Co grozi za spóźniony roczny PIT

Czy za brak deklaracji jest kara

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.826.jpg@RY2@

Przepisy kodeksu karnego skarbowego przewidują, że podatnik, który uchylając się od opodatkowania, nie ujawnia właściwemu organowi przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub nie składa deklaracji, przez co naraża podatek na uszczuplenie, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności, albo obu tym karom łącznie. Rozpiętość stawek dziennych w 2012 roku została ustalona od 50 zł do 20 000 zł.

Jeżeli kwota podatku narażonego na uszczuplenie jest małej wartości, sprawca czynu zabronionego podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych. Jeżeli kwota podatku narażonego na uszczuplenie nie przekracza ustawowego progu, sprawca czynu zabronionego podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

Podstawa prawna

Art. 54 ustawy z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 z późn. zm.).

Czy ważna jest uszczuplona kwota

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.827.jpg@RY2@

Narażenie na uszczuplenie podatku powinno być rozumiane jako działanie bądź zaniechanie biernego podmiotu stosunku prawnopodatkowego prowadzące do powstania różnicy między należną Skarbowi Państwa bądź jednostce samorządu terytorialnego kwotą podatku a kwotą przypadającą do uiszczenia według zeznania lub zgłoszenia straty. Narażeniem na uszczuplenie podatku jest przede wszystkim niezadeklarowanie należnej kwoty podatku, od którego uiszczenia sprawca się w ten sposób uchylił, a ponadto w szczególności niezgłoszenie właściwemu organowi podatkowemu przedmiotu opodatkowania, niezgłoszenie danych mogących mieć wpływ na ustalenie zobowiązania podatkowego lub jego wysokości albo podania takich danych niezgodnie z rzeczywistością oraz nierzetelne prowadzenie ksiąg, a także każde inne działanie prowadzące do powstania różnicy między należną kwotą a wykazaną w zeznaniu podatkowym.

Jeśli podatnik nie rozliczył przychodów z najmu, urząd skarbowy będzie miał prawo uważać, że zataja uzyskane w ten sposób kwoty, a także nie ujawnia podstawy opodatkowania. Tym samym będzie mógł nałożyć na podatnika grzywnę.

Podstawa prawna

Art. 54 ustawy z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 z późn. zm.).

Czy uporczywy jest brak wpłaty

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.828.jpg@RY2@

Zgodnie z kodeksem karnym skarbowym podatnik, który uporczywie nie wpłaca w terminie podatku, podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe. Ustawodawca, posługując się sformułowaniem "uporczywe" nie odnosi się do składania deklaracji, ale wpłacania podatków.

Zazwyczaj składanie deklaracji wiąże się z zapłatą podatku. Jednak np. jednorazowe niezłożenie deklaracji, a tym samym niewpłacenie podatku, nie powinno być uznane za działania uporczywe ze strony podatnika. Podwójny tego typu błąd może już być zagrożony sankcją. Z pewnością podatnik, który drugi rok z rzędu nie wpłaci należnego podatku, może być pewien, że fiskus się nim zainteresuje. Takie działanie będzie uznane za uporczywe. Tym samym poza długiem i odsetkami konieczna będzie też zapłata kary finansowej.

Podstawa prawna

Art. 57 ustawy z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 z późn. zm.).

Czy spóźnienie wygeneruje dług

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.829.jpg@RY2@

Zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Skoro więc podatnik powinien powstały z rozliczenia za 2011 r. podatek uiścić najpóźniej 31 stycznia 2012 r., a nie zrobi tego, już 1 lutego 2012 r. u podatnika powstanie zaległość podatkowa. Podatnik będzie musiał ją zapłacić wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczanymi za każdy dzień zwłoki w spłacie należności podatkowej. Obecnie stawka odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych wynosi 14 proc. w skali roku.

Dodatkowo za brak rozliczenia i niewpłacenie podatku w ustawowym terminie urząd skarbowy może nałożyć na podatniczkę grzywnę.

Podstawa prawna

Art. 51 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Czy siostra odpowie za dług brata

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.830.jpg@RY2@

Przepisy Ordynacji podatkowej przewidują, że członek rodziny podatnika odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem prowadzącym działalność gospodarczą za zaległości podatkowe wynikające z tej działalności i powstałe w okresie, w którym stale współdziałał z podatnikiem w jej wykonywaniu, osiągając korzyści z prowadzonej przez niego działalności.

Odpowiedzialność ta nie dotyczy osób, które w okresie stałego współdziałania z podatnikiem były osobami, wobec których na podatniku ciążył obowiązek alimentacyjny - w zakresie wynikającym z obowiązku alimentacyjnego.

Za członków rodziny podatnika uważa się zstępnych, wstępnych, rodzeństwo, małżonków zstępnych, osobę pozostającą w stosunku przysposobienia oraz pozostającą z podatnikiem w faktycznym pożyciu. Zatem jeśli siostra podatnika nie prowadziła z nim firmy, z której czerpała zyski, nie będzie ona odpowiadać za długi podatkowe brata.

Podstawa prawna

Art. 111 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Czy odsetki podatnik wylicza sam

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.831.jpg@RY2@

Od zaległości podatkowych naliczane są odsetki za zwłokę. Wynoszą one obecnie 14 proc. w skali roku. Odsetki za zwłokę nalicza podatnik, płatnik, inkasent, następca prawny lub osoba trzecia odpowiadająca za zaległości podatkowe. Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego.

Odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego. Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim w dniu wpłaty pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.

Podstawa prawna

Art. 5, art. 51 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Czy urząd sprawdzi złożenie deklaracji

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.832.jpg@RY2@

Organy podatkowe mają sporo możliwości weryfikacji, czy podatnik należycie wywiązuje się ze swoich obowiązków podatkowych. Urzędnicy fiskusa dokonują czynności sprawdzających, mających na celu sprawdzenie terminowości: składania deklaracji, wpłacania zadeklarowanych podatków, w tym również pobieranych przez płatników oraz inkasentów; stwierdzenie formalnej poprawności składanych dokumentów; ustalenie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami.

Zatem urząd skarbowy może sprawdzić, czy podatnik złożył zeznanie podatkowe. Zrobi to na pewno, gdy od płatnika podatnika otrzyma informację PIT-11 o zarobkach podatnika, a ten ostatni nie złoży rocznego zeznania. Wtedy podatnik będzie musiał wytłumaczyć się, dlaczego nie złożył zeznania PIT.

W naszym przypadku podatniczka musi złożyć zeznanie. Rzeczywiście kwota wolna od podatku w 2011 r. wynosiła 3091 zł. Jednak uzyskanie zarobków nieprzekraczających tej kwoty nie zwalnia podatnika ze złożenia zeznania. Zarobki do tej sumy nie podlegają opodatkowaniu, ale trzeba je wykazać przed fiskusem. Jeśli pracodawca pobrał od tych kwot zaliczki na PIT, zostaną one zwrócone podatnikowi w formie nadpłaty podatku. Podatniczka powinna więc złożyć zeznanie. Nadpłata zostanie jej zwrócona w ciągu 3 miesięcy od momentu złożenia deklaracji.

Podstawa prawna

Art. 272 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Czy fiskus może żądać wyjaśnień

@RY1@i02/2012/009/i02.2012.009.18300110e.833.jpg@RY2@

Organ podatkowy może zażądać złożenia wyjaśnień w sprawie przyczyn niezłożenia deklaracji lub wezwać do jej złożenia, jeżeli deklaracja nie została złożona mimo takiego obowiązku.

Również w razie wątpliwości co do poprawności złożonej deklaracji organ podatkowy może wezwać do udzielenia, w wyznaczonym terminie, niezbędnych wyjaśnień lub uzupełnienia deklaracji, wskazując przyczyny podania w wątpliwość rzetelności danych w niej zawartych.

W naszym przypadku podatnik powinien stawić się w urzędzie i wyjaśnić, co było przyczyną niezłożenia PIT. Następnie powinien złożyć deklarację. Jeśli miał do zapłaty PIT, zaległość podatkową powinien uregulować razem z należnymi odsetkami za zwłokę. Fiskus będzie mógł nałożyć na podatnika grzywnę.

Podstawa prawna

Art. 274a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

PIT 2011 109 dni zostało na złożenie PIT za rok 2011

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl