IS w Bydgoszczy o skutkach zwolnienia z opłaty za studia

Nr ITPB2/415-459/14/MN

z 25 lipca 2014 r.

Studentka uniwersytetu złożyła wniosek o zwolnienie jej z ponoszenia opłat z tytułu czesnego za III rok studiów ze względu na swoją trudną sytuację materialną. Uprawniony organ uczelni przychylił się do jej prośby. Wydany wobec wnioskodawczyni rodzaj decyzji powinien przyjąć charakter pomocy materialnej, która korzysta ze zwolnienia z PIT.

Uczelnia wystawiła studentce PIT-8C, wpisując kwotę umorzenia.

Czy umorzone opłaty wykazane w PIT-8C podlegają opodatkowaniu PIT i czy kwotę tę należy wykazać w zeznaniu rocznym?

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) zaniechano poboru podatku.

Dla celów podatkowych przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne - tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu - przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy. Innymi słowy, pod pojęciem tym należy rozumieć każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu. Zaprezentowana definicja, mająca swoje źródło w orzecznictwie sądów administracyjnych, znajduje odzwierciedlenie w definicji słownikowej omawianego pojęcia, zgodnie z którą "nieodpłatne świadczenie" oznacza wszelkie świadczenia niewymagające opłaty; takie, za które się nie płaci, bezpłatne.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 40 ustawy o PIT wolne od podatku dochodowego są świadczenia pomocy materialnej dla uczniów, studentów, uczestników studiów doktoranckich i osób uczestniczących w innych formach kształcenia, pochodzące z budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz ze środków własnych szkół i uczelni - przyznane na podstawie przepisów o systemie oświaty oraz ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 572 ze zm.).

Senat uczelni publicznej określa zasady pobierania opłat, wiążące rektora przy zawieraniu umów ze studentem, oraz tryb i warunki zwalniania - w całości lub części - z tych opłat studentów lub doktorantów, w szczególności osiągających wybitne wyniki w nauce, a także tych, którzy znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej.

Zatem w sytuacji, gdy zwolnienie studentki z opłaty za studia, z uwagi na wyjątkowo trudną sytuację materialną, ma charakter świadczenia pomocy materialnej i spełnia pozostałe warunki przewidziane w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 40 ustawy o PIT, to tego rodzaju świadczenie korzysta ze zwolnienia z podatku.

Oprac. Ewa Ciechanowska