Jak rozliczyć ulgę odsetkową

Ustawodawca zastrzegł, że prawo do ulgi odsetkowej nie przysługuje, jeśli podatnik lub małżonek korzysta czy korzystał z tzw. starych ulg mieszkaniowych. W przypadku małżeństw warunek ten dotyczy także okresu sprzed zawarcia związku małżeńskiego. W związku z tym, jeżeli podatnik, który ma prawo do ulgi, weźmie ślub z osobą, która kiedyś korzystała ze starych ulg mieszkaniowych, automatycznie traci prawo do odliczania odsetek. Nie ma znaczenia, czy małżeństwo ma wspólny majątek. Ponadto podatnik traci odliczenie za cały rok. Do ulg, które pozbawiają prawa do odliczania odsetek, należą m.in. ulga budowlana i ulga na kasę mieszkaniową.

Art. 26b ust. 2 pkt 7 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

W zeznaniu podatkowym składanym za rok, w którym podatnik po raz pierwszy korzysta z ulgi odsetkowej, można odliczyć zarówno odsetki zapłacone w danym roku, jak i odsetki naliczone i zapłacone przed rokiem, w którym dana inwestycja została zakończona. Na rozliczenie odsetek zapłaconych wcześniej podatnik ma dwa lata. Zgodnie z przepisami odsetki zapłacone przed rokiem zakończenia inwestycji mogą być odliczone również w zeznaniu za rok bezpośrednio następujący po roku, w którym podatnik po raz pierwszy odliczył odsetki. Jeżeli odsetki są odliczane po raz pierwszy w zeznaniu za 2009 rok, to zaległe odsetki, tj. zapłacone w latach wcześniejszych, można rozliczać za 2009 i 2010 rok. Trzeba jednak pamięć, że odliczeniu podlega wyłącznie różnica między sumą odsetek przypadających do odliczenia a kwotą odsetek faktycznie odliczonych w roku, w którym podatnik dokonał pierwszego odliczenia. Inaczej mówiąc, w drugim roku korzystania z ulgi podatnik nie może ponownie rozliczyć tych samych odsetek zapłaconych w latach poprzedzających rozliczanie ulgi, a tylko te, których nie uwzględnił wcześniej w zeznaniu rocznym.

Art. 26b ust. 5-7 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Jeżeli nie została podpisana ostateczna umowa nabycia mieszkania, nie można jeszcze odliczać ulgi. Samo odebranie mieszkania nie jest tożsame z pojęciem zakończenie inwestycji, o jakim mowa w ustawie.

Zgodnie z przepisami podatnik może rozpocząć odliczanie najwcześniej za rok, w którym jego inwestycja mieszkaniowa została zakończona. W przypadku mieszkań i domów kupowanych od dewelopera, spółdzielni mieszkaniowej lub od gminy końcem inwestycji jest podpisanie właściwej umowy przenoszącej na podatnika własność nieruchomości. Należy pamiętać, że o dacie rozpoczęcia odliczania nie decyduje data wydania mieszkania, ale podpisanie aktu notarialnego właściwej końcowej umowy. W przypadku inwestycji realizowanej przez podatnika samodzielnie, tj. budowy domu czy przebudowy, inwestycja musi być zakończona przed upływem trzech lat od końca roku, w którym uzyskano pozwolenie na budowę. Koniec inwestycji należy potwierdzić pozwoleniem na użytkowanie budynku, ewentualnie zawiadomieniem o zakończeniu takiej budowy.

Art. 26b ust. 2 pkt 4 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

W przypadku małżonków ustawodawca przewidział tylko jeden łączny limit odliczenia. Zasada tak dotyczy zarówno małżonków, którzy rozliczają się wspólnie, jak i indywidualnie. Jeżeli zarówno żona, jak i mąż nabyli prawo do ulgi odsetkowej, to po ślubie muszą przejść z dwóch indywidualnych limitów ulgi na jeden łączny. Organy podatkowe stoją na stanowisku, że łączny limit przysługuje już za cały rok zawarcia małżeństwa. Inaczej mówiąc, nawet jeśli ślub miał miejsce w grudniu, to podatnikom nie przysługuje prawo do proporcjonalnego rozliczenia odsetek w ramach dwóch limitów za okres do ślubu i jednego za okres po ślubie. W 2009 roku limit ulgi odsetkowej wynosił 243 460 zł.

Art. 26b ust. 8 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Formularz PIT-2K składa się tylko raz w roku, kiedy podatnik po raz pierwszy dokonuje odliczenia. Jest to oświadczenie o wysokości wszystkich poniesionych wydatków związanych z daną inwestycją, w tym o wysokości wydatków udokumentowanych fakturami wystawionymi przez podatników VAT niekorzystających ze zwolnienia od tego podatku. W oświadczeniu tym należy podać:

● dane identyfikacyjne,

● rok, w którym uzyskano kredyt (pożyczkę) mieszkaniowy,

● kwotę uzyskanego kredytu (pożyczki),

● rok rozpoczęcia i zakończenia inwestycji mieszkaniowej,

● rodzaj prowadzonej inwestycji,

● łączną kwotę poniesionych wydatków związanych z daną inwestycją,

● kwotę wydatków udokumentowanych fakturami wystawionymi przez podatników VAT niekorzystających ze zwolnienia.

Formularz w przypadku małżonków wypełnia zarówno mąż, jak i żona. Co roku do zeznania głównego podatnik korzystający z ulgi odsetkowej dołącza załącznik PIT/D. Jest to formularz, w którym wykazuje się odliczenia mieszkaniowe.

Art. 26b ust. 2 pkt 5 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

W ramach ulgi odsetkowej podatnik może odliczyć od dochodu wydatki poniesione na spłatę odsetek. Ustawodawca nie objął ulgą wydatków poniesionych na spłatę samego kredytu. Konsekwencją takiego zakresu odliczenia są zasady dotyczące obowiązków dokumentacyjnych. Zgodnie z przepisami odliczeniu podlegają tylko odsetki faktycznie zapłacone. Ponadto ich wysokość i termin zapłaty muszą być udokumentowane dowodem wystawionym przez podmiot, który udzielił kredytu czy pożyczki, czyli bank lub SKOK. Uzyskanie zaświadczenia z banku jest więc obowiązkiem podatnika. Jednocześnie takie zaświadczenie znacznie ułatwia skorzystanie z ulgi. Rata kredytu obejmuje bowiem spłatę kapitału oraz ratę odsetkową. Bank, wystawiając zaświadczenie, wylicza tylko kwoty przypadające na spłatę odsetek za dany miesiąc. Z dokumentu tego powinna wynikać kwota zapłaconych odsetek, termin dokonania ich spłat oraz imię i nazwisko osoby spłacającej kredyt wraz odsetkami. Zaświadczenia nie należy wysyłać do urzędu skarbowego, ale należy je przechowywać na wypadek kontroli do czasu przedawnienia zobowiązania za dany rok.

Art. 26b ust. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Aleksandra Tarka

aleksandra.tarka@infor.pl