Czy przy zmianie warunków zatrudnienia należy się odprawa

Ustawę o zwolnieniach grupowych stosuje się w przypadku rozwiązania stosunku pracy w drodze wypowiedzenia złożonego przez pracodawcę lub za porozumieniem stron zawartym z inicjatywy pracodawcy oraz, na podstawie art. 42 par. 1 k.p. do wypowiedzenia warunków pracy i płacy. Należy pamiętać, iż w razie odmowy przez pracownika zaproponowanych warunków pracy lub płacy, umowa o pracę rozwiązuje się z upływem okresu dokonanego wypowiedzenia, przy czym rozwiązanie takie pociąga za sobą wszystkie skutki rozwiązania dokonanego przez pracodawcę (por. wyr. SN z 22 mają 1975 r., I PRN 9/75, OSN 1976/3/51).

Powyższe stanowisko potwierdza wyrok Sądu Najwyższego z 17 maja 2007 r. (III BP 5/07, OSNP 2008/13-14/188), w świetle którego ustawa o zwolnieniach grupowych stosuje się również do wypowiedzenia zmieniającego. Oznacza to, że naruszenie procedury zwolnień grupowych przy złożeniu wypowiedzenia zmieniającego uzasadnia roszczenia, o których mówi art. 45 k.p., tj. odszkodowania lub przywrócenia do pracy. Ponadto Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z przepisami Dyrektywy Rady nr 98/59/WE w sprawie zbliżania ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do zwolnień grupowych do celów obliczenia liczby zwolnień, uwzględnia się inne formy wygaśnięcia umowy o pracę, które następują z inicjatywy pracodawcy, z jednego lub więcej powodów niezwiązanych z poszczególnym pracownikiem.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że pracodawca ma obowiązek stosowania ustawy o zwolnieniach grupowych w przypadku wypowiedzeń zmieniających, przemawia za tym przede wszystkim okoliczność, iż rozwiązanie umowy o pracę wskutek nieprzyjęcia przez pracownika zaproponowanych warunków pracy lub płacy następuje z inicjatywy pracodawcy. Oznacza to, że pracodawca powinien w szczególności przeprowadzić konsultacje ze związkami zawodowymi lub przedstawicielami pracowników, a także wypłacić odprawy pracownikom, którzy odmówią przyjęcia zaproponowanych warunków pracy lub płacy. Istotne jest, iż nie ma przy tym znaczenia, jaka część pracowników odmówi przyjęcia zaproponowanych warunków pracy i płacy.

Anna Bajerska

partner Chałas i Wspólnicy Kancelaria Prawna

Art. 42 par. 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).

Art. 1 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. nr 90, poz. 844 z późn. zm.).