Wydatki na studia można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów

Indywidualni przedsiębiorcy, w celu rozwijania prowadzonej działalności, podejmują również studia, z reguły w systemie zaocznym lub wieczorowym. Chcą rozszerzyć swoją wiedzę specjalistyczną związaną wprost z prowadzoną działalnością albo pośrednio (studia o zarządzaniu, marketingu, finansach itp.)

Wydatki na studia mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu gdy spełniają definicję art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten mówi, że kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów. W uproszczeniu zalicza się do nich wydatki ponoszone w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Jednak wydatek nie może znaleźć się w katalogu (zob art. 30 ustawy) tych, które ustawodawca wykluczył z kosztów podatkowych. Wspomniany katalog nie wyłącza z kosztów uzyskania przychodu wydatków ponoszonych na podnoszenie kwalifikacji przedsiębiorcy. Jeżeli więc zdobyta na studiach wiedza jest przydatna w prowadzonej działalności gospodarczej to wydatki ponoszone na jej zdobycie spełniają definicję kosztów podatkowych.

Taką interpretację potwierdzają urzędy podatkowe, np. dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 12 marca 2010 r. (nr IBPBI/1/415-1144/09/BK) wskazał, iż wydatki z tytułu czesnego za studia, poniesione w związku z podjęciem nauki na studiach, jako przydatne do prawidłowego wykonywania działalności gospodarczej, mogą stanowić koszty uzyskania przychodów prowadzonej firmy. W przedmiotowej sprawie podatniczka prowadziła biuro projektowe i podjęła studia, dzięki którym chce uzyskać tytuł inżyniera i uprawnienia do podpisywania sporządzanych projektów.

Podobne stanowisko zajął dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 16 października 2009 r. (nr IPPB1/415-1163/08-5/EC). Podatniczka prowadziła tu działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego. Podjęła studia na kierunku ubezpieczeń, co pokazuje ścisły związek podjętej edukacji z prowadzoną działalnością gospodarczą.

A jak indywidualny przedsiębiorca ma traktować wydatki na studia, które nie są wprost związane z prowadzonymi interesami? Prawidłowym wydaje się też zaliczanie do kosztów podatkowych wydatków na studia, które nie są ściśle związane z profilem działalności gospodarczej. Przecież tego rodzaju studiami są programy dotyczące wiedzy bardziej ogólnej, np. studia zarządzania i organizacji przedsiębiorstw, czy marketingu i sprzedaży. Uczestnictwo w tego rodzaju programie znajduje przełożenie na jakość funkcjonowania przedsiębiorstwa.

Wiadomo, że firma kierująca się dobrymi praktykami dobrze się rozwija i przynosi większe przychody niż ta, która jest źle zorganizowana i w której pracodawca nie potrafi np. określić jakie stanowiska pracy są nadmiernie obciążone, gdzie kryją się wolne moce przerobowe, które ze stanowisk generują przestoje w procesie produkcji i jak nieprawidłowy przepływ informacji pomiędzy poszczególnymi działami przynosi w efekcie wady w tworzeniu firmowych produktów itp. Fachowo zaplanowana i zrealizowana akcja promocyjna czy marketingowa przyczynia się do zwiększenia popytu na oferowane produkty i zwiększanie przychodów. Okazuje się więc, że zdobycie wiedzy o przedsiębiorstwie i głównych jego działach to podstawa do wprowadzenia usprawnień w przedsiębiorstwie. Te z kolei skutkują lepszym działaniem przedsiębiorstwa na rynku i łatwiejszym osiąganiem celów biznesowych, a również powiększaniem przychodów.

Jeśli zdobyta na studiach wiedza będzie przydatna dla prowadzonej firmy to można zaliczyć wydatki związane ze studiami do kosztów uzyskania przychodów. Oznacza to, że kosztami mogą być nie tylko opłata wstępna - tzw. wpisowe, ale również czesne za studia (nie tylko branżowe) oraz wydatki dotyczące nabycia pomocy niezbędnych do ukończenia studiów, np. książek, płyt CD itp. Wpisu dokonuje się na podstawie dowodu poniesienia kosztów. Z reguły chodzi o fakturę wystawioną przez uczelnię lub przez księgarnię.

Co do daty ujęcia w księgach rachunkowych wspomnianych wydatków to w przypadku metody uproszczonej (kasowej), którą z reguły stosują przedsiębiorcy, zarówno wpisowe jak i czesne należy ująć w księdze, w dacie ich poniesienia. Podstawą jest tu data faktury (rachunku) lub innego dowodu stanowiącego podstawę do zaksięgowania kosztu (zob. art. 22 ust. 6b ustawy).

Piotr Samoraj