Uwaga! Od dziś obowiązują przepisy ustawy antykryzysowej

Pan Marcin prowadzi firmę gastronomiczno-usługową. Zwykle w okresie od listopada do lutego włącznie obroty spadają o ok. 20 proc. Pan Marcin chciałby skorzystać z pomocy w ramach ustawy antykryzysowej i wprowadzić w zakładzie przestój ekonomiczny. Czy może to zrobić, jeżeli w ubiegłym miesiącu otrzymał dofinansowanie z urzędu pracy na wyposażenie stanowisk pracy? Zastanawia się również, czy nie byłoby dla jego firmy korzystniej, gdyby wprowadził 12-miesięczny okres rozliczeniowy, na co pozwalają przepisy kodeksu pracy wprowadzone w sierpniu.

Częściowo pan Marcin ma rację. Obowiązująca od 21 listopada 2013 r. ustawa antykryzysowa umożliwia skorzystanie z instytucji przestoju i obniżenia wymiaru czasu pracy w okresie zmniejszonych obrotów firmy. Przedsiębiorcy wprowadzający takie rozwiązania otrzymają świadczenia pochodzące z FGŚP przeznaczone na dopłaty do wynagrodzeń pracowników.

Kilka warunków

Jeśli pan Marcin chciałby otrzymać wspomnianą pomoc, musiałby spełnić kilka warunków:

●osiągnie określony w ustawie spadek obrotów gospodarczych;

●nie zalega w regulowaniu zobowiązań podatkowych, składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) lub Fundusz Pracy (chyba że występują określone w ustawie wyjątki);

●nie spełnia przesłanek do ogłoszenia upadłości.

Zakładając, iż przedsiębiorstwo pana Marcina spełnia zarówno drugi, jak i trzeci warunek, to trzeba jeszcze sprawdzić, czy spadek obrotów w firmie odpowiada poziomowi wymaganemu przez ustawę.

Analogiczny okres

Spadek obrotów gospodarczych (rozumiany jako sprzedaż towarów lub usług) w ujęciu ilościowym lub wartościowym nie może być mniejszy niż o 15 proc. w ciągu 6 kolejnych miesięcy w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku do FGŚP.

Mowa tu o spadku odnoszącym się do łącznych obrotów przedsiębiorcy z analogicznego okresu przed 12 miesiącami poprzedzającymi złożenie wniosku o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracy finansowanych z FGŚP, do łącznych obrotów z analogicznych 6 miesięcy (a nie dowolnie wybranych) w okresie 12 miesięcy przed okresem 12 miesięcy pracy.

W przypadku firmy pana Marcina, mając na uwadze coroczny spadek obrotów w okresie listopad - luty, nie jest możliwe skorzystanie z przestoju ekonomicznego, a tym samym i uzyskanie stosownej pomocy. Spadek obrotów, o którym mowa w ustawie, musi być wykazany w odniesieniu od analogicznego okresu w przeszłości, czyli np. obroty w okresie październik 2012 roku - marzec 2013 roku muszą zostać porównane z okresem październik 2011 roku - marzec 2012 roku. W stosunku do tak liczonych okresów (zawsze 6-miesiecznych) musi być wykazany spadek obrotu. Firma pana Marcina ma z kolei regularny, coroczny spadek obrotów w danym sezonie, więc porównanie analogicznych okresów w danych latach nie wykaże spadku obrotów.

Pomoc de minimis

Przedsiębiorca starający się o udzielenie świadczeń z FGŚP jest zobowiązany do złożenia oświadczenia o rodzaju i wysokości otrzymanej pomocy de minimis w okresie ostatnich 3 lat kalendarzowych. Przedmiotowy obowiązek wynika z prawa unijnego, zgodnie z którym udzielenie pomocy de minimis jest możliwe wówczas, gdy: łączna wartość pomocy de minimis dla jednego beneficjenta nie przekroczyła (co do zasady) równowartości 200 tys. euro w okresie 3 lat kalendarzowych. Tym samym otrzymanie, w okresie wcześniejszym, dofinansowania z urzędu pracy nie przekreśla szans na uzyskanie świadczenia z FGŚP - jednak łączna suma dofinansowania i świadczeń z FGŚP nie może przekroczyć wskazanej wyżej kwoty w okresie 3 lat.

Inne możliwości

W sytuacji Pana Marcina możliwe jest natomiast skorzystanie z możliwości wydłużenia okresu rozliczeniowego czasu pracy z 4 do 12 miesięcy.

Pracodawca może wprowadzić nowe zasady rozliczania i rozkładu pracy, jeżeli jest to uzasadnione przyczynami obiektywnymi lub technicznymi lub dotyczącymi organizacji pracy.

W związku z tym pan Marcin może zaplanować swoim pracownikom mniejszą liczbę godzin na czas niskiego zapotrzebowania. Z kolei w okresie, kiedy obroty jego firmy wzrosną, może zaplanować im większą liczbę godzin. Przykładowo, w okresie marzec - październik pracownicy będą mogli pracować nie 40, a 44 godz. tygodniowo, a w okresie listopad - luty już tylko przeciętnie 32 godz. tygodniowo. Tym samym w rozliczeniu całorocznym średnia 8-godzinnego dnia pracy zostanie zachowana.

Pan Marcin powinien jednak pamiętać o zachowaniu wymogów co do sposobu wprowadzenia takiego okresu rozliczeniowego, tj. albo w układzie zbiorowym pracy, albo w porozumieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi, albo ostatecznie w porozumieniu zawieranym z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u danego pracodawcy - jeżeli u pracodawcy nie działają zakładowe organizacje związkowe.

Nie można zapomnieć, by ustalając wymiar czasu pracy na dany dzień i tydzień, nie przekroczyć ogólnych okresów ochronnych przewidzianych w kodeksie pracy w zakresie odpoczynku dobowego i tygodniowego.

Rozwiązanie powyżej przedstawione pozwoli dostosować moce przerobowe firmy do okresowych zapotrzebowań na świadczone przez nią usługi i przetrwać spowolnienie gospodarcze bez zwalniania pracowników.

@RY1@i02/2013/225/i02.2013.225.217000400.802.jpg@RY2@

Agata Kamińska radca prawny

Agata Kamińska

radca prawny

Podstawa prawna

Art. 3 ustawy z 11 października 2013 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z ochroną miejsc pracy (Dz.U. poz. 1291).

Art. 129 par. 2 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).