Naganne zachowanie po godzinach może być powodem zwolnienia
Po godzinach pracy pracownik służby cywilnej w stanie nietrzeźwości znieważył funkcjonariusza policji. Sąd warunkowo umorzył postępowanie karne toczące się wobec niego o czyn z art. 226 par. 1 kodeksu karnego. Kierownik urzędu zwolnił pracownika, uznając, że utracił on nieposzlakowaną opinię. Czy zdarzenie, które miało miejsce poza pracą, uzasadniało wypowiedzenie umowy o pracę?
Tak. Jednym z warunków zatrudnienia w służbie cywilnej jest posiadanie przez kandydata nieposzlakowanej opinii. Ustawa o służbie cywilnej (dalej: ustawa) nie określa jednak konsekwencji utraty tego przymiotu (rygoru selekcyjnego) w trakcie trwania stosunku pracy. Zgodnie jednak z orzecznictwem Sądu Najwyższego w tym przypadku istnieje konieczność rozwiązania stosunku pracy z pracownikiem służby cywilnej. Z uwagi na to, iż sprawa ta nie została unormowana w pragmatyce służbowej, należy stosować w tym zakresie przepisy kodeksu pracy o rozwiązaniu stosunku pracy (wyrok SN z 15 marca 2011 r., sygn. akt I PK 192/10, OSNP 2012/9-10/116).
Zachowanie polegające na znieważeniu w stanie nietrzeźwości funkcjonariusza policji można zakwalifikować jako powodujące utratę nieposzlakowanej opinii. Tak orzekł SN w wyroku z 5 czerwca 2012 r. (sygn. akt II PK 263/2011, OSNP 2013/11-12/129). Z art. 76 ust. 1 pkt 7 ustawy wynika, że członek korpusu służby cywilnej jest obowiązany w szczególności godnie zachowywać się w służbie oraz poza nią. Zatem nawet naganne postępowanie poza pracą może spowodować utratę nieposzlakowanej opinii. Taką ocenę potwierdza także definicja tego przymiotu zamieszczona w powołanym wyroku SN z 5 czerwca 2012 r.
Nieposzlakowana opinia w życiu prywatnym to możność przypisania osobie takich cech, jak m.in. uczciwość, rzetelność, odpowiedzialność za czyny i słowa, otwartość w stosunku do innych ludzi, skromność i umiarkowanie w życiu codziennym, umiejętności godnego zachowania się w różnych sytuacjach, spolegliwość, uczciwość w życiu prywatnym i rodzinnym. Zdaniem SN nieposzlakowana opinia dotyczy w większej mierze zachowań urzędnika służby cywilnej w pracy, niemniej jednak niemałe znaczenie ma także zachowanie poza służbą.
Na ocenę utraty nieposzlakowanej opinii bez znaczenia jest warunkowe umorzenie postępowania. Okoliczność ta nie zmienia bowiem faktu popełnienia przestępstwa i winy sprawcy, choć w istocie winy nieznacznej. W przypadku pracownika objętego powszechnym prawem pracy byłaby to być może okoliczność nieuzasadniająca rozwiązania przez pracodawcę stosunku pracy. W służbie cywilnej obowiązuje jednak podwyższone kryterium oceny pracownika, w tym przez pryzmat nieposzlakowanej opinii.
Leszek Jaworski
Podstawa prawna
Art. 4 pkt 5, art. 76 ust. 1 pkt 7 ustawy z 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz.U. nr 227, poz. 1505 z późn. zm.).
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu