Ostatnie dotacje. I co dalej?

Potrzeby są ogromne, zarówno w wymiarze dostępu do najnowszych technologii, jak i podstawowych potrzeb infrastrukturalnych. Tymczasem środków strukturalnych szybko ubywa, a inne narzędzia pomocy publicznej są mało skuteczne. Pomimo potrzeby podniesienia poziomu innowacyjności gospodarki polskiej (dzisiaj tylko 0,56 proc. PKB przeznaczane jest na działalność badawczo-rozwojową) nakłady i dobór instrumentów nie przynoszą oczekiwanych efektów. Przypomnijmy, że w regionie UE mniej innowacyjne gospodarki od Polski mają jedynie Bułgaria, Rumunia, Litwa i Łotwa.

Antycypując przyszłe utrudnienia w dostępnie do kapitału wspierającego wzrost poziomu innowacyjności polskiej gospodarki, warto zainicjować dyskusję o tym, co dalej w Europie 2020. Ogłoszona w marcu Strategia Rozwoju Europy wytyczy kierunki dystrybucji środków unijnych począwszy od 2014 roku. To według jej założeń będą kształtowane programy operacyjne oraz określane typy projektów podlegające dofinansowaniu. Obecnie przyjęto w jej ramach trzy główne cele rozwojowe:

● rozwój inteligentny - gospodarka oparta na wiedzy i innowacji,

● rozwój zrównoważony - gospodarka przyjazna dla środowiska,

● rozwój sprzyjający integracji społecznej - wysoki poziom zatrudnienia.

Z punktu widzenia przedsiębiorców istotniejsze są projekty przewodnie przypisane do każdego z celów. Warto zwrócić uwagę na projekt "Unia innowacji", zakładający implementację wyników badań do działalności gospodarczej, i na "Europejską agendę cyfrową", ukierunkowaną na upowszechnienie szybkiego Internetu. Kolejne projekty przewodnie powiązane z inwestycjami firm to "Europa efektywnie korzystająca z zasobów", w ramach którego mają być wspierane projekty m.in. zmniejszające emisje oraz projekty w odnawialne źródła energii, ''Polityka przemysłowa w erze globalizacji'' ukierunkowany na stworzenie konkurencyjnej bazy przemysłowej w Europie oraz "Program na rzecz umiejętności i zatrudnienia" ukierunkowany na zdobywanie kwalifikacji przez całe życie.

Utrzymano politykę spójności, innowacyjna gospodarka będzie jednak rozumiana nie tyle, jako inwestycje w nowe technologie, lecz jako działania zmierzające do komercjalizacji wynalazków opracowywanych w projektach badawczych. Wskazuje się też obszary priorytetowe innowacji: bezpieczeństwo energetyczne, transport, zmiany klimatu, korzystanie z zasobów, zdrowie, metody produkcji przyjazne środowisku, gospodarowanie gruntami. Planuje się utworzyć jednolity patent UE i specjalny sąd patentowy.

Kolejne projekty, realizujące założenia strategii, mogą dotyczyć dostępu do internetu. Celem jest powszechny dostęp do sieci o prędkości transmisji danych min. 30 Mb/s do 2020 roku oraz o prędkości powyżej 100 Mb/s dla co najmniej 50 proc. gospodarstw domowych.

Priorytetem w obszarze ochrony środowiska pozostaną odnawialne źródła energii, podkreśla się jednak, iż w działaniach proekologicznych powinny być wykorzystywane badania naukowe i technologie informacyjne. Jako istotne wskazuje się projekty dążące do ograniczenia poziomu emisji środków transportu. Wśród projektów związanych z kształceniem nacisk jest położony na zwiększenie współczynnika osób zatrudnionych oraz na dopasowywanie umiejętności do potrzeb rynku pracy.

W tak nakreślonych ramach polskie potrzeby stymulowania innowacyjności powinny móc zostać zaspokojone. Kluczem do umiejętnego korzystania z instrumentów wsparcia jest dobra diagnoza źródła barier i jasne cele, tak na poziomie strategii, jak i jej wykonania. Rzetelna ocena jakości projektów przedkładanych do dofinansowania powinna dominować potrzebę pośpiechu w wydatkowaniu środków. Tylko w taki sposób możemy podnieść dynamikę wzrostu stopnia innowacyjności polskiej gospodarki.

@RY1@i02/2010/062/i02.2010.062.050.0001.001.jpg@RY2@

Magdalena Burnat-Mikosz

Magdalena Burnat-Mikosz

partner zarządzająca Zespołem Dotacji i Ulg Inwestycyjnych Deloitte