Pracowity rok giełdy

Przełom 2016 i 2017 r. będzie na GPW obfitował w zmiany, które mają zwiększyć przejrzystość prowadzonych przez spółkę rynków. Na NewConnect (NC) w końcu całkowicie zmieniły się zasady segmentacji notowanych tam spółek. Zamiast podziału firm w oparciu o płynność papierów GPW postawiła na kryteria jakościowe, w których główną rolę odgrywa m.in. ich kondycja finansowa oraz sposób, w jaki wywiązują się z obowiązków informacyjnych. Taki podział ma zwiększyć transparentność NC, motywować emitentów do starań o przejście do lepszego segmentu i zachęcić inwestorów do poszukiwania nowych możliwości inwestycyjnych.

Po zmianach na NC funkcjonują trzy segmenty, z których najbardziej prestiżowym jest NC Focus, który objął 90 spółek. Tu firmy muszą pochwalić się np. wypłatą dywidendy czy dodatnią dynamiką zysków lub przychodów za ostatnie cztery kwartały. Do najszerszego segmentu NC Base zakwalifikowanych zostało 250 spółek, a do NC Alert 68 spółek. Do tego ostatniego można trafić m.in. jeśli średni kurs spółki jest niższy niż 5 groszy lub jej wartość księgowa jest ujemna. Pierwsza segmentacja została przeprowadzona w końcu września. Jednocześnie wszystkie firmy z NC muszą nawiązać współpracę z animatorem rynku, czyli brokerem wspomagającym płynność obrotu akcjami. W połowie grudnia 2016 r. na NC notowane były spółki wyceniane na ponad 9,2 mld zł.

Z początkiem 2017 r. GPW wprowadzi nową klasyfikację sektorową emitentów giełdowych. Obejmie ona główny parkiet oraz alternatywne rynki akcji i obligacji. Od stycznia obowiązywać będzie trzystopniowy podział emitentów - na makrosektor, sektor i subsektor; pod względem prowadzonej działalności oraz grupy odbiorców. Ten ruch ma pozwolić na lepszą analizę porównawczą spółek i lepszą ekspozycję branż reprezentowanych na rynku akcji czy obligacji. Nowa klasyfikacja będzie obejmowała w sumie 38 sektorów, w tym nowe, takie jak handel internetowy, odzież i kosmetyki, gry czy leasing i faktoring. Zmiany sektorowe pociągną za sobą zmiany w zakresie subindeksów. Od początku 2017 r. do 11 obecnie obliczanych przez GPW indeksów, dojdą trzy nowe: WIG-motoryzacja, WIG-leki i WIG-odzież. Małgorzata Zaleska, prezes GPW, liczy, że ten ruch pozwoli w przyszłości wprowadzić też na rynek nowe instrumenty oparte na tych indeksach.

Praca nad debiutami

Nie mniej intensywnie przebiegały prace nad przyciąganiem na rynek nowych emitentów. Giełdowy Zespół Relacji z Klientami spotkał się w 2016 r. z około setką spółek, które są dobrymi kandydatami do wejścia na GPW poszukującymi kapitału na rozwój. Według prezes GPW spotkania w 2017 r. przełożą się na wzrost liczby pierwotnych ofert publicznych i debiutów. Giełda nie ogranicza się przy tym do spółek polskich i rozmawia m.in. z podmiotami z Białorusi. Kraj ten otwiera się na nowych inwestorów m.in. przez prywatyzację spółek państwowych. Działa tam też wiele ciekawych spółek prywatnych, głównie w sektorze IT, które także myślą o pozyskaniu nowego kapitału. GPW liczy, że bliskość geograficzna i indywidualne podejście, którego nie zapewnią wielkie zachodnie giełdy, przekona je do debiutu w Warszawie. Małgorzata Zaleska zapowiada, że pierwszy białoruski debiutant może się pojawić na naszym parkiecie w 2017 r.

Nie bez znaczenia jest też to, że strona białoruska zwróciła się do GPW z propozycją współpracy w zakresie pomocy technicznej dla tamtejszych przedsiębiorców, w tym organizacji szkoleń i warsztatów, a także spotkań z polskimi inwestorami i domami maklerskimi. Na dodatek Białoruski Uniwersytet Państwowy zaproponował GPW utworzenie na tej uczelni Polsko-Białoruskiego Centrum IPO. Pierwszy krok w tym kierunku zrobiono w listopadzie, kiedy na Forum "Dobrosąsiedztwo 2016", w obecności wicepremiera Mateusza Morawieckiego oraz wicepremiera Białorusi Michaiła Rusego uczelnia i warszawska Giełda podpisały w tej sprawie list intencyjny. Centrum ma ułatwiać białoruskim przedsiębiorstwom dostęp do nowoczesnych źródeł finansowania z wykorzystaniem polskiego rynku kapitałowego.

Magnes dla inwestorów

Przyciąganiu nowych spółek towarzyszyły jednocześnie prace nad aktywizacją drugiej strony rynku, czyli inwestorów. Przyszły rok GPW zacznie od mocnego akcentu i road show, czyli prezentacji naszego rynku, w Chinach, które odbędzie się przy wsparciu Haitong Banku. To bank inwestycyjny należący do Haitong Securities, jednego z największych chińskich brokerów papierów wartościowych. Podobne spotkania w 2016 r. GPW i notowane w Warszawie spółki odbyły też m.in. w Wielkiej Brytanii, Szwecji, we Francji i w USA. W londyńskiej konferencji zorganizowanej przez DM PKO BP i poświęconej rynkowi kapitałowemu w Polsce i regionie wzięło udział 26 firm notowanych na giełdach Europy Środkowo-Wschodniej, z czego przytłaczająca większość w Warszawie (m.in. Alior Bank, CCC, Cyfrowy Polsat, Energa i PZU) i ok. 40 zagranicznych funduszy inwestycyjnych, w tym liderzy światowego zarządzania aktywami, jak Schroders i BlackRock. Konferencja dla inwestorów w Sztokholmie poświęcona była małym i średnim polskim spółkom. Mocno na promocję całego krajowego rynku kapitałowego postawiono w USA, gdzie przedstawiciele GPW spotkali się z inwestorami zarządzającymi funduszami wartymi ponad 200 mld dol.

Myślano też o rodzimym rynku. W połowie września ruszył program "Ambasador GPW". Jego cel to zwiększanie wiedzy o rynku kapitałowym oraz promocja inwestowania w produkty giełdowe wśród inwestorów indywidualnych poprzez uczestników programu, czyli 11 największych banków działających w Polsce. Program skierowany do doradców bankowych obejmuje m.in. specjalistyczne szkolenia prowadzone przez ekspertów GPW.

Wymierne zachęty skierowane w tym roku do inwestorów i pośredników w handlu w Warszawie to m.in. obniżka opłat dla członków giełdy. Cięcia stawek (w ramach bezterminowej promocji) polegały na obniżeniu opłaty stałej zlecenia z 0,20 zł na 0,15 zł. O 25 proc. spadła też opłata miesięczna za udostępnianie danych giełdowych o pierwszej ofercie kupna/sprzedaży inwestorom indywidualnym. Inne zmiany wprowadzone w cenniku GPW mocno promują inwestorów (animatorów rynku i uczestników programu HVP, czyli wzmacniania płynności na giełdzie) składających zlecenia kupna lub sprzedaży papierów typu "maker", budujących arkusz zleceń. Dla nich opłaty transakcyjne zostały ustalone na poziomie znacząco niższym niż dla zleceń kupna i sprzedaży typu "taker", czyli takich, które uderzają w inne zlecenie obecne w arkuszu zleceń.

Ratingi dla małych i średnich

Duże nadzieje GPW wiąże z projektem stworzenia polskiej agencji ratingowej. Giełda zbuduje ją na bazie Instytutu Analiz i Ratingu z udziałem Polskiego Funduszu Rozwoju i Biura Informacji Kredytowej. Plan GPW zakłada uruchomienie agencji już w 2017 r. Rating to ocena ryzyka i zdolności kraju, miasta, samorządu czy firmy do obsługi swojego zadłużenia.

- W naszym zamyśle agencja ma w pierwszej kolejności nadawać rating papierom wartościowym emitowanym przez średnie i małe spółki, które nie mają możliwości skorzystania z usług dużych zagranicznych agencji. Chcemy nie tylko pomóc tym spółkom, lecz także zwiększyć przejrzystość na rynku akcji i obligacji, co przełoży się na zaufanie inwestorów zarówno do spółek, jak i do GPW. Krajowa agencja ratingowa wypełni lukę na polskim rynku kapitałowym, a przede wszystkim będzie impulsem do budowania w Polsce kultury ratingu - zapowiada prezes GPW.

Mniejsze i średnie polskie spółki emitujące obligacje, coraz częściej notowane na prowadzonym przez GPW rynku Catalyst, stosunkowo rzadko zamawiają ratingi. Dla większości są zbyt drogie. W największych światowych agencjach ratingowych, które zdominowały ten rynek, ich koszt sięga nawet kilkuset tysięcy złotych rocznie. W połowie grudnia na Catalyst notowane były papiery dłużne ponad 130 firm o wartości niemal 64 mld zł (razem z listami zastawnymi).

Prezes GPW deklaruje, że porozumienie GPW, PFR oraz BIK w sprawie nowej agencji jest już wynegocjowane i czeka na oficjalne podpisy przedstawicieli tych instytucji. Jej działalność ma być opłacalna już przy obsłudze kilkudziesięciu podmiotów. Agencja ma prowadzić równolegle działalność związaną ze sprzedażą informacji. Te usługi mają kompensować koszty związane z atrakcyjnymi dla firm cenami nadawania ratingów.

W oczekiwaniu na REIT-y i WIBOR

Jedną z najważniejszych w kończącym się roku informacji dla rynku kapitałowego było przygotowanie przez Ministerstwo Finansów projektu ustawy umożliwiającego tworzenie specjalnych spółek zarabiających na wynajmie nieruchomości, tzw. REIT (real estate investment trust). Takie spółki, notowane na giełdzie, będą mogły liczyć na zwolnienia podatkowe w zamian za dzielenie się większością wypracowanych zysków z akcjonariuszami. GPW, która takie rozwiązanie mocno promuje i wspiera, nie ukrywa, że REIT-y będą niezwykle istotne dla rozwoju zarówno rynku nieruchomości komercyjnych zdominowanego u nas przez inwestorów zagranicznych oraz rynku kapitałowego, na który mogą przyciągnąć zupełnie nowych inwestorów zainteresowanych stabilnymi stopami zwrotu z wynajmu nieruchomości komercyjnych.

- Z naszego punktu widzenia REIT-y muszą być spółkami notowanymi na warszawskim parkiecie nie tylko ze względu na rozwój rynku kapitałowego, lecz także bezpieczeństwo tych instrumentów. Doświadczenia innych krajów pokazują, że to najlepsze rozwiązanie. Zależy nam na tym, aby REIT-y weszły do polskiego porządku prawnego także dlatego, że jest to bardzo dobry instrument oszczędzania długoterminowego, w tym na cele emerytalne - tłumaczy prezes GPW.

Globalny rynek REIT jest wyceniany na ok. 1,7 bln dol. Są one też jednym z głównych celów inwestycyjnych funduszy emerytalnych na rynkach rozwiniętych. Prace nad ustawą o polskich REIT-ach toczą się obecnie na poziomie rządowym. Potem projekt trafi do Sejmu i Senatu.

Poza projektem REIT-ów Giełdę czeka ważny samodzielny projekt związany z przejęciem wyliczania stawek WIBOR i WIBID. To wskaźniki powszechnie używane do ustalania m.in. odsetek od kredytów oraz depozytów. Obecnie za organizację fixingu stawek refencyjnych WIBID i WIBOR odpowiedzialne jest Stowarzyszenie ACI Polska. Jak zaznacza Małgorzata Zaleska, w polskich bankach aż 800 mld zł kredytów i depozytów opiera się właśnie na tych stawkach. GPW, która obecnie skupia się na obrocie instrumentami rynku kapitałowego i towarowego, nie ukrywa, że takie wejście w usługi z zakresu rynku finansowego może otworzyć nowy etap we współpracy z bankami. Zarząd warszawskiego parkietu liczy m.in. na większe zainteresowanie banków ofertą GPW, szczególnie instrumentami dłużnymi oraz kontraktami terminowymi na stopy procentowe.

Pod koniec roku w fazę realizacji wszedł kolejny program, w którym Giełda Papierów Wartościowych ma do odegrania ważną rolę: Mieszkanie Plus. Ten rządowy projekt zakłada zwiększenie udziału najmu w polskim sektorze mieszkaniowym i wsparcie inwestycji z umiarkowanymi czynszami. Mają one powstawać w ramach Narodowego Funduszu Mieszkaniowego, ale też projektów realizowanych z udziałem samorządów. - Mieszkanie Plus potrzebuje bardzo dużych środków finansowych. Zarówno Narodowemu Funduszowi Mieszkaniowemu, jak i jednostkom samorządu terytorialnego, jesteśmy w stanie zaoferować plasowanie, na jak najbardziej uproszczonych zasadach, emisji obligacji na finansowanie inwestycji poprzez rynek regulowany, czyli w sposób przejrzysty i zapewniający płynność papierów dłużnych - deklaruje Małgorzata Zaleska, prezes GPW.

Podczas niedawnej konferencji dla samorządowców o rządowym programie mieszkaniowym Związek Miast Polskich oraz GPW podpisały "Koalicję Mieszkanie Plus". Jej cel to promocja dobrych praktyk na rynku mieszkaniowym, przezwyciężanie barier prawnych, wdrażanie nowoczesnych technologii, m.in. w oparciu o polskie innowacje, oraz wspólne poszukiwanie finansowania dla realizowanych inwestycji.

@RY1@i02/2016/252/i02.2016.252.21400040c.801.jpg@RY2@

PARTNER

@RY1@i02/2016/252/i02.2016.252.21400040c.802.jpg@RY2@