Urzędnicy muszą zarobić

Problemem w budżetówce nie jest zamrożenie płac, tylko wynagradzanie proporcjonalnie do wielkości zadań. Dochodzi tam często do swego rodzaju urawniłowki. Jeśli kierownik jednostki może zapłacić dużą pensję fachowcowi dużej klasy, to nie robi tego, woli przyjąć dwóch na mniejszych pensjach. A jeśli na mniejszych pensjach, to często są to pracownicy gorsi. Znam ministerstwo, gdzie trzech pracowników jest zatrudnionych do prac, które mógłby wykonać jeden. A że jest ich trzech, powstają dodatkowe koszty transakcyjne związane z wymianą informacji, obiegiem dokumentów, nie mówiąc o kosztach zorganizowania stanowisk pracy. To dotyczy nie tylko ministerstw, ale sposobu gospodarowania publicznymi pieniędzmi.

To znany z teorii zarządzania syndrom: kierownik woli mieć większą grupę pracowników niż mniejszą, nawet lepiej opłacaną. Z jego punktu widzenia waga urzędu często zależy od liczby, a nie jakości pracowników. Pracownicy mówią, że gdyby podnieść im pensje, byliby w stanie wykonać większą część lub nawet całą pracę, którą wykonuje ich kolega.

Dlatego jak słyszę, że jest zamrożenie płac lub - jak było kiedyś - że powinno się zmniejszyć płace wszystkim, np. o 10 proc., to skóra mi cierpnie. To nie ma nic wspólnego z efektywnością i rozumnym zarządzaniem. Bo populistyczna teza, że urzędnicy zarabiają za dużo, jest szkodliwa. Ja nie mówię, że nie ma takich przypadków, ale płaca powinna być dostosowana do tego, co robią, ponoszonej odpowiedzialności i posiadanych kwalifikacji. A wielu Polaków ma takie podejście, że urzędnicy to darmozjady, którym nie powinno się dużo płacić. To jest generalnie związane z asymetrycznym podejściem do państwa. To znaczy wymaga się usług na odpowiednim poziomie, ale nie ma się świadomości, że to kosztuje i państwo musi płacić ludziom, którzy tę sferę obsługują.

@RY1@i02/2014/165/i02.2014.165.00000030d.802.jpg@RY2@

prof. Elżbieta Mączyńska prezes Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego, SGH

prof. Elżbieta Mączyńska

prezes Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego, SGH