Nieterminowe złożenie sprawozdań bez sankcji podatkowych

Podmioty sprzedające olej opałowy muszą posiadać oświadczenia od nabywców o przeznaczeniu oleju na cele opałowe. Sprzedawca musi jednak sporządzać i dostarczyć do urzędu skarbowego miesięczne zestawienia oświadczeń. Jeśli dokumenty są prawidłowe, to niedopełnienie terminu złożenia zestawienia nie spowoduje nałożenia na firmę sankcyjnej stawki akcyzy.

W spółce przeprowadzono kontrolę. Ustalono, że spółka sprzedawała olej opałowy z przeznaczeniem na cele grzewcze osobom fizycznym, osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej. Do każdej transakcji spółka uzyskała od nabywców oświadczenie o przeznaczeniu oleju do celów grzewczych, spełniające wszystkie wymogi przewidziane w art. 89 ust. 5 - 8 ustawy o podatku akcyzowym (Dz.U. z 2009 r. nr 9, poz. 11 z późn. zm.). Spółka sporządzała miesięczne zestawienia sprzedaży wyrobów do celów opałowych i przekazywała je naczelnikowi urzędu celnego do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła sprzedaż. Raz się jednak spóźniła. W efekcie spółce określono zobowiązanie podatkowe z zastosowaniem sankcyjnej stawki akcyzy za olej.

Wspólnik spółki wyjaśnił, że nieterminowe złożenie zestawienia spowodowane było zdarzeniem losowym związanym z atakiem serca drugiego ze wspólników, który zajmował się m.in. sporządzaniem i wysyłaniem zestawień. Co więcej, atak serca potwierdzony został kartą informacyjną leczenia szpitalnego. Mimo to organ podatkowy zastosował stawkę podatku w wysokości 1822 zł za 1 tys. litrów oleju, a więc sankcyjną stawkę akcyzy.

Sąd przyznał rację spółce. Nie zgodził się z twierdzeniem organu podatkowego, że złożenie po terminie zestawienia miesięcznych oświadczeń o sprzedaży oleju opałowego stanowi wystarczającą podstawę do zastosowania sankcyjnej stawki akcyzy, wynikającej z art. 89 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym. Zdaniem sądu materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że olej opałowy został sprzedany do celów opałowych, a zatem zgodnie z celem uprawniającym do zastosowania obniżonej stawki akcyzy.

WSA wyjaśnił, że sprzedawca ma obowiązek zbierania i przechowywania oświadczeń o przeznaczeniu paliw opałowych, a także sporządzania i przekazywania do właściwego naczelnika urzędu celnego miesięcznego zestawienia oświadczeń, w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano sprzedaży. Celem wprowadzenia obowiązku uzyskiwania oświadczeń - stwierdził sąd - było umożliwienie kontroli nad obrotem olejami opałowymi, które mogły być wykorzystywane do innych celów niż opałowe. Podatnik sprzedający wyrób akcyzowy w postaci oleju opałowego ma więc obowiązek uzyskania od nabywcy prawidłowego pod względem formalnym i materialnym oświadczenia o przeznaczeniu nabywanego wyrobu. Jak wyjaśnił sąd, wymóg uzyskiwania oświadczeń jest jednym ze sposobów takiej kontroli, pozwalającym jednocześnie dokonać weryfikacji wykorzystania oleju. Dysponując danymi nabywcy organy podatkowe mogą stwierdzić, czy olej nabyty na cele opałowe został faktycznie wykorzystany na te cele.

W omawianej sprawie nie było wątpliwości, że skarżąca spółka miała wszystkie dokumenty, jednak spóźniła się z przesłaniem zestawienia oświadczeń od nabywców oleju. Zdaniem sądu zestawienie miesięczne określone w art. 89 ust. 15 ustawy o podatku akcyzowym jest dokumentem o charakterze formalnoprawnym, wtórnym w stosunku do oświadczeń składanych przez nabywców. Jest ono sporządzane przez sprzedawcę na podstawie oświadczeń nabywców o przeznaczeniu oleju opałowego na cele ogrzewcze. W konsekwencji w przypadku gdy sprzedawca wypełnił swoje obowiązki w zakresie odebrania od nabywców oświadczeń, a więc sprzedany olej został przeznaczony na cele opałowe, to brak jest podstaw do zastosowania stawki sankcyjnej.

Oprac. Łukasz Zalewski