Jakie wynagrodzenie przysługuje w budżetówce za pracę nocną

Prawo pracy ogranicza wykonywanie obowiązków nocą. Pracodawcom nakazuje wyznaczenie pory nocnej oraz nakłada na nich w związku z tym dodatkowe obowiązki. Należy jednak pamiętać, że kwestia ta wygląda inaczej w zakładach prywatnych, a inaczej w sektorze finansów publicznych. Możliwość zlecenia pracy nocą w budżetówce została zminimalizowana, głównie ze względu na konieczność zaplanowania i zapewnienia odpowiedniej puli środków na wynagrodzenia w budżecie państwa. Z tego względu osoby zatrudnione w budżetówce realizują zadania w nocy wyjątkowo, a często w razie kumulacji pracy nocnej i nadliczbowej - uzyskują pojedynczą zapłatę. Poniżej przedstawiamy najważniejsze różnice pomiędzy pracą w nocy w sektorze prywatnym oraz w budżetówce, z uwzględnieniem sytuacji pracowników samorządowych, pracowników urzędów państwowych, członków korpusu służby cywilnej, osób zatrudnionych w służbie zdrowia i instytucjach kultury oraz nauczycieli.

Dopuszczalność wykonywania

Zgodnie z kodeksem pracy pracodawcy muszą wyznaczyć porę nocną obejmującą 8 godzin pomiędzy 21 a 7 rano w układzie zbiorowym pracy, regulaminie pracy (art. 104¹ par. 1 pkt 4 k.p.), a jeśli nie są zobowiązani do ustalania regulaminu pracy - w informacji o warunkach zatrudnienia (art. 29 par. 3 k.p.).

Kodeks pracy wprowadza także pojęcie pracującego w nocy. Jest to podwładny, który spełnia jeden z następujących warunków:

wjego rozkład czasu pracy obejmuje w każdej dobie 3 godziny pracy w porze nocnej,

wprzynajmniej 1/4 jego czasu pracy w okresie rozliczeniowym przypada na porę nocną (art. 151⁷ par. 2 k.p.).

Czas pracy osoby pracującej w nocy nie może przekroczyć 8 godzin na dobę, jeżeli wykonuje ona zadania szczególnie niebezpieczne albo związane z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym. Wykaz takich prac ustala pracodawca w porozumieniu z zakładową organizacją związkową, a gdy taka u niego nie działa - w porozumieniu z przedstawicielem pracowników wybranym w trybie przyjętym w firmie. Opracowując wskazany wykaz, szef ma również obowiązek zasięgnąć opinii lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną nad załogą, uwzględniając konieczność zapewnienia bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia.

Ograniczenie pracy w porze nocnej do sztywnej normy 8 godzin nie dotyczy:

wwszystkich zatrudnionych pod warunkiem że zostali wezwani do pracy nocnej z powodu potrzeby prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia i zdrowia ludzkiego, ochrony mienia bądź środowiska albo usunięcia awarii,

wpracowników zarządzających zakładem w imieniu pracodawcy (do tej kategorii zaliczamy pracowników: kierujących jednoosobowo zakładem pracy i ich zastępców lub wchodzących w skład kolegialnego organu zarządzającego zakładem, np. zarządu, a także głównych księgowych).

Na pisemny wniosek pracującego w nocy zakład ma obowiązek poinformować inspektora pracy o angażowaniu takich osób.

Wskazane wyżej zasady obejmują sektor prywatny oraz zatrudnionych w budżetówce, którzy nie podlegają w tym zakresie odrębnym przepisom pragmatyk służbowych.

Samorząd, organy państwowe

Pracowników samorządowych, urzędów państwowych i służby cywilnej nie dotyczą kodeksowe reguły limitujące możliwość wyznaczania pracy nocnej. Zgodnie z odnoszącymi się do nich pragmatykami służbowymi świadczą oni obowiązki w porze nocnej wyjątkowo. Regulamin pracy jednostki samorządowej określa czas pracy podwładnych w sposób zapewniający obywatelom załatwianie spraw w dogodnej dla nich chwili (zwykle jest to 8 godzin w ciągu dnia). Dopiero, jeśli wymagają tego potrzeby jednostki, na polecenie przełożonego samorządowiec w wyjątkowej sytuacji świadczy pracę w godzinach nadliczbowych, w tym w porze nocnej oraz w niedzielę i święta (art. 42 ust. 1 i 2 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych). Pracowników urzędów państwowych, podobnie jak samorządowców, można angażować poza normalnymi godzinami pracy, gdy wymagają tego potrzeby urzędu, a wyjątkowo w porze nocnej oraz w niedzielę i święta (art. 29 ust. 2 ustawy z 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych). Analogiczne uregulowanie obejmuje członków korpusu służby cywilnej (art. 97 ust. 5 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej). Zrozumiałe jest zatem, że w przypadku tych grup zawodowych nie funkcjonuje pojęcie pracujących w nocy. Jednak w regulaminie pracy bądź w informacjach o warunkach zatrudnienia pracodawcy muszą zakreślić początek i koniec 8-godzinnej pory nocnej, oczywiście w ramach kodeksowych granic - między 21 a 7 rano.

Służba zdrowia

Ustawa z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej w szczególny sposób określa kwestie pracy nocnej pracowników wykonujących zawód medyczny (lekarze, pielęgniarki), zatrudnionych w systemie pracy zmianowej w podmiocie leczniczym prowadzącym działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne (szpitale, niektóre zakłady opiekuńczo-lecznicze, zakłady pielęgnacyjno-opiekuńcze, zakłady rehabilitacji leczniczej i hospicja). Praca nocna jest wówczas dopuszczalna zarówno w ramach normalnych godzin pracy, jak i dyżurów medycznych. Omawiana ustawa wprowadza także specjalne zasady jej wynagradzania. Z kolei pozostali pracownicy podmiotów leczniczych nie zostali objęci szczególnymi regulacjami dotyczącymi pracy w porze nocnej. Oznacza to, że stosujemy do nich zasady kodeksowe.

Oświata

Możliwość wyznaczenia pracy nocnej przedstawicielowi tej profesji została zaostrzona w porównaniu do reguł kodeksowych. Tygodniowy obowiązkowy wymiar godzin wychowawczych jest realizowany przez nauczycieli w nocy tylko w następujących placówkach:

wzakładach poprawczych,

wschroniskach dla nieletnich,

wrodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych z internatami dla młodzieży i dzieci,

wplacówkach opiekuńczo-wychowawczych zapewniających całodobową opiekę.

Oprócz tego pracę w porze nocnej (również wyłącznie w ramach pensum) wolno powierzyć nauczycielowi w:

wspecjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym,

winternacie i bursie szkolnej,

wdomu wczasów dziecięcych (rozporządzenie ministra pracy i polityki społecznej z 17 maja 2001 r. w sprawie realizowania przez nauczycieli tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć wychowawczych w porze nocnej).

Pracę w porze nocnej dyrektor może nakazać tylko nauczycielowi zatrudnionemu w jednej ze wskazanych wyżej jednostek w ramach pensum, pod warunkiem że taka potrzeba zaistniała ze względu na:

wspecyfikę szkoły, polegającą w szczególności na przyjmowaniu dzieci także w porze nocnej,

wwiek wychowanków - przedszkolny lub szkolny (klasy 1-3),

wstan zdrowia wychowanków - niepełnosprawność lub zaburzenia rozwoju,

wniedostosowanie społeczne wychowanków,

wspecyfikę środowiska lokalnego, jeżeli stanowi zagrożenie dla wychowanków,

wwarunki lokalowe szkoły - rozmieszczenie grup wychowanków w kilku budynkach lub kilku skrzydłach obiektu.

Nauczycielom zobowiązanym do realizowania tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć wychowawczych także w porze nocnej dyrektor szkoły zapewnia:

wdzień wolny od pracy po zakończeniu pracy w porze nocnej trwającej co najmniej 8 godzin,

wkorzystanie co najmniej raz na 2 tygodnie z 2 kolejnych nocy wolnych od pracy, przypadających w sobotę i w niedzielę lub w niedzielę i w poniedziałek,

wrównomierne obciążenie nauczycieli pracą w porze nocnej,

wdodatkowe wynagrodzenie za taką pracę (art. 42b Karty nauczyciela).

Nie wolno zlecić nauczycielowi pracy w porze nocnej w ramach godzin ponadwymiarowych.

Instytucje kultury

Do osób zatrudnionych w instytucjach kultury stosujemy przepisy kodeksu pracy z wyjątkami określonymi w art. 26b-26d ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Oznacza to, że zostały one objęte kodeksowymi regulacjami w zakresie dopuszczalności nocnej pracy.

Rekompensata pieniężna

Za każdą godzinę pracy w porze nocnej podwładnemu objętemu kodeksem pracy należy się normalne wynagrodzenie oraz dodatek w wysokości 20 proc. stawki godzinowej wynikającej z minimalnej pensji określonej w odrębnych przepisach (art. 151⁸ par. 1 k.p.). Dotyczy to zarówno pracujących w nocy, jak i tych, którzy obowiązki w porze nocnej realizują sporadycznie, poza normalnymi godzinami pracy (por. wyrok SN z 8 maja 2007 r., sygn. akt II PK 275/06, OSNP 2008/9-10/132).

W konsekwencji dodatek nocny dla zatrudnionych w drugim i dalszych latach pracy obliczamy na podstawie pełnej płacy minimalnej (w 2013 r. 1600 zł brutto), a dla zatrudnionych w pierwszym roku pracy - według 80 proc. minimalnego wynagrodzenia (w 2013 r. - 1280 zł brutto).

Aby ustalić godzinową stawkę minimalnej płacy, tę ostatnią dzielimy przez liczbę godzin przypadających do przepracowania w miesiącu, w którym wystąpiła praca nocna. Pod pojęciem "liczba godzin przypadających do przepracowania w miesiącu" należy rozumieć pulę godzin, jaką podwładny powinien przepracować w danym miesiącu zgodnie z art. 130 k.p. (tzw. wymiarowe lub nominalne godziny pracy w miesiącu - por. stanowisko Głównego Inspektoratu Pracy z 23 stycznia 2008 r.).

Dodatki za pracę w porze nocnej osiągają w poszczególnych miesiącach różne wysokości, gdyż w poszczególnych miesiącach obowiązują odmienne wymiary czasu pracy.

Dodatek nocny dla zatrudnionych na niepełnym etacie liczymy na podstawie właściwego dla nich minimalnego wynagrodzenia, dzieląc je przez wymiar czasu pracy w miesiącu, właściwy dla rozmiaru zatrudnienia (stanowisko Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z 3 grudnia 2009 r.).

Za każdą godzinę realizacji obowiązków nocą pracujący w nocy otrzymuje zwykle tylko dodatek. Nie liczymy odrębnie normalnego wynagrodzenia, gdyż konsumuje się ono w jego standardowej miesięcznej pensji za przepracowanie pełnego wymiaru czasu pracy. Pracę nocną taki zatrudniony świadczy bowiem w ramach normalnego wymiaru czasu pracy.

Inaczej postępujemy jednak, gdy praca w porze nocnej stanowiła dla podwładnego godziny nadliczbowe. Dotyczy to rzadziej pracujących w nocy, a zazwyczaj osób niekwalifikowanych do tej kategorii. W takiej sytuacji za każdą godzinę pracy w porze nocnej należy się podwładnemu:

wnormalne wynagrodzenie, które trzeba najczęściej osobno oszacować,

wdodatek nocny,

wrekompensata z tytułu nadgodzin - czas wolny (udzielony na wniosek zainteresowanego bądź odgórnie przez szefa) lub dodatek za nadgodziny.

Na ogólnych zasadach

Ustawa o pracownikach samorządowych milczy na temat sposobu opłacania pracy w porze nocnej. Stosujemy zatem odpowiednio przepisy kodeksowe, czyli art. 151⁸ par. 1 k.p. (art. 43 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych). Należy przy tym zastrzec, że pracownika samorządowego raczej nie przyporządkujemy do grupy pracujących w nocy. Ustawa o pracownikach samorządowych tylko wyjątkowo zezwala bowiem na nocną pracę w godzinach nadliczbowych. Nie przewiduje zatem sytuacji, w której reprezentant ten profesji wykonuje czynności służbowe przez co najmniej 3 godziny w nocy codziennie albo też takiej, gdy minimum 1 jego wymiaru czasu pracy pokrywa się w okresie rozliczeniowym z porą nocną. [przykład 1]

Odrębne regulacje

Również pracownicy urzędów państwowych wykonują czynności służbowe w porze nocnej wyjątkowo i poza wymiarowym czasem pracy. Za każdą godzinę pracy ponad normalne godziny, w tym za pracę nocną, urzędnik państwowy dostaje normalne wynagrodzenie oraz wedle swojego wyboru dodatek jak za nadgodziny lub czas wolny. Wolne ma prawo odebrać, na swój wniosek, bezpośrednio przed lub po urlopie wypoczynkowym (art. 30 ust. 2 ustawy o pracownikach urzędów państwowych). Gdy zdecyduje się na zapłatę, otrzymuje dodatek jak za nadgodziny. Jeżeli godziny nadliczbowe wypadły w nocy, nie uzyskuje ponadto dodatku nocnego.

Wyboru sposobu rekompensaty pracy nocnej nie mają urzędnicy państwowi zatrudnieni w urzędach naczelnych i centralnych organach administracji państwowej na stanowiskach kierowniczych i samodzielnych. Za pracę świadczoną w nocy poza normalnymi godzinami przysługuje im jedynie normalne wynagrodzenie i czas wolny (bez dodatku nocnego).

Ustawa o pracownikach urzędów państwowych nie mówi nic o nocnej pracy pozostałych zwykłych pracowników tych jednostek. Oznacza to, że stosujemy do nich odpowiednio zasady rekompensaty kodeksowej. W konsekwencji za każdą godzinę pracy nocnej (będącej jednocześnie nadgodziną) szeregowy pracownik urzędu państwowego pobiera: normalne wynagrodzenie, dodatek nocny i dodatek za nadliczbówkę. W takim wypadku dodatek nocny wynosi 20 proc. stawki godzinowej wynagrodzenia zasadniczego, ale nie mniej niż dodatek skalkulowany wedle kodeksowych reguł (par. 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 2 lutego 2010 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników niebędących członkami korpusu służby cywilnej zatrudnionych w urzędach administracji rządowej i pracowników innych jednostek).

Aby obliczyć dodatek nocny, trzeba zatem najpierw porównać pensję zasadniczą pobieraną przez pracownika z minimalną płacą. Jeżeli ta ostatnia okaże się wyższa, urzędnik uzyskuje dodatek kodeksowy. W odwrotnej sytuacji wypłacamy mu dodatek nocny skalkulowany według wynagrodzenia zasadniczego. [przykład 2]

W korpusie cywilnym

Również w przypadku większości członków korpusu służby cywilnej praca w porze nocnej stanowi jednocześnie godziny nadliczbowe. Wykonują oni zadania w nocy tylko wyjątkowo. Nie dostają za nią zwiększonego ekwiwalentu pieniężnego, lecz tylko normalne wynagrodzenie i czas wolny w identycznym wymiarze (art. 97 ust. 6 i 7 ustawy o służbie cywilnej).

W podmiotach leczniczych

Ustawa o działalności leczniczej w sposób odmienny od kodeksowego reguluje rekompensatę pracy nocnej pracowników wykonujących zawód medyczny, zatrudnionych na zmiany w podmiocie leczniczym prowadzącym działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne. Za każdą godzinę pracy w porze nocnej przysługuje im normalne wynagrodzenie i dodatek na poziomie minimum 65 proc. stawki godzinowej wynagrodzenia zasadniczego (art. 99 pkt 1 ustawy o działalności leczniczej). Aby uzyskać stawkę godzinową wynagrodzenia zasadniczego, te ostatnie dzielimy przez liczbę godzin przypadających do przepracowania w danym miesiącu (przez nominał czasu pracy). [przykład 3]

Ustawa o działalności leczniczej milczy jednak na temat pracy nocnej pozostałych pracowników podmiotów leczniczych. W konsekwencji stosujemy do nich odpowiednio regulacje kodeksowe. Za każdą godzinę pracy w porze nocnej uzyskują oni dodatek w wysokości 20 proc. stawki godzinowej płacy minimalnej, a jeśli przypadła ona poza normalnymi godzinami pracy - także odrębnie ustalone normalne wynagrodzenie i stosowną rekompensatę z racji nadgodzin.

Dwukrotne obliczenie

Nauczyciel świadczący prawidłowo pracę w porze nocnej za każdą godzinę takiej pracy otrzymuje dodatek w wysokości 15 proc. wynagrodzenia zasadniczego, ale nie niższy od dodatku ustalonego na podstawie kodeksu pracy. Nie obliczamy mu odrębnie normalnego wynagrodzenia za zadania nocne, gdyż mieści się ono w wynagrodzeniu, jakie nauczyciel pobiera za pracę w normalnym wymiarze czasu pracy (w ramach pensum). Nauczyciel wykonuje bowiem pracę w porze nocnej w trakcie pensum. Aby poprawnie skalkulować dodatek nocny dla nauczyciela, porównujemy dodatek oszacowany zgodnie z art. 42b Karty nauczyciela oraz dodatek oszacowany zgodnie z kodeksem pracy. Jeśli wyższy okazał się dodatek ustalony według art. 42b Karty nauczyciela, nauczyciel uzyskuje właśnie taką kwotę. W przeciwnym razie, gdy większy okazał się dodatek obliczony na podstawie kodeksu pracy, nauczyciel ma zagwarantowane świadczenie w tej wysokości. [przykład 4]

Na podstawie kodeksu

Osoby zatrudnione w instytucjach kulturalnych nie mają własnych specyficznych przepisów o pracy w porze nocnej. Stosujemy więc do nich odpowiednio regulacje kodeksu pracy dotyczące możliwości wyznaczenia takiej pracy i jej opłacania (art. 26a ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej).

Dopuszczalność ryczałtu

Osobom wykonującym pracę w porze nocnej stale poza zakładem można ustalić ryczałt, którego wysokość odpowiada przewidywanemu wymiarowi pracy o tej porze. Taki ryczałt zastępuje dodatek (art. 151⁸ par. 2 k.p.). W takim przypadku za pracę nocną będącą jednocześnie nadgodzinami przysługuje normalne wynagrodzenie oraz ewentualnie rekompensata z racji nadgodzin, ale nie należy się dodatek nocny.

Ze względu na wyjątkowość wykonywania pracy nocnej przez samorządowców, pracowników urzędów państwowych i członków korpusu służby cywilnej, zrozumiałe jest, że nie wolno wyznaczyć im ryczałtu w zamian za dodatki nocne. W służbie cywilnej wyklucza to ponadto fakt, iż rekompensata pracy nocnej odbywa się tam wyłącznie w formie normalnego wynagrodzenia i czasu wolnego (nie ma dodatków nocnych). Ryczałt zastępujący dodatki nocne nie jest również dopuszczalny w służbie zdrowia, gdyż ustawa o działalności leczniczej przewiduje w tym zakresie własne rozwiązania. Nie ma jednak przeszkód do wprowadzenia go do warunków płacowych niektórych pracowników instytucji kultury, zwłaszcza że przemawia za tym specyfika funkcjonowania tego typu placówek.

Zakaz zatrudniania w porze nocnej

objęci regulacjami kodeksu pracy	młodociani (art. 203 par. 1 k.p.) i kobiety w ciąży (art. 178 par. 1 k.p.)	opiekujący się dzieckiem do ukończenia 4 lat (art. 178 par. 2 k.p.)
samorządowi	kobiety w ciąży (art. 42 ust. 3 ustawy o pracownikach samorządowych, art. 29 ust. 3 ustawy o pracownikach urzędów państwowych, art. 97 ust. 10 ustawy o służbie cywilnej)	sprawujący pieczę nad osobami wymagającymi stałej opieki i opiekujący się dziećmi do 8 lat (art. 42 ust. 3 ustawy o pracownikach samorządowych, art. 29 ust. 3 ustawy o pracownicach urzędów państwowych, art. 97 ust. 10 ustawy o służbie cywilnej)
urzędów państwowych
służby cywilnej
podmiotów leczniczych	młodociani (art. 203 par. 1 k.p.) i kobiety w ciąży (art. 178 par. 1 k.p.)	opiekujący się dzieckiem do ukończenia 4 lat (art. 178 par. 2 k.p.)
nauczyciele	kobiety w ciąży (art. 178 par. 1 k.p.)	nauczyciel wychowujący dziecko do 4 lat i nauczyciel samotnie wychowujący dziecko do 14 lat (par. 4 ust. 2 rozporządzenia w sprawie realizowania przez nauczycieli tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć wychowawczych w porze nocnej)
instytucji kultury	młodociani (art. 203 par. 1 k.p.) i kobiety w ciąży (art. 178 par. 1 k.p.)	opiekujący się dzieckiem do ukończenia 4 lat (art. 178 par. 2 k.p.)

PRZYKŁAD 1

W gminie

Pan Bartek, od 7 lat pracownik gminy, zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, pobiera m.in. płacę zasadniczą 2000 zł brutto i dodatek stażowy na poziomie 11 proc. pensji podstawowej. W marcu 2013 r. na polecenie przełożonego przepracował 4 godziny w porze nocnej, będące jednocześnie godzinami nadliczbowymi. Należy mu się z tej racji:

● normalne wynagrodzenie za 4 godziny pracy ponad wymiar: {[2000 zł + (2000 zł x 11 proc.)] : 168 godz. wymiaru} x 4 godz. = (2220 zł : 168 godz. wymiaru) x 4 godz. = 13,21 zł x 4 godz. = 52,84 zł,

● dodatki nocne: 1,90 zł x 4 godz. = 7,6 zł,

● za nadgodziny nocne - w zależności od wyboru pracownika wynagrodzenie lub czas wolny.

Reasumując, za pracę w marcu 2013 r. pan Bartek powinien uzyskać: wynagrodzenie zasadnicze 2000 zł brutto, dodatek stażowy 220 zł brutto, normalne wynagrodzenie za 4 godziny pracy ponad wymiar 52,84 zł brutto, dodatki nocne w kwocie 7,6 zł oraz za nadgodziny - dodatki albo wolne w wymiarze 4 godzin.

PRZYKŁAD 2

Zróżnicowanie uprawnień

Pani Ewa (urzędniczka państwowa), pan Adam (urzędnik zatrudniony na samodzielnym stanowisku w ministerstwie) i pani Joanna (szeregowa pracownica urzędu państwowego) w marcu 2013 r. przepracowali po 3 godziny w nocy poza normalnymi godzinami pracy. Każde z nich otrzymuje wynagrodzenie zasadnicze 3000 zł brutto oraz dodatek stażowy w wysokości 12 proc. płacy podstawowej. Rekompensatę przysługującą im za 3 godziny ponadstandardowej pracy w marcu 2013 r. ilustruje tabela.

normalne wynagrodzenie	(3360 zł : 168 godz.) x 3 godz. = 60 zł	(3360 zł : 168 godz.) x 3 godz. = 60 zł	(3360 zł : 168 godz.) x 3 godz. = 60 zł
rekompensata pracy nocnej	brak	brak	[(3000 zł : 168 godz.) x 3 godz.] x 20 proc. = 10,72 zł
dodatek za nadgodziny lub czas wolny	dodatek w wysokości 100 proc. lub wolne w wymiarze 3 godzin; dodatek liczymy tak: (3000 zł : 168 godz.) x 3 godz. = 53,58 zł	wyłącznie czas wolny w wymiarze 3 godzin	dodatek w wysokości 100 proc. lub czas wolny w wymiarze: - identycznym jak czas przepracowany w nadgodzinach, jeśli wniosek złożył pracownik, - w proporcji 1,5 : 1, gdy wolne z urzędu zarządził pracodawca; dodatek liczymy tak: (3000 zł : 168 godz.) x 3 godz. = 53,58 zł
Łącznie	113,58 zł	60 zł	124,30 zł

PRZYKŁAD 3

Dla lekarza

Pani Lidia, lekarka zatrudniona na pełnym etacie w szpitalu według zmianowego systemu czasu pracy, uzyskuje wynagrodzenie zasadnicze wynoszące 5600 zł brutto miesięcznie. W marcu 2013 r. przepracowała 37 godzin w porze nocnej w ramach normalnych godzin pracy. Wymiar czasu pracy pełnoetatowych lekarzy w tym miesiącu to 159 godzin i 15 minut, czyli 159,25 godziny. Wynagrodzenie należne jej za pracę nocną w marcu 2013 r. ustalamy w następujący sposób:

● stawka godzinowa wynikająca z wynagrodzenia zasadniczego: 5600 zł : 159,25 godziny = 35,16 zł,

● kwota pojedynczego dodatku nocnego: 35,16 zł x 65 proc. = 22,85 zł,

● finalna kwota dodatków nocnych: 22,85 zł x 37 godz. = 845,45 zł.

Za pracę nocną w marcu 2013 r. pani Lidii przysługują dodatki o wartości 845,45 zł brutto. W tym przypadku nie obliczamy osobno normalnego wynagrodzenia za pracę w nocy, gdyż mieści się ono w pensji za normalny czas pracy w tym miesiącu.

PRZYKŁAD 4

W zakładzie poprawczym

Pan Tadeusz, nauczyciel zatrudniony w zakładzie poprawczym według pensum 18/18, pobiera wynagrodzenie zasadnicze 1759 zł brutto. W marcu 2013 r. przepracował 18 godzin w porze nocnej (w ramach pensum). Należne mu wynagrodzenie za pracę w nocy ustalamy w następujący sposób:

● dodatki nocne obliczone zgodnie z art. 42b Karty nauczyciela: {[1759 zł : (18 godz. x 4,16)] x 18 godz.} x 15 proc. = [(1759 zł : 75 godz.) x 18 godz.] x 15 proc. = 422,10 zł x 15 proc. = 63,32 zł,

● dodatki ustalone na podstawie kodeksu pracy: 1,90 zł x 18 godz. = 34,20 zł.

Wyższe okazały się dodatki nocne skalkulowane zgodnie z art. 42b Karty nauczyciela, w związku z czym pan Tadeusz ma do nich prawo w tej wysokości.

@RY1@i02/2013/071/i02.2013.071.217000600.802.jpg@RY2@

Renata Majewska, szkoleniowiec z zakresu wynagrodzeń, właścicielka firmy Biuro Kadr i Płac

Renata Majewska

szkoleniowiec z zakresu wynagrodzeń, właścicielka firmy Biuro Kadr i Płac

Podstawa prawna

Art. 29 par. 3, art. 104¹ par. 1 pkt 4, art. 151⁷, art. 151⁸, art. 178, art. 203 par. 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 42 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. nr 223, poz. 1458 z późn. zm.).

Art. 29-30 ustawy z 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 269).

Art. 97 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz.U. nr 227, poz. 1505 z późn. zm.).

Art. 99 pkt 1 ustawy z 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 217).

Art. 42b ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 97, poz. 674 z późn. zm.).

Art. 26b-26d ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 406).

Art. 6, art. 8 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. nr 200, poz. 1679 z późn. zm.).

Par. 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 2 lutego 2010 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników niebędących członkami korpusu służby cywilnej zatrudnionych w urzędach administracji rządowej i pracowników innych jednostek (Dz.U. nr 27, poz. 134 z późn. zm.).

Rozporządzenie ministra pracy i polityki społecznej z 17 maja 2001 r. w sprawie realizowania przez nauczycieli tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć wychowawczych w porze nocnej (Dz.U. nr 52, poz. 550).

Par. 4b rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 29 maja 1996 r. w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w kodeksie pracy (Dz.U. nr 62, poz. 289 z późn. zm.).