Brak przedawnienia jest niezgodny z konstytucją

@RY1@i02/2013/232/i02.2013.232.18300040c.803.jpg@RY2@

Ireneusz Krawczyk, radca prawny, partner w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy

Niekonstytucyjność art. 70 par. 6 ordynacji podatkowej (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.) została stwierdzona w wyroku TK z 8 października 2013 r. (sygn. SK 40/12). Przepis ten blokował przedawnienie zobowiązania zabezpieczonego hipoteką, co pozwalało organom podatkowym uczynić podatnika wiecznym dłużnikiem budżetu. Orzeczenie TK pozwala na uruchomienie przewidzianej w przepisach procedury w celu wyeliminowania z obrotu rozstrzygnięcia opierającego się na niekonstytucyjnej podstawie prawnej. Zakwestionowany przepis zwykle nie był wprost wymieniany w treści niekorzystnych dla podatników rostrzygnięć. Zawsze stanowił jednak szeroko rozumianą podstawę prawną w przypadkach, gdy organ orzekał po upływie okresu przedawnienia. Wyeliminowanie tej regulacji z porządku prawnego pozwala więc żądać wznowienia postępowań wymiarowych, egzekucyjnych lub zabezpieczających, w których uznano zarzuty za nieuzasadnione ze względu na wyłączenie przedawnienia. Wniosek o wznowienie trzeba złożyć do 13 grudnia 2013 r. TK wyłączył jeden typ rozstrzygnięć z trybu wznowieniowego. Są to decyzje o zabezpieczeniu, które wygasły na skutek wydania decyzji wymiarowych.

TK odnosi swoje rozważania do lat 1998-2002, w których art. 70 par. 6 ordynacji podatkowej obowiązywał w zaskarżonym brzmieniu. Trzeba jednak zwrócić uwagę, że ze względu na kształt przepisów przejściowych zmieniających zasady przedawnienia przepis ten mógł być podstawą wydawania decyzji przez wiele kolejnych lat. W praktyce tak było, dopóki trwały postępowania wymiarowe dotyczące zobowiązań powstałych przed 31 grudnia 2002 r.

Warto dodać, że TK w uzasadnieniu wyroku wskazuje, że ma on zastosowanie do specyficznych przypadków. Jednak wiążąca jest tylko jego sentencja, a z niej jasno wynika niekonstytucyjność przepisów wyłączających bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Not. MGM