Krok, a nie skok, w stronę reformy ETS. Wnioski z unijnego szczytu idą w kierunku polskich postulatów

We wnioskach z unijnego szczytu widać kierunek zmian zgodny m.in. z polskimi postulatami dotyczącymi systemu handlu uprawnieniami do emisji CO2. Jest tu perspektywa krótkoterminowego ograniczenia presji kosztowej, zauważenie fundamentalnych różnic między interesami i możliwościami państw członkowskich oraz troska o trudną sytuację przemysłu energochłonnego. Kluczowe znaczenie ma jednak to, że europejscy przywódcy uznali zachowanie podstawowej roli EU ETS jako narzędzia transformacji. – Bardzo ważna jest reakcja rynku. Po szczycie ceny uprawnień do emisji wyraźnie wzrosły. To pokazuje, że inwestorzy odczytali ustalenia Rady nie jako zapowiedź trwałego obniżenia cen CO2, ale jako potwierdzenie, że EU ETS ma zostać ustabilizowany i pozostanie filarem polityki unijnej gospodarczej, a nie tylko środowiskowej – zauważa Robert Jeszke, kierownik Krajowego Ośrodka Bilansowania i Zarządzania Emisjami (KOBiZE) i wicedyrektor Instytutu Ochrony Środowiska-Państwowego Instytutu Badawczego.

System EU ETS ma stymulować inwestycje, ale być bardziej stabilny

Szczyt UE początkowo miał dotyczyć przede wszystkim konkurencyjności, w tym przewidzianej na ten rok rewizji systemu EU ETS. Choć ostatecznie został zdominowany przez inne tematy, przywódcy państw członkowskich wezwali Komisję Europejską do przeprowadzenia przeglądu systemu do lipca 2026 r., a przede wszystkim do ograniczenia zmienności cen uprawnień do emisji oraz ich wpływu na ceny energii. Jednocześnie zachowana ma zostać rola systemu ETS jako mechanizmu stymulującego inwestycje i innowacje dążące do dekarbonizacji. Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej, zapowiedziała przedstawienie w najbliższych dniach aktualizacji „benchmarków emisji”, na podstawie których wyliczane są bezpłatne przydziały uprawnień dla instalacji przemysłowych. Zwiększone mają zostać także możliwości rezerwy stabilności rynkowej (MSR), aby ograniczyć wahania cen. Zadaniem rezerwy MSR jest co do zasady dostosowywanie liczby dostępnych na rynku uprawnień.