VAT musi być zgodny z prawem wspólnotowym

Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (m.in. wyrok C-342/87). Jednak przedsiębiorcy wskazują na kłopoty ze stosowaniem art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054). Krzysztof Modzelewski, członek Rady Podatkowej PKPP Lewiatan, twierdzi, że mimo iż wskazany przepis wydaje się zgodny z prawem unijnym, to jednak w praktyce jego stosowanie narusza zasadę proporcjonalności, a zatem i unijne przepisy. Jego zastosowanie powoduje ten skutek, że VAT przestaje być neutralny. Wystarczy, by podatnik wskutek niejasności interpretacyjnych błędnie przyjął, że dana czynność jest opodatkowana.

W wielu przypadkach uniemożliwia zastosowanie zasady neutralności podatku, gdy błędne uznanie danej czynności za opodatkowaną jest wynikiem niejasnych i skomplikowanych przepisów, a nie działania mającego na celu np. wyłudzenia odliczenia bezprawnie zafakturowanego podatku naliczonego, czemu zapobiegać ma kwestionowana regulacja.

- Nie można mówić o bezwzględnej zgodności analizowanego przepisu z prawem unijnym - twierdzi Krzysztof Modzelewski.

Ekspert dodaje, że nie mając możliwości zmiany art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy o VAT - ponieważ mogłoby być to zakwestionowane przez organy UE - polski ustawodawca oraz polskie organy podatkowe powinny dążyć do takiego stanu regulacji i wykładni prawa w zakresie przedmiotu opodatkowania VAT, które pozwolą ograniczyć, a najlepiej całkowicie wyeliminować, błędy co do podatkowej kwalifikacji danej transakcji popełniane przez zbywających towary i usługi, wynikające nie z ich złej woli lub samowoli, lecz z panującej niepewności i niestabilności prawa. Konsekwencje niezamierzonych błędów zbywającego towar lub wykonawcy usługi ponosi bowiem inny podmiot, którym jest nabywca pozbawiony odliczenia naliczonego podatku.

- W ten sposób wskazany przepis może przestać być barierą i będzie spełniał zadania, zgodne z jego ratio legis - proponuje Krzysztof Modzelewski.

Należy zgodzić się z uzasadnieniem do wymienionego orzeczenia TS UE, według którego podatnik nie może samowolnie decydować o opodatkowaniu danej transakcji, jeśli jest ona, zgodnie z prawem, jednoznacznie z podatku zwolniona albo mu nie podlega. Przepis taki jest jednak racjonalny, jeśli przepisy są precyzyjne i jednoznaczne. Przynosi natomiast odwrotny skutek i prowadzi do naruszenia zasady neutralności podatku, gdy błędy wystawcy faktury spowodowane są przez nieprecyzyjne przepisy oraz brak jednoznacznej ich interpretacji.

@RY1@i02/2011/170/i02.2011.170.183.002b.001.jpg@RY2@

Lewiatan opublikował czarną listę barier komplikujących prowadzenie biznesu. Wśród nich znalazło się 40 utrudnień podatkowych i 10 niezwiązanych bezpośrednio z podatkami, ale będących w kompetencji Ministerstwa Finansów. Co tydzień konfrontujemy argumenty Lewiatana z MF.

ewa.matyszewska@infor.pl