zgodny z innymi orzeczeniami w podobnych sprawach. Należy w tym miejscu przywołać orzeczenia NSA: z 23 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I FSK 1788/07) oraz z 9 października 2009 r. (sygn. akt I FSK 291/08), a także prawomocne wyroki WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2010 r. (sygn. akt III SA/Wa 1655/09) i z 12 lutego 2009 r. (sygn. akt III SA/Wa 3363/08).

Orzeczenie NSA pozostaje przy tym aktualne także w obecnym stanie prawnym. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 2 ustawy o VAT w jego brzmieniu obowiązującym od 1 kwietnia 2011 r. nie podlegają opodatkowaniu czynności wskazane w pkt 1 i 2 tego przepisu, jeżeli służą celom działalności gospodarczej podatnika.

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054).

Oprac. Ewa Matyszewska