Banki centralne: koniec rozwiązań nadzwyczajnych

Dwa największe banki centralne świata przyzwyczaiły się ostatnio do wkraczania na niezbadany obszar. Od wybuchu kryzysu finansowego prawie dwa lata temu podejmują one nadzwyczajne kroki w celu zapobieżenia katastrofie gospodarczej. W Europejskim Banku Centralnym i w Rezerwie Federalnej jest poczucie, że cykl nadzwyczajnego łagodzenia polityki pieniężnej kończy się, choć zapowiedziane plany będą nadal wprowadzane.

Fed podjął najbardziej radykalne i nieortodoksyjne kroki, w tym program kupna (do kwoty 1,45 bln dol.) papierów wartościowych opartych na kredytach mieszkaniowych i 300 mld dol. w papierach skarbowych. Ale EBC również czeka kłopotliwa sytuacja. W zeszłym tygodniu do dyspozycji 1,2 tys. banków strefy euro postawił on – jako pożyczki na rok – kwotę 442 mln euro, która ma umożliwić udzielanie kredytów. Teraz musi ocenić, kiedy – i jak – wycofać się z tych nadzwyczajnych środków, nie powodując szkód.

– Wdrapaliśmy się na górę, nie znając wcześniej ścieżki, jaką idziemy. Teraz musimy zdecydować, jak z niej zejdziemy, a większość wypadków w górach zdarza się przy schodzeniu – mówi Julian Callow z Barclays Capital.

Od początku kryzysu między Fed i EBC były wyraźne różnice. Ben Bernanke, prezes Fed i ekspert od wielkiego kryzysu lat 30., działał agresywnie i eksperymentował (mimo obaw współpracowników). EBC pod wodzą Jeana-Claude’a Tricheta również nie wahał się przed niekonwencjonalnymi rozwiązaniami. Wybierał jednak posunięcia bardziej pasujące do stosowanych przed kryzysem reguł działania, dzięki czemu łatwiej mu będzie się wycofać z nadzwyczajnych rozwiązań.

– Amerykanie są bardziej pragmatyczni. Gdy widzą, że coś idzie źle, myślą, że muszą to załatwić. EBC w większym stopniu kieruje się zasada- mi – zauważa Jorg Kramer z Commerzbanku.