Dla niektórych spółek uproszczone sprawozdania

Przepisy prawa bilansowego umożliwiają niektórym podmiotom tworzenie uproszczonego sprawozdania finansowego.

Nie dla wszystkich

Jeden z rodzajów uproszczeń dotyczy podmiotów wymienionych w art. 50 ust. 2 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem jednostka, która w roku obrotowym, za który sporządza sprawozdanie finansowe, oraz w roku go poprzedzającym nie osiągnęła dwóch z trzech określonych przez ustawodawcę wielkości, może sporządzić sprawozdanie finansowe w formie uproszczonej. W przepisie wymieniono trzy wielkości:

wśrednioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło nie więcej niż 50 osób,

wsuma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego w walucie polskiej nie przekroczyła równowartości 2 mln euro,

wprzychody netto ze sprzedaży produktów i towarów oraz operacji finansowych w walucie polskiej nie przekroczyły równowartości 4 mln euro.

W przypadku sprawozdań za 2012 rok firmy muszą skorzystać z kursu z 31 grudnia zarówno w 2011 roku (4,4168 zł/euro) jak i w 2012 roku (4,0882 zł/euro). W tym przypadku:

wsuma aktywów 2 mln euro wynosi za 2011 rok - 8 833 600 zł i za 2012 rok - 8 176 400 zł,

wprzychody netto ze sprzedaży 4 mln euro wynoszą za 2011 rok - 17 667 200 zł i za 2012 rok - 16 352 800 zł.

Przypomnijmy jednak, że nowo powstałe spółki za pierwszy rok obrotowy nie mogą korzystać z uproszczeń przy sporządzeniu sprawozdania finansowego. Dopiero gdy warunki dotyczące zatrudnienia, aktywów i przychodów są spełnione za dwa kolejne lata, przysługuje uproszczenie w prezentowaniu danych w sprawozdaniu finansowym sporządzanym za drugi rok.

I wówczas te jednostki, które spełniają wymienione wcześniej kryteria, mogą wykazywać informacje w ograniczonym zakresie, tj. przedstawić tylko te dane, które we wzorze sprawozdania, stanowiącego załącznik nr 1 do ustawy o rachunkowości, oznaczone są literami i cyframi rzymskimi. Można też pominąć informacje dotyczące poszczególnych pozycji sprawozdania finansowego, w przypadku gdy nie wystąpiły one w jednostce zarówno w roku obrotowym, za który sporządzane jest sprawozdanie, jak i za rok go poprzedzający. W formie uproszczonej można też sporządzić informację dodatkową.

Brak badania

Innym uproszczeniem jest ograniczenie sprawozdania do trzech elementów: bilansu, rachunku zysków i strat, a także informacji dodatkowej. Ostatnia z wymienionych części sprawozdania obejmuje wprowadzenie do sprawozdania oraz dodatkowe informacje i objaśnienia. Z kolei ta możliwość dotyczy spółek, których sprawozdania nie podlegają badaniu przez biegłego rewidenta. Oznacza to, że nie muszą one tworzyć np. zestawienia zmian w kapitale (funduszu) własnym, rachunku przepływów pieniężnych, a także sprawozdania z działalności. Nie mają też obowiązku ujmowania aktywów i rezerw z tytułu podatku odroczonego, jak również stosowania rozporządzenia ministra finansów z 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych (Dz.U. nr 149, poz. 1674 z późn. zm.).

Takie jednostki mogą również korzystać z uproszczeń w ujmowaniu umów leasingu. Zgodnie z art. 3 ust. 6 ustawy o rachunkowości podmioty, których roczne sprawozdania finansowe nie podlegają obowiązkowemu badaniu przez biegłego rewidenta, mogą dokonać kwalifikacji umowy leasingu według zasad określonych w przepisach podatkowych.

Kryteria zwolnień

Przypomnijmy, że badaniu przez biegłego rewidenta nie podlegają tzw. pozostałe podmioty (np. spółki z o.o.), które w poprzedzającym roku obrotowym, za który sporządzono sprawozdanie finansowe, nie spełniły dwóch warunków z trzech wymienionych w ustawie, które dotyczą zatrudnienia, sumy aktywów i przychodów netto.

Oznacza to, że sprawozdania za 2013 rok muszą być poddane badaniu przez rewidenta, jeżeli w 2012 roku spełniły one dwa z trzech określonych warunków. Ich średnioroczne zatrudnienie (w przeliczeniu na pełne etaty) wyniosło co najmniej 50 osób, suma aktywów osiągnęła wartość co najmniej 10 220 500 zł (tj. równowartość 2,5 mln euro według kursu z 31 grudnia 2012 r. wynoszącego 4,0882 zł za euro), a wartość przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów oraz operacji finansowych minimum 20 441 000 zł (tj. równowartość 5 mln euro).

Przypomnijmy, że odpowiednio dla sprawozdania za 2012 rok muszą być zweryfikowane przez rewidenta, jeżeli w 2011 roku podmioty te spełniły dwa z trzech wcześniej określonych warunków. Przy czym tu analogiczny limit aktywów to 11 042 000 zł, a wartość przychodów to 22 084 000 zł.

Oczywiście powyższe limity nie dotyczą:

wbanków, zakładów ubezpieczeń oraz zakładów reasekuracji,

wjednostek działających na podstawie przepisów o obrocie papierami wartościowymi oraz przepisów o funduszach inwestycyjnych;

wjednostek działających na podstawie przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych;

współek akcyjnych, z wyjątkiem spółek będących na dzień bilansowy w organizacji.

Te podmioty podlegają badaniu bez względu na wielkość.

Przeliczanie limitów w euro

Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy o rachunkowości wartości w euro przelicza się na walutę polską po średnim kursie ogłoszonym przez Narodowy Bank Polski na dzień bilansowy. Ta zasada nie dotyczy jedynie limitu przychodów, który zobowiązuje do prowadzenia ksiąg rachunkowych. W tym przypadku zastosowanie ma średni kurs NBP na 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy. Pozostałe wartości w euro przelicza się po średnim kursie NBP z dnia bilansowego.

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 50, art. 64 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).