Czy alimenty można potrącać bezegzekucyjnie

W prawdzie stanowisko pracodawcy nie jest zasadne, bo nie tylko w gestii komornika leży egzekucja świadczeń alimentacyjnych, ale i tak miał on prawo nie uwzględnić wniosku męża pani Julity, i to bez wskazywania powodów takiej decyzji.

Kodeks pracy w art. 88 przewiduje uproszczoną formę dokonywania potrąceń z wynagrodzenia za pracę, jeżeli chodzi o pokrycie należności alimentacyjnych i rent o charakterze alimentacyjnym, czyli np. rent z tytułu utraty zdolności do pracy. Pozwala ona uniknąć kosztów oraz wszelkich formalności związanych z przebiegiem postępowania komorniczego. Bezegzekucyjnego potrącenia dokonuje pracodawca na wniosek uprawnionego po przedstawieniu tytułu wykonawczego. Może on jednak nie uwzględnić przedmiotowego wniosku bez konieczności uzasadnienia swojej decyzji. Wprawdzie ustawodawca nie przewidział żadnej szczególnej formy dla owego wniosku, jednakże - dla celów dowodowych - najlepiej jest sporządzić go na piśmie.

Jeżeli pracodawca decyduje się przyjąć na siebie rolę komornika, wówczas jego obowiązkiem jest zawiadomienie pracownika na piśmie o zajęciu wynagrodzenia, wskazanie wierzyciela, tytułu wykonawczego, wysokości dochodzonej kwoty oraz przekazywanie potrąconego uposażenia wierzycielowi. Zatrudniającego obciąża też wówczas odpowiedzialność za prawidłowe dokonanie potrącenia. Potrącenia na świadczenia alimentacyjne dokonywane są więc w pierwszej kolejności, albo w granicach do 3/5 wysokości uposażenia netto, bez ograniczenia kwotowego części pozostałej do wypłaty albo - gdy egzekucji podlega nagroda z zakładowego funduszu nagród, dodatkowe wynagrodzenie roczne oraz należności przysługujące podwładnym z tytułu udziału w zysku lub nadwyżce bilansowej - do pełnej ich wysokości.

Stosowanie uproszczonej formy potrąceń nie jest jednak dopuszczalne, gdy świadczenia alimentacyjne mają być potrącane na rzecz kilku wierzycieli, a łączna suma podlegająca potrąceniu, nie wystarcza na całkowite pokrycie wszystkich należności. Oba te warunki muszą zachodzić równocześnie. Pracodawca może zatem dokonać potrącenia pozaegzekucyjnego na rzecz jednego wierzyciela, jeżeli potrącana kwota nie wystarcza na pokrycie jego roszczenia, jak również - w przypadku wielości wierzycieli - jeżeli potrącona suma zapewnia ich pełne zaspokojenie. Potrącenie bezegzekucyjne wyłączone jest także w sytuacji, w której wynagrodzenie zostało zajęte w trybie egzekucji sądowej lub administracyjnej albo, gdy w postępowaniu karnym orzeczono grzywnę bądź karę porządkową (uchwała składu 7 sędziów SN z 21 maja 1981 r., sygn. akt V PZP 4/81, OSNC 1981, nr 11, poz. 204).

Komornik jest uprawniony do zaliczenia na poczet egzekwowanych należności pieniężnych sum ściągniętych od dłużnika przez jego zakład pracy w trybie art. 88 k.p. (uchwała SN z 21 listopada 1980 r., sygn. akt III CZP 53/80, OSNC 1981/5/74).

@RY1@i02/2013/118/i02.2013.118.21700090a.801.jpg@RY2@

Anna Borysewicz autorka jest adwokatem prowadzącym własną kancelarię w Płocku

Anna Borysewicz

autorka jest adwokatem prowadzącym własną kancelarię w Płocku

Podstawa prawna

Art. 87 par. 3 pkt 1 i par. 5 oraz art. 88 i 90 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).