Jakie opodatkowanie mogą wybrać wspólnicy spółek osobowych

@RY1@i02/2011/093/i02.2011.093.086.006b.001.jpg@RY2@

Monika M. Dziedzic radca prawny, doradca podatkowy, partner w MDDP

W niektórych jurysdykcjach spółki dla celów opodatkowania podatkiem dochodowym są traktowane jak osoby prawne. Dochody z tytułu udziału w zagranicznej spółce osobowej, która nie jest transparentna podatkowo, polski wspólnik uzyskuje dopiero w momencie wypłaty dywidendy.

Zawarte przez Polskę umowy podatkowe ograniczają wysokość pobieranego u źródła podatku od dywidend zazwyczaj do 5 proc. w przypadku dochodów uzyskiwanych przez wspólników będących spółkami kapitałowymi posiadającymi określony udział w kapitale spółki wypłacającej dywidendę oraz do 15 proc. w przypadku wypłaty dywidendy na rzecz osoby fizycznej. Pobrany za granicą podatek może zostać zaliczony na poczet polskiego zobowiązania podatkowego.

Dochody z tytułu udziału w spółkach osobowych traktowanych w państwie rezydencji jak osoby prawne w niektórych przypadkach mogą być zwolnione z opodatkowania na podstawie przepisów stanowiących implementację Dyrektywy Rady 90/435/EWG.

Ponadto wspólnik będący spółką kapitałową, przy spełnieniu warunków określonych w art. 20 ust. 2 ustawy o CIT, będzie miał prawo do odliczenia od polskiego podatku kwoty podatku zapłaconego przez spółkę osobową od dochodów, z których zysk został wypłacony w części opowiadającej udziałowi polskiego wspólnika w wypłacanym zysku spółki osobowej.

Ze względu na brak opodatkowania spółek osobowych prowadzenie działalności w tej formie jest dość popularne wśród polskich przedsiębiorców. W porównaniu z podwójnym opodatkowaniem dochodu wypracowanego przez spółki kapitałowe, jednokrotne opodatkowanie dochodu spółek osobowych jedynie na poziomie ich wspólników stanowi istotną przewagę. W przypadku spółek osobowych z siedzibą za granicą korzyść podatkowa może być nawet większa, gdyż niektóre państwa zwalniają część dochodów uzyskiwanych przez wspólników spółek osobowych z opodatkowania (takich jak np. zyski kapitałowe, dywidendy). W takiej sytuacji dochód zagranicznej spółki osobowej, jako zakładu polskiego podatnika, może nie podlegać - na podstawie umowy - opodatkowaniu w Polsce, a jednocześnie korzystać ze zwolnienia w państwie siedziby spółki osobowej. Z tego względu spółki osobowe mogą być również wykorzystywane jako narzędzie planowania podatkowego, co może pozwolić na znaczne oszczędności. Trzeba jednak pamiętać, że założenie zagranicznej spółki osobowej tylko i wyłącznie w celu zmniejszenia obciążeń podatkowych, bez faktycznego prowadzenia działalności przez tę spółkę, może być uznane przez organy podatkowe za obejście prawa podatkowego. Dlatego też prowadzenie biznesu za pośrednictwem zagranicznej spółki osobowej powinno być należycie uzasadnione - względami o charakterze gospodarczym, biznesowym (a nie podatkowym). Równie ważne jest zadbanie o to, by w razie kontroli podatkowej udowodnić, że spółka osobowa faktycznie stanowi zakład polskiego podatnika w państwie siedziby spółki. W praktyce oznacza to, że spółka powinna dysponować nie tylko adresem, lecz także faktycznym miejscem prowadzenia działalności (biurem), odpowiednimi zasobami (pracownikami). W przeciwnym razie - jeśli organy podatkowe udowodnią, że spółka osobowa nie stanowi zakładu polskiego podatnika - dochód uzyskany z uczestnictwa w spółce osobowej będzie podlegać opodatkowaniu w Polsce.

EM