Co zrobić z pismem z urzędu skarbowego

Otrzymanie pisma z urzędu skarbowego nie należy do przyjemności. Powszechną reakcją na otrzymanie listu od fiskusa jest panika. W takim momencie lepiej wykazać się spokojem.

Na początek trzeba zacząć od uważnej lektury otrzymanego dokumentu. Gdy jest w nim jedynie informacja o konieczności stawienia się w urzędzie, trzeba zadzwonić do urzędu, i zapytać, jakiemu celowi ma taka wizyta służyć. W otrzymanym wezwaniu powinien znajdować się podpis osoby upoważnionej, a tym samym znającej sprawę. Warto skontaktować się z nią. Gdy znany będzie już cel wizyty, warto odpowiednio się do niej przygotować. Jeśli przykładowo wizyta w urzędzie ma potwierdzić, bądź wyjaśnić wykorzystane ulgi podatkowe, przydatna może okazać się dokumentacja potwierdzająca prawo do ulgi.

Przepisy Ordynacji podatkowej przewidują, że organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby do złożenia wyjaśnień, zeznań lub dokonania określonej czynności osobiście, przez pełnomocnika lub na piśmie, jeżeli jest to niezbędne dla wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy.

Jeżeli osoba wezwana nie może stawić się z powodu choroby, kalectwa lub innej ważnej przyczyny, organ podatkowy może przyjąć wyjaśnienie lub zeznanie albo dokonać czynności w miejscu pobytu tej osoby.

Podatnik nie ma obowiązku stawiania się wszędzie, gdzie zażyczy sobie tego urzędnik. Wezwany jest zobowiązany do osobistego stawienia się tylko na obszarze województwa, w którym zamieszkuje lub przebywa. Jeżeli właściwym miejscowo do rozpatrzenia sprawy jest organ podatkowy mający siedzibę na obszarze województwa innego niż to, w którym podatnik mieszka lub przebywa, osoba zobowiązana do osobistego stawienia się może zastrzec, że chce stawić się przed organem właściwym do rozpatrzenia sprawy. Jeżeli postępowanie podatkowe prowadzone jest przez organ podatkowy, którego siedziba nie znajduje się na obszarze województwa, w którym zamieszkuje lub przebywa osoba zobowiązana do osobistego stawiennictwa, oraz jeżeli osoba ta nie złożyła zastrzeżenia, że chce stawić się przed organem właściwym do rozpatrzenia sprawy, organ ten zwraca się do organu podatkowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu tej osoby o wezwanie jej w celu złożenia wyjaśnień lub zeznań albo dokonania innych czynności związanych z prowadzonym postępowaniem. Zwracając się do innego organu podatkowego, organ prowadzący postępowanie określa okoliczności, które mają być przedmiotem wyjaśnień lub zeznań, albo czynności, jakie mają być dokonane.

Wezwanie wysłane przez urząd do podatnika nie może być zwykłym pismem, zawierającym nakaz wezwania. Musi zawierać inne, określone przepisami elementy. Są to: nazwa i adres organu podatkowego; imię i nazwisko osoby wzywanej; sprawa i charakter oraz cel, w jakim osoba zostanie wezwana; obowiązek osobistego stawiennictwa lub przez pełnomocnika. W wezwaniu powinna też się znaleźć informacja, czy podatnik może złożyć wyjaśnienie lub zeznanie na piśmie; termin, do którego żądanie powinno być spełnione, albo dzień, godzina i miejsce zgłoszenia się osoby wzywanej lub jej pełnomocnika; skutki prawne niezastosowania się do wezwania (patrz wzór).

Ważne jest również to, że wezwanie powinno być podpisane przez pracownika organu podatkowego, z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego.

Na podstawie art. 155 Ordynacji podatkowej organ podatkowy może wezwać stronę lub inne osoby do złożenia wyjaśnień, zeznań lub dokonania określonej czynności osobiście, przez pełnomocnika lub na piśmie, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego lub rozstrzygnięcia sprawy. Zatem w pojęciu dokonanie określonej czynności osobiście mieści się sformułowanie "złożenie wyjaśnień odnośnie do posiadanego stanu majątkowego". Natomiast zgodnie z art. 285a Ordynacji podatkowej na żądanie kontrolującego kontrolowany będący osobą fizyczną musi złożyć oświadczenie o stanie majątkowym na określony dzień, jeżeli zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że nie ujawnił wszystkich obrotów lub przychodów mających znaczenie dla określenia lub ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Przepis ten odnosi się do kontroli podatkowej oraz do kontroli skarbowej.

Organ podatkowy pierwszej instancji dokonuje czynności sprawdzających, które mają sprawdzić terminowość składania deklaracji i wpłacania podatków oraz stwierdzenia formalnej poprawności dokumentów oraz ustalenie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami. Zatem w przypadku dokonywania czynności sprawdzających podstawą prawną do zastosowania wezwania stanowi art. 155 Ordynacji podatkowej oraz art. 272 Ordynacji podatkowej z wyraźnie wskazanym rodzajem czynności sprawdzających, wymienionych w tym przepisie oraz przywołaniem przepisów w zakresie materialnego prawa podatkowego.

Wysłanie wezwania do podatnika wiąże się często z prowadzonymi przez organ podatkowy czynnościami sprawdzającymi. W ich ramach organy podatkowe pierwszej instancji sprawdzają: terminowość składanych deklaracji lub wpłacanych podatków, w tym również pobieranych przez płatników oraz inkasentów; formalną poprawność wszystkich składanych dokumentów; stan faktyczny w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami.

Organ podatkowy może zażądać złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyn niezłożenia deklaracji lub wezwać do jej złożenia, jeżeli deklaracja nie została złożona mimo takiego obowiązku. W razie wątpliwości co do poprawności złożonej deklaracji organ podatkowy może wezwać do udzielenia, w wyznaczonym terminie, niezbędnych wyjaśnień lub uzupełnienia deklaracji, wskazując przyczyny podania w wątpliwość rzetelności danych w niej zawartych.

Istotne w procedurze czynności sprawdzających jest to, że kontroli może podlegać nie tylko sam podatnik. Fiskus w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym lub kontrolą podatkową może zażądać od kontrahentów podatnika wykonujących działalność gospodarczą przedstawienia dokumentów, w zakresie objętym kontrolą u podatnika, w celu sprawdzenia ich prawidłowości i rzetelności. Z czynności tych sporządza się protokół.

Jeżeli ze złożonej deklaracji wynika, że podatnik skorzystał z przysługujących mu ulg podatkowych, organ podatkowy może zwrócić się do niego o okazanie dokumentów lub o złożenie fotokopii dokumentów, których posiadania przez podatnika, w określonym czasie, wymaga przepis prawa. Przykładowo, jeśli podatnik w zeznaniu PIT odliczył od dochodu wydatki na internet, urząd skarbowy może poprosić o faktury VAT za sieć.

Ponadto organ podatkowy, za zgodą podatnika, może dokonać oględzin lokalu mieszkalnego lub części tego lokalu, jeżeli jest to niezbędne do zweryfikowania zgodności stanu faktycznego z danymi wynikającymi ze złożonej przez podatnika deklaracji oraz z innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków na cele mieszkaniowe.

Tak. Organ podatkowy, w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym lub kontrolą podatkową, może zażądać od kontrahentów podatnika wykonujących działalność gospodarczą przedstawienia dokumentów, w zakresie objętym kontrolą, w celu sprawdzenia ich prawidłowości i rzetelności. Oznacza to, że sprawdzenie prawidłowości i rzetelności dokumentów podatnika u jego kontrahentów będzie się odbywać w organie podatkowym w ramach czynności sprawdzających. Dokonywana czynność sprawdzająca nie wymaga wydania szczególnego upoważnienia. Czynności sprawdzające nie stanowią czynności kontroli podatkowej, a zatem okres oczekiwania na protokół z czynności sprawdzających nie jest wliczany do czasu trwania kontroli ani też nie wymaga zawieszenia kontroli podatkowej.

Natomiast dokumenty zgromadzone w ramach czynności sprawdzających mogą stanowić odpowiednio załącznik do protokołu lub jeden z dowodów w postępowaniu podatkowym, odrębny od dowodów zgromadzonych w toku kontroli podatkowej, w zależności do tego, czy czynności te zostaną przeprowadzone przed lub po zakończeniu kontroli podatkowej.

Zgodnie z art. 272 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest uprawniony do ustalenia stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami. Organ podatkowy na podstawie tego przepisu ustala stan faktyczny w związku z wykazanym m.in. zakupem środka trwałego przez wezwanie podatnika do dostarczenia odpowiednich dokumentów.

Czynności sprawdzające prowadzone przez organ podatkowy we wskazanym zakresie, oparte są na podstawie art. 272 Ordynacji podatkowej i celem ich jest ustalenie, czy wykazane w deklaracji przez podatnika towary bądź usługi zaliczone przez niego do środków trwałych zostały faktycznie nabyte - udokumentowane stosowną fakturą.

Jeśli organ podatkowy zdecyduje się wezwać podatnika, nie dość, że takie wezwanie musi odpowiednio sporządzić, to dodatkowo musi je prawidłowo podatnikowi doręczyć. Urząd doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, swoich pracowników lub przez osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów.

Doręczanie pism, z wyjątkiem zaświadczeń, może nastąpić za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w rozumieniu przepisów o świadczeniu usług drogą elektroniczną, na adres poczty elektronicznej strony, jej przedstawiciela lub pełnomocnika, jeżeli wystąpiono do organu podatkowego o doręczanie pism drogą elektroniczną.

Pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Strona, ustanawiając pełnomocników, wyznacza jednego z nich jako właściwego do doręczeń.

@RY1@i02/2011/161/i02.2011.161.183.0010.001.jpg@RY2@

Wzór wezwania

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl

Ustawa z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).