Od 1 lipca kierowcy ciężarówek zapłacą za przejazd autostradami

Inspekcja Transportu Drogowego (ITD) zapowiada, że dodatkowo zatrudni 100 inspektorów uprawnionych do kontrolowania pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony oraz autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Od 1 lipca br. kierowcy takich pojazdów są zobowiązani korzystać z elektronicznego systemu poboru opłat za przejazd autostradami i drogami ekspresowymi. Cezary Grabarczyk, minister infrastruktury uruchomił już rezerwę na zatrudnienie nowych inspektorów.

- W lipcu wystartuje system elektronicznego poboru opłat. Na początek obejmie on około 1,5 tys. km dróg. Na potrzeby zapewnienia sprawności systemu potrzebujemy w tym roku 100 etatów w ITD. Docelowo zatrudnimy 500 nowych inspektorów - wyjaśnia minister Grabarczyk.

Electronic Toll Collection System (ETC System) - system elektronicznego poboru opłat ma zacząć działać od początku lipca br. Jest budowany za 4,9 mld zł przez wyłonioną w przetargu austriacką firmę Kapsch, która zapewnia, że do lipca będzie on gotowy do użycia. Dzięki niemu kierowcy ciężarówek i autobusów nie będą już musieli kupować winiet uprawniających do poruszania się po drogach krajowych. Dotąd mieli obowiązek zakupu winiet. Uiszczali więc zryczałtowaną opłatę za korzystanie z dróg. Winiety zwalniały ich także z opłaty za przejazd istniejącymi już płatnymi odcinkami autostrad.

System viaTOLL (taką nazwę przyjęto dla instalacji montowanej na polskich autostradach) będzie działał w sposób pełni automatyczny. Samochody korzystające z niego mają być wyposażone w niewielkie przekaźniki, a na płatnych odcinkach dróg zostaną umieszczone urządzenia z antenami. Dzięki systemowi anteny będą komunikować się z zamontowanymi w pojazdach urządzeniami, co spowoduje nałożenie na kierowców obowiązku uiszczenia opłaty. W marcu br. rząd zatwierdził stawki opłat za przejazdy. Będą one wynosić od 0,20 zł do 0,53 zł za kilometr za przejazd autostradami i drogami ekspresowymi oraz od 0,16 zł do 0,42 zł za kilometr dla pozostałych dróg krajowych. Wysokość stawki zależeć będzie od wielkości pojazdu i klasy jego silnika. Większe opłaty będą zobowiązani wnosić kierowcy cięższych i bardziej szkodliwych dla środowiska samochodów.

- Firmy z branży TLS, które korzystają z systemu frameLOGIC do planowania tras przejazdu samochodów ciężarowych, otrzymają odpowiednie aktualizacje do początku lipca. Dzięki nim system będzie uwzględniał podwyższenie kosztów przejazdu płatnymi drogami ekspresowymi i autostradami - informuje Tomasz Klimasiewicz, menedżer reprezentujący dostawcę systemu.

Już od 2 maja br. kierowcy mogą rejestrować się i otrzymać urządzenie (viaBOX), które pozwoli im na wnoszenie elektronicznej opłaty za drogi.

- Przewoźnicy mogą zarejestrować się i po wniesieniu kaucji otrzymać urządzenie pokładowe (viaBOX), które automatycznie będzie pobierało opłatę za przejazd płatnymi drogami zarządzanymi przez GDDKiA. Obecnie rejestracja możliwa jest w siedemnastu punktach dystrybucji, które zlokalizowane są w pobliżu dużych przejść granicznych oraz w szesnastu punktach obsługi klienta - informuje Dorota Prochowicz z biura prasowego systemu viaTOLL.

Dodatkowo uruchomionych zostanie 190 punktów dystrybucji na wybranych 106 stacjach Orlenu, 58 BP i 18 Lotosu. Kolejnych 8 zlokalizowanych jest w oddziałach spółki JAS - FBG, jednej z czołowych polskich firm transportowo - spedycyjno - logistycznych, która rozpoczynała swoją działalność jako agencja celna. Jak na razie wymienione punkty dystrybucji urządzeń systemu viaTOLL pełnią przede wszystkim funkcje informacyjne. Z czasem kompetencje tych placówek będą rozszerzane tak, aby najpóźniej do 31 maja 2011 r. mogły one także rejestrować przewoźników w systemie viaTOLL.

Z systemu będą mogli też korzystać kierowcy pojazdów nie objętych obowiązkiem wnoszenia e-opłat. Będzie to możliwe najpóźniej od 1 stycznia 2012 r. Dla nich viaTOLL będzie alternatywą dla każdorazowego opłacania za przejazd płatnymi odcinkami autostrad. Z dokładnym wykazem i mapą sieci dróg płatnych można zapoznać się na stronie internetowej www.viaTOLL.pl. Tam też można uzyskać informację o tym, gdzie można znajdują się punkty dystrybucji urządzenia viaBOX.

System ETC ma objąć w Polsce docelowo ok. 2 tys. km autostrad, 5 tys. km dróg ekspresowych i 600 km dróg krajowych. Od 1 lipca br. będzie monitorował 579 km autostrad, ok. 554 km dróg ekspresowych i ok. 432 km dróg krajowych, czyli łącznie 1565 km dróg zarządzanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Z wyliczeń przedstawionych przez Centrum Informacyjne Rządu wynika, że od lipca 2011 r. do czerwca 2018 r. wpływy z opłaty wyniosą 14,2 mld zł. Bogatsze dane podaje Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, która koordynuje wprowadzenie systemu. Z szacunków GDDKiA wynika, że do kasy tego zarządcy dróg wpłynie 23,6 mld zł. Z tytułu elektronicznego poboru opłat dla ciężarówek wpłynie 14,2 mld zł, a 9,4 mld zł będzie pochodzić ze zwykłego poboru opłat na autostradach od aut osobowych. Pieniądze te zasilą Krajowy Fundusz Drogowy, z którego finansowane są inwestycje drogowe.

Kontrolą tego, czy przewoźnicy rzeczywiście wywiązują się z obowiązku zapłaty za korzystanie z dróg, ma się zająć Inspekcja Transportu Drogowego. Inspektorzy mają także sprawdzać, czy w pojazdach o wadze przekraczającej 3,5 tony, które będą objęte systemem, są zainstalowane niezbędne urządzenia i czy działają one, jak powinny. Rekrutacja i szkolenie nowych inspektorów, która zajmie co najmniej kilka miesięcy, jest już w toku. Uprawnienia do kontroli będzie mieć także policja i straż graniczna.

Tadeusz Czopiński