Które przychody zainteresują fiskusa przy rozliczeniu za 2011 rok

Osiągnięcie przez podatnika w roku podatkowym jakichkolwiek dochodów zobowiązuje go do ich rozliczenia przed urzędem skarbowym. Od źródła pochodzenia zarobionych pieniędzy będzie zależał rodzaj formularza, jaki trzeba będzie wypełnić i złożyć w skarbówce.

Art. 9 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Zgodnie z przepisami kodeksu karnego skarbowego podatnik, który mimo ujawnienia przedmiotu lub podstawy opodatkowania nie składa w terminie organowi podatkowemu lub płatnikowi deklaracji lub oświadczenia, podlega karze za wykroczenie skarbowe. Wysokość tej kary wynosi obecnie od 138,60 zł do 27 720 zł.

W opisanym przypadku podatnik powinien jak najszybciej złożyć zeznanie podatkowe wraz z tzw. czynnym żalem, czyli wyjaśnieniem, dlaczego zeznania nie złożył, i obietnicą, że taka sytuacja już się nie powtórzy. Czynny żal uchroni podatnika przed sankcjami karnymi skarbowymi.

Art. 16, 54 ustawy z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 z późn. zm.).

Jeśli okaże się, że roczne dochody podatnika nie przekroczą kwoty wolnej od podatku, która w 2011 roku wynosi 3091 zł, podatnik będzie musiał złożyć roczne zeznanie podatkowe. Oczywiście, podatek w takim zeznaniu wyniesie 0 zł, a odprowadzone od takiego dochodu zaliczki na PIT zostaną zwrócone jako nadpłata.

Art. 9, 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Aby móc wypełnić roczne zeznanie podatkowe, trzeba będzie poczekać na informację PIT-11, która zawiera informacje o wysokości uzyskanych przychodów, pobranych zaliczkach na podatek, składkach na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w danym roku podatkowym. Informację taką wystawiają płatnicy, którymi są osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, będące zakładami pracy, a także rolnicze spółdzielnie produkcyjne oraz inne spółdzielnie zajmujące się produkcją rolną, jak również podmioty wymienione w art. 35 ust. 1 ustawy o PIT. Terminem, do którego płatnik powinien wystawić oraz przekazać PIT-11 podatnikowi oraz właściwemu urzędowi skarbowemu, jest koniec lutego roku następującego po roku podatkowym, którego rozliczenie dotyczy. Zatem PIT-11 za 2011 rok będzie musiał być wystawiony do końca lutego 2012 roku. W 2012 roku będzie to 29 dzień lutego.

Warto wiedzieć, że nie wszyscy płatnicy z przekazaniem PIT-11 czekają do końca lutego. Konsekwencją wcześniejszego otrzymania przez podatnika PIT-11 jest możliwość rozliczenia podatku bezpośrednio po otrzymaniu tego dokumentu. Będzie to z pewnością korzystne dla podatników, którzy zadeklarują w składanym zeznaniu podatkowym nadpłatę podatku. Im szybciej złożą roczny PIT, szybciej otrzymają zwrot nadpłaty. Osoby, które w trakcie roku pobierają tylko rentę lub emeryturę, od organu rentowego otrzymują informację PIT-40A/PIT-11A. To deklaracja z rocznym obliczeniem podatku lub informacja o uzyskanych dochodach od organu rentowego.

Art. 39, 42, 42e ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Czasem złożenie jednego zeznania nie będzie wystarczające. Jeśli bowiem - tak jak w naszym przypadku - podatnik w roku podatkowym osiągnął dochody z prowadzonej firmy opodatkowanej liniowym PIT i zarobił na sprzedaży papierów wartościowych do urzędu skarbowego będzie musiał złożyć dwie deklaracje: PIT-36L i PIT-38.

Art. 9, 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Podatnicy, którzy w danym roku podatkowym byli zatrudnieni na umowę o pracę, otrzymywali emerytury lub renty z zagranicy za pośrednictwem płatnika, byli tymczasowo aresztowani lub skazani, otrzymywali świadczenia integracyjne lub stypendia, byli członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz innych spółdzielni zajmujących się produkcją rolną, mogą skorzystać z możliwości rozliczenia dochodów rocznych za pośrednictwem płatnika. W tym celu przed 10 stycznia roku następującego po roku, którego rozliczenie dotyczy, należy płatnikowi przedstawić oświadczenie na formularzu PIT-12 dla dokonania rocznego obliczenia podatku dochodowego.

W wypełnianym PIT-12 poza podaniem danych identyfikacyjnych podatnik musi oświadczyć, że :

● poza dochodami uzyskanymi od tego płatnika nie uzyskał innych dochodów (z wyjątkiem dochodów ze sprzedaży nieruchomości, innych opodatkowanych stawką zryczałtowaną czy dochodów rozliczanych na PIT-38);

● nie korzysta z odliczeń, z wyjątkiem odliczenia składek ZUS, zwrotu nienależnie pobranych świadczeń;

● nie korzysta z możliwości wspólnego opodatkowania małżonków lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko;

● nie ma obowiązku doliczenia kwot uprzednio odliczonych, z wyjątkiem zwrotu składki na ubezpieczenie zdrowotne zwróconej przez tego płatnika.

Złożenie oświadczenia PIT-12 oznacza, że płatnik przygotowuje dla pracownika zeznanie roczne na druku PIT-40. Deklaracja wypełniana przez pracodawcę musi być złożona do końca lutego roku następującego po roku podatkowym i przekazana pracownikowi i właściwemu dla niego urzędowi skarbowemu.

Art. 37 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są: stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta; działalność wykonywana osobiście; pozarolnicza działalność gospodarcza; działy specjalne produkcji rolnej; nieruchomości lub ich części; najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą; kapitały pieniężne i prawa majątkowe; zbycie nieruchomości i praw majątkowych związanych z nieruchomościami; inne źródła.

Przychody uzyskane z każdego z tych źródeł podlegają opodatkowaniu i wykazaniu w zeznaniu podatkowym. Gdy urząd skarbowy wykaże, że podatnik zataił uzyskane w roku podatkowym przychody, będzie mógł nałożyć na podatnika 75-proc. podatek oraz sankcje wynikające z kodeksu karnego skarbowego.

Art. 9, 20 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Przepisy ustawy o PIT przewidują, że wolne od podatku dochodowego są odprawy pośmiertne i zasiłki pogrzebowe. W konsekwencji zasiłków pogrzebowych zwolnionych z PIT nie trzeba wykazywać w zeznaniu podatkowym.

Art. 21, 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Gdy podatnik ustali rodzaj osiągniętych dochodów w roku podatkowym, może przejść do sprawdzenia, jaki rodzaj formularza PIT będzie trzeba wypełnić. W rozliczeniu PIT za 2011 rok do wyboru będzie pięć zeznań PIT: PIT-36, PIT-36L, PIT-37, PIT-38 i PIT-39.

W przypadku naszego podatnika dochody z pracy będzie musiał rozliczyć w PIT-37. Z kolei zarobek uzyskany ze sprzedaży nieruchomości trzeba będzie wykazać w PIT-39.

Art. 9, 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ewa Matuszewska

ewa.matyszewska@infor.pl