Brak środków nie uzasadnia ulgi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przyznał rację fiskusowi. Sąd przypomniał, że w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Ustawodawca, używając zwrotu "organ może" przesądził, że decyzja organu podatkowego ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru negatywnego lub pozytywnego dla podatnika sposobu rozstrzygnięcia jego wniosku. W takim przypadku sądowa kontrola decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, nie zaś rozstrzygnięcie będące wynikiem wyboru dokonanego przez organ podatkowy.

Ponadto sąd odniósł się do charakteru, jaki ma zajęcie stanowiska przez jednostkę samorządu terytorialnego, która w tym przypadku jest beneficjentem umarzanego podatku. Sąd administracyjny podkreślił, że przepisy obligują naczelnika urzędu skarbowego pobierającego podatek stanowiący w całości dochód jednostek samorządu terytorialnego jedynie do uzyskania zgody przewodniczącego zarządu na umorzenie zaległości podatkowej oraz zastosowania wskazanej pomocy na jego wniosek. Postanowienie w przedmiocie zgody lub wniosku o udzielenie pomocy jest klasycznym przykładem postanowienia wydawanego w ramach współdziałania organów.

Sąd podkreślił, że co prawda niewyrażenie zgody przez przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego uniemożliwia organowi podatkowemu przyznanie ulgi uznaniowej. Jednak zgoda nie obliguje organu podatkowego do pozytywnego załatwienia wniosku.

W ocenie WSA czasowy brak środków pieniężnych nie stanowi pozytywnej przesłanki zastosowania ulgi podatkowej. Ponadto trudna sytuacja materialna i życiowa podatniczki nie nakłada na organy podatkowe obowiązku umorzenia zaległości podatkowej.

Sygn. akt I SA/Gd 553/10.

Aleksandra Tarka

aleksandra.tarka@infor.pl

@RY1@i02/2010/230/i02.2010.230.183.015a.001.jpg@RY2@

Paweł Włodarczyk, prawnik z Kancelarii Krawczyk i Wspólnicy

Umorzenie zaległości podatkowych dopuszcza się w przypadkach nadzwyczajnych, gdy na skutek okoliczności losowych dotyczących sytuacji majątkowej lub zdrowotnej podatnika nie jest on w stanie trwale uregulować zobowiązania podatkowego bez uszczerbku dla podstaw materialnych własnej egzystencji.

Dlatego też podatniczka miałaby większe szanse, gdyby zamiast o umorzenie wystąpiła z wnioskiem o odroczenie terminu płatności podatku lub o rozłożenie jego płatności na raty. Nie można jednak zgodzić się, że decyzja w sprawie umorzenia jest całkowicie uznaniowa.

Brak jest podstaw dokonywania przez organy podatkowe wyboru pomiędzy zapłatą podatku a ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Wartości tych nie można przeciwstawiać, gdyż w szerszym sensie mieszczą się one w pojęciu interesu publicznego, które powinno mieć spójny charakter.