Czy od domków letniskowych trzeba płacić podatek od nieruchomości

Domek letniskowy jest budynkiem, który podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za budynek uważa się obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Za budynki podlegające opodatkowaniu Ministerstwo Finansów uznaje także domki letniskowe o konstrukcji drewnianej i posadowione na bloczkach betonowych lub palach. Takie stanowisko resort przedstawił w odpowiedzi na interpelację poselską z 9 sierpnia 2007 r. (nr 8896).

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Klasyfikacja budynku zależy od uwarunkowań technicznych, dokumentacji budowlanej oraz od jego funkcji. Jak potwierdził w jednym z wyroków WSA w Gdańsku (sygn. akt I SA/Gd 703/08, prawomocny) dom letniskowy może być zaliczony do kategorii budynków mieszkalnych, jeżeli jest przeznaczony do zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych podatnika. Sąd w uzasadnieniu wyroku stwierdził, że w sytuacji, gdy dany obiekt jest wykorzystywany na potrzeby mieszkaniowe i faktycznie zaspokaja potrzeby mieszkaniowe skarżących, to winien być zakwalifikowany i uznany dla potrzeb opodatkowania podatkiem od nieruchomości za budynek mieszkalny. Stanowisko takie przedstawił również WSA w Poznaniu (sygn. akt I SA/Po 756/08, prawomocny) oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 19 lutego 2008 r. (sygn. akt II FSK 1726/06). NSA uznał, że kryterium decydującym o zaliczeniu budynku do poszczególnych kategorii budynków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jest kryterium zaspokajania podstawowych potrzeb mieszkaniowych właściciela i osób mu bliskich. W związku z tym – uzasadniał NSA – budynek letniskowy będzie mieścił się w pojęciu budynku mieszkalnego tylko wówczas, gdy będzie użytkowany faktycznie przez właściciela (jego bliskich), służąc tym samym zaspokajaniu podstawowych potrzeb mieszkalnych (nie rekreacyjnych, wypoczynkowych, bądź w celu lokaty kapitału).

Istnieją jednak wyroki sądów, które twierdzą, że dokumentacja techniczna budynku decyduje o tym, czy budynek należy opodatkować stawką dla budynków mieszkalnych lub pozostałych. Aby mieć pewność co do zastosowania stawki podatnik może zwrócić się do swojej gminy o wydanie interpretacji indywidualnej.

Jeśli jednak budynek jest wykorzystywany wyłącznie do celów mieszkaniowych, to biorąc pod uwagę wyroki WSA w Gdańsku i NSA zastosowanie powinna znaleźć niższa stawka dla budynków mieszkalnych.

Podatnik mieszka w domku letniskowym. Gmina powołując się na

Sama dokumentacja techniczna, z której wynika, że budynek jest domkiem letniskowym, nie przesądza, że należy go opodatkować według stawki dla budynków pozostałych. Jak wynika z prawomocnych wyroków WSA w Gdańsku (sygn. akt I SA/Gd 703/08) oraz NSA (sygn. akt II FSK 1726/06) przy kwalifikacji budynku należy brać pod uwagę również jego faktyczne wykorzystanie. Dokumentacja techniczna nie przesądza, że budynek, w którym mieszka podatnik, jest budynkiem letniskowym. Podatnik może zatem odwołać się od decyzji wójta lub burmistrza gminy i dowodzić, że domek jest budynkiem mieszkalnym.

Dokumentacja budowlana, taka jak np. decyzja o pozwoleniu na budowę, ma znaczenie przy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości domków letniskowych. Zdaniem WSA w Warszawie (sygn. akt III SA/Wa 2844/06) w przypadku określania stawki podatku od nieruchomości decydujące znaczenie będzie miała dokumentacja architektoniczno-budowlana danego obiektu, a więc decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, projekt budowlany, decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę, decyzja o dopuszczeniu budynku do użytkowania, które w sposób precyzyjny winny określać rodzaj danego budynku. Jednak zgodnie z nowszymi wyrokami WSA w Gdańsku i Poznaniu oraz NSA przy ustalaniu stawki podatku, która ma zastosowanie do opodatkowania budynków, należy brać pod uwagę również ich faktyczne przeznaczenie. A zatem nie tylko dokumentacja budowlana ma znaczenie przy opodatkowaniu domku letniskowego.

Meldunek nie ma znaczenia przy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Przy opodatkowaniu domków letniskowych zazwyczaj spór sprowadza się do stwierdzenia, czy zastosowanie znajdzie niższa stawka podatku przewidziana dla budynków mieszkalnych, czy wyższa, przewidziana dla budynków pozostałych. Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że wpływ na zastosowanie odpowiedniej stawki ma m.in. dokumentacja budowlana, ale także faktyczne wykorzystanie, czyli to, czy domek służy zaspokajaniu podstawowych potrzeb mieszkalnych. Nie ma jednak znaczenia zameldowanie w domku.

Podatek od nieruchomości jest podatkiem rocznym i nie ma możliwości, aby płacić go za część roku, chyba że podlegający opodatkowaniu budynek zostanie sprzedany.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; użytkownikami wieczystymi gruntów. A zatem podatek wiąże się z własnością, posiadaniem lub zajęciem na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej. Nie ma znaczenia fakt wykorzystywania domku tylko przez część roku.

Zgodnie z art. 6 ust. 7 wspomnianej ustawy podatek od nieruchomości od osób fizycznych, ustala na rok w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Przepis stanowi, że podatek jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego.

Stawki określone w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych to stawki maksymalne, których nie można przekroczyć. Jednak co roku stawki się zmieniają. Minister finansów określa w specjalnym obwieszczeniu maksymalne stawki podatku od nieruchomości na kolejny rok podatkowy. Rada gminy, ustalając stawki obowiązujące na jej terenie nie może więc uchwalić stawek wyższych niż te, które wynikają z obwieszczenia. Zgodnie z obwieszczeniem ministra finansów z 29 lipca 2008 r. (MP nr 59, poz. 531) stawka podatku od nieruchomości od budynków lub ich części mieszkalnych nie może przekroczyć w 2009 roku 0,62 zł od 1 mkw. powierzchni użytkowej oraz 6,64 zł od 1 mkw. powierzchni użytkowej od pozostałych budynków lub ich części. A zatem – w zależności od kwalifikacji domku – zastosowanie znajdzie jedna z powyższych stawek podatku.

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. budynki lub ich części. Jak wynika z art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych za budynek uznaje się każdy obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który spełnia cechy określone w ustawie, czyli: jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Jeśli zatem domek letniskowy jest trwale związany z gruntem, posiada ściany, fundamenty i dach, to jest budynkiem, który podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Resort finansów twierdzi także, że wystarczające do opodatkowana jest posadowienie domku na palach lub bloczkach betonowych. Domek letniskowy rekreacyjny podlega opodatkowaniu według stawki dla budynków pozostałych.