Jakie są skutki wypłaty nowych świadczeń dla pracowników

Nowa ustawa antykryzysowa daje do dyspozycji dwa instrumenty, z których przedsiębiorca może skorzystać w okresie kryzysu. Są to przestój ekonomiczny oraz obniżenie pracownikom wymiaru czasu pracy.

Przestój ekonomiczny to okres niewykonywania pracy przez pracownika z przyczyn niedotyczących pracownika pozostającego w gotowości do pracy. Z kolei obniżony wymiar czasu pracy to w rozumieniu ustawy obniżony przez przedsiębiorcę wymiar czasu pracy pracownika z przyczyn niedotyczących pracownika, jednak nie więcej niż do połowy wymiaru czasu pracy.

Pracownikowi objętemu przestojem ekonomicznym przysługuje:

1) finansowane ze środków FGŚP świadczenie na częściowe zaspokojenie wynagrodzenia za czas przestoju ekonomicznego, do wysokości 100 proc. zasiłku dla bezrobotnych (o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy; t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 674 z późn.zm.), zwiększonego o wysokość składek na ubezpieczenia społeczne należnych od pracownika, w wysokości proporcjonalnej do przestoju ekonomicznego, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy pracownika,

2) finansowane ze środków przedsiębiorcy wynagrodzenie

- w łącznej wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy pracownika. [przykłady 1, 2]

Z kolei pracownikowi objętemu obniżonym wymiarem czasu pracy przysługuje:

1) finansowane ze środków FGŚP świadczenie na częściowe zrekompensowanie wynagrodzenia z tytułu obniżenia wymiaru czasu pracy, do wysokości 100 proc. zasiłku dla bezrobotnych, zwiększonego o wysokość składek na ubezpieczenia społeczne, należnych od pracownika, w wysokości proporcjonalnej do obniżonego wymiaru czasu pracy pracownika, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy pracownika przed jego obniżeniem,

2) finansowane ze środków przedsiębiorcy wynagrodzenie

- w łącznej wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy pracownika przed jego obniżeniem. [przykład 3]

Obecnie pełny zasiłek dla bezrobotnych, o który chodzi w omawianej ustawie, wynosi 823,60 zł.

Świadczenia z tytułu przestoju oraz obniżenia wymiaru czasu pracy, a także wynagrodzenia finansowane ze środków firmy przedsiębiorca niezwłocznie wypłaca pracownikom po potrąceniu składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych ze środków ubezpieczonego, składek na ubezpieczenie zdrowotne, zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych na zasadach określonych w ustawie z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.), a także należności alimentacyjnych na zasadach przewidzianych w kodeksie pracy, dotyczących potrącania tych należności z wynagrodzenia za pracę (art. 12 ust. 1 ustawy). Oznacza to, że zarówno świadczenie, jak i wynagrodzenie są oskładkowane i opodatkowane tak jak przychód ze stosunku pracy.

Dopłaty do przestoju lub pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy przysługują nie dłużej niż przez 6 miesięcy w okresie 12 miesięcy od dnia podpisania umowy o wypłatę świadczeń

PRZYKŁAD 1

Nie mniej niż 1600 zł

Grupa pracowników działu produkcji została objęta przestojem ekonomicznym. W listopadzie 2013 roku zatrudniony na pełen etat powinien przepracować 152 godziny. Jednak przez połowę miesiąca, tj. 76 godzin, był przestój. Pracownik jest wynagradzany stawką godzinową 11,50 zł. Za listopad przysługuje mu więc wynagrodzenie w wysokości 874 zł (11,50 zł x 76 godz. pracy) oraz świadczenie na zaspokojenie wynagrodzenia za czas przestoju obliczone w następujący sposób:

(76 godz. / 152 godz.) x 936,52 zł (kwota zasiłku dla bezrobotnych powiększona o część składek na ubezpieczenia społeczne, tj. o 13,71 proc.; 823,60 zł x 13,71 proc. = 112,92 zł; 823,60 zł + 112,92 zł = 936,52 zł) = 468,26 zł

Wynagrodzenie za pracę wraz ze świadczeniem nie daje stawki minimalnej płacy:

874 zł + 468,26 zł = 1342,26 zł

Pracownik powinien więc otrzymać dopłatę w wysokości 257,74 zł, by w sumie jego przychód osiągnął minimum równe 1600 zł.

PRZYKŁAD 2

Bez dopłaty

Grupa pracowników działu produkcji została objęta przestojem ekonomicznym. Zatrudniony na 3/4 etatu, z wynagrodzeniem w stałej wysokości 1800 zł, przepracował w listopadzie tylko 30 godzin ze 114-godzinnego wymiaru czasu pracy (3/4 ze 152 godz.). Świadczenie przestojowe wynosi:

(30 godz. / 114 godz.) x 702,39 zł (kwota zasiłku dla bezrobotnych powiększona o składki społeczne proporcjonalnie do części etatu: 936,52 zł x 3/4) = 184,84 zł

Wynagrodzenie za pracę finansowane przez pracodawcę:

1800 zł : 114 godz. = 15,79 zł - stawka za jedną godzinę pracy

15,79 zł x 84 godz. przepracowane = 1326,36 zł

Łączny przychód pracownika wyniósł 1511,12 zł (184,84 zł + 1326,36 zł). Wynagrodzenie minimalne dla 3/4 etatu wynosi 1200 zł.

Zatem pracownik nie ma prawa do żadnej dopłaty, gdyż osiągnął wynagrodzenie, łącznie ze świadczeniem, w wysokości przewyższającej próg minimalnej płacy, stosowny do części etatu.

PRZYKŁAD 3

Po obniżce etatu

Pracodawca obniżył grupie pracowników wymiar czasu pracy. Jeden z nich jest zatrudniony na 7/8 etatu, a po redukcji pracuje na 1/2. Wzór na obliczenie świadczenia rekompensującego obniżkę etatu wygląda następująco:

Podstawiamy dane z przykładu 1:

936,52 zł x (1 - 0,5/0,875) = 936,52 zł x (1 - 0,57) = 936,52 zł x 0,43 = 402,70 zł

Wynagrodzenie pracownika po obniżce etatu wynosi 6 zł za godzinę. W listopadzie pracownik przepracował 76 godzin. Zarobił więc 456 zł. Wynagrodzenie wraz ze świadczeniem daje w sumie kwotę 858,70 zł. Wynagrodzenie minimalne, ale dla wymiaru sprzed obniżki, wynosi 1400 zł. Zatem pracownikowi przysługuje dopłata do tego poziomu, czyli w wysokości 541,40 zł.

@RY1@i02/2013/225/i02.2013.225.21700040a.802.jpg@RY2@

Izabela Nowacka ekspert od wynagrodzeń

Izabela Nowacka

ekspert od wynagrodzeń

Podstawa prawna

Art. 5 ustawy z 11 października 2013 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy (Dz.U. poz. 1291).