Urząd może zweryfikować wartość objętych udziałów

W sytuacji gdy wartość nominalna udziałów znacznie odbiega od wartości rynkowej przedmiotu aportu, to organy podatkowe w toku prowadzonego postępowania podatkowego mogą określić tę wartość na poziomie rynkowym.

Spółka wystąpiła o interpretację podatkową w zakresie powstania przychodu z tytułu objęcia udziałów w zamian za wkład niepieniężny w sytuacji objęcia udziałów po cenie wyższej niż ich wartość nominalna i przekazania środków na kapitał zapasowy/kapitał rezerwowy. Chodziło o objęcie udziałów w spółce z siedzibą na Cyprze.

Spór między organem a firmą sprowadzał się do wykładni art. 12 ust. 1 pkt 7 oraz art. 14 ust. 1-3 ustawy o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 7 tego aktu prawnego przychodem jest nominalna wartość udziałów (akcji) w spółce albo wartość wkładów w spółdzielni objętych w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, a przepisy art. 14 ust. 1-3 stosuje się odpowiednio. Z kolei zgodnie z art. 14 ust.1-3 ustawy o CIT przychodem z odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie. Jeżeli jednak cena bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy w wysokości wartości rynkowej. Wartość rynkową określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

Spółka przedstawiając własne stanowisko uważała, że wyrażenie "odpowiednie stosowanie art. 14 ust. 1-3" nie może służyć kwestionowaniu wysokości przychodu, który wynika jednoznacznie z art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy o CIT. Z treści art. 14 tej ustawy nie wynika bowiem obowiązek rozpoznania przez podatnika przychodu podatkowego w wysokości wartości rynkowej obejmowanych udziałów czy akcji (lub wartości rynkowej przedmiotu aportu).

W ocenie dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu, organy podatkowe są upoważnione do weryfikacji określonej w umowie ceny wówczas, gdy nominalna wartość objętych udziałów odbiega od wartości rynkowej aportu.

WSA w Poznaniu uchylił interpretację i orzekł, że jeśli wartość rynkowa jest ujawniana i znacznie nie odbiega od wartości rynkowej rzeczy i praw, to organ podatkowy nie ma kompetencji do określania wartości rynkowej przychodu na podstawie art. 14 ust. 1-3 ustawy o CIT.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił rozstrzygnięcie sądu wojewódzkiego.

Według NSA odesłanie do odpowiedniego stosowania art. 14 ust. 1-3 ustawy o CIT upoważnia organy do weryfikacji wartości udziałów/akcji, określonej w umowie lub w statucie spółki, gdy ich wartość nominalna, tj. wartość przedmiotu aportu określona w "cenie" jego zbycia, w sposób znaczny odbiega od wartości rynkowej przedmiotu wkładu i jednocześnie nie znajduje to uzasadnionych przyczyn w rozumieniu art. 14 ust. 1. Ocena, czy różnica wartości umownej i rynkowej jest znaczna, nie może zostać dokonana w ramach postępowania w sprawie o wydanie pisemnej interpretacji podatkowej, ponieważ wymaga to przeprowadzenia postępowania dowodowego.

z 5 marca 2014 r., sygn. akt II FSK 481/12, prawomocny

Oprac. Przemysław Molik

OPINIA EKSPERTA

@RY1@i02/2014/067/i02.2014.067.07100080b.802.jpg@RY2@

Aleksandra Kozłowska menedżer, doradca podatkowy w Advicero Tax

Przez kilka ostatnich lat w doktrynie oraz orzecznictwie dominował pogląd, iż w przypadku wniesienia wkładu niepieniężnego w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, gdy wartość nominalna objętych udziałów jest niższa niż wartość rynkowa przedmiotu aportu (występuje tzw. agio przekazywane na kapitał zapasowy), wysokość przychodu należy odnieść do wartości nominalnej obejmowanych udziałów. Natomiast wskazanie w przepisie art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy o CIT wymogu odpowiedniego stosowania art. 14 tej ustawy oznacza, iż organ, przy spełnieniu określonych przesłanek, mógłby badać przyjętą w umowie wartość rynkową przedmiotu aportu. Z omawianego wyroku płyną przeciwne wnioski. Mianowicie sąd uznał, iż w sytuacji ziszczenia się dyspozycji zawartej art. 14 ustawy o CIT organ podatkowy będzie uprawniony do określenia wysokości przychodu z tytułu objęcia udziałów w zamian za aport. Z powyższym stanowiskiem nie można się zgodzić. Mimo pewnych wątpliwości co do interpretacji przepisu wydaje się, iż gdyby wolą ustawodawcy było określenie przychodu w wysokości wartości rynkowej przedmiotu aportu, wynikałoby to wprost z przedmiotowej regulacji. Podkreślić należy, że w analizowanej sytuacji po stronie podatnika wnoszącego aport nie dochodzi do powstania przysporzenia, gdyż to spółka otrzymująca aport uzyskuje przeznaczoną na kapitał zapasowy/rezerwowy nadwyżkę ponad wydany nominał, a zatem po stronie podatnika wnoszącego aport nie dochodzi do realizacji zasadniczego wymogu powstania przychodu.