Pracownik ma tylko miesiąc na rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia

Wystąpienie przez pracownika z oświadczeniem o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia po dłuższym okresie czasu od naruszenia prawa przez pracodawcę może być pozorną przyczyną rozwiązania umowy o pracę.

Adam K. był zatrudniony na stanowisku montera konstrukcji. Pracownik 16 września 2005 r. rozwiązał z pracodawcą umowę o pracę bez wypowiedzenia z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracodawcy w postaci uporczywego niewypłacania należności z tytułu podróży służbowych, począwszy od czerwca 2002 r.

Adam K. złożył pozew, domagając się zapłaty odszkodowania za rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia.

Powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z 22 listopada 2001 r. (I PKN 700/00 OSNP 2003/21/517), sąd rejonowy uznał, że skoro należne Adamowi K. diety za podróże służbowe, począwszy od sierpnia 2002 roku do dnia wyrokowania, nie zostały wypłacone, to pracodawca pozostawał w zawinionym zaniechaniu, w konsekwencji czego termin do rozwiązania umowy z art. 52 par. 2 k.p. nie rozpoczął biegu.

Stan naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika nadal się na ten dzień utrzymywał. Sąd rejonowy przyznał Adamowi K. odszkodowanie.

Apelację złożył pracodawca.

Sąd okręgowy zgodził się z tym, że niewypłacanie przez pracodawcę należności z tytułu podróży służbowych uzasadniało rozwiązanie przez pracownika umowy o pracę bez wypowiedzenia. Uznał jednak, że rozwiązanie umowy o pracę we wskazanym trybie nastąpiło z przekroczeniem miesięcznego terminu, określonego w art. 52 par. 2 k.p., liczonego od uzyskania przez pracownika wiadomości o okoliczności je uzasadniającej - niewypłacaniu przez pracodawcę należnych Adamowi K. w określonych terminach diet z tytułu podróży służbowych.

Według sądu okręgowego diety z tytułu podróży służbowej, chociaż nie stanowią składnika wynagrodzenia za pracę, to będąc dodatkowym świadczeniem związanym ze stosunkiem pracy, powinny być, zgodnie z art. 85 par. 1 k.p., wypłacane raz w miesiącu, w stałym i z góry ustalonym terminie. Oznacza to, że naruszenie przez pracodawcę obowiązku wypłaty przedmiotowych świadczeń następowało co miesiąc w terminie płatności wynagrodzenia. Termin z art. 52 par. 2 k.p. powinien być liczony od dowiedzenia się przez pracownika o okoliczności uzasadniającej rozwiązanie umowy.

Pracownik złożył oświadczenie o rozwiązaniu umowy dopiero rok od momentu zawinionego działania pracodawcy, a więc nastapiło to ze znacznym przekroczeniem terminu jednego miesiąca.

Adam K. złożył skargę kasacyjną.

Zdaniem Sądu Najwyższego, w rozpoznawanym stanie faktycznym sąd okręgowy uchwycił specjalne znaczenie terminu miesięcznego, o którym mowa w art. 52 par. 2 kodeksu pracy w związku z art. 55 par. 2 k.p. Sąd okręgowy zwrócił uwagę na to, że wystąpienie z oświadczeniem o rozwiązaniu umowy o pracę po dłuższym okresie czasu od naruszenia prawa pracownika może być pozorną przyczyną rozwiązania umowy o pracę.

W rozpoznawanym przypadku Adam K. nie zareagował we właściwym czasie na uzyskaną wiadomość o niewypłaceniu mu należnych diet, a właśnie ta sytuacja stanowiła okoliczność uzasadniającą rozwiązanie umowy o pracę.

Oświadczenie pracownika o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia powinno nastąpić na piśmie, z podaniem przyczyny uzasadniającej rozwiązanie umowy.

Opracował Maciej Kasperowicz