Artykuły autora

Kwestia wieku coraz częściej podnoszona jest jako przyczyna dyskryminacyjnych zachowań czy przepisów prawa. Również ETPC badał już skargi, w których pojawiał się zarzut takiej dyskryminacji, m.in. w kontekście ograniczeń wieku w przypadku rodziców adopcyjnych (skarga Schwizgebel p. Szwajcarii), wybranej przez lekarzy metody leczenia (Carvalho Pinto de Sousa Morais p. Portugalii) czy skazania w procesie karnym osób nieletnich (T. p. Zjednoczonemu Królestwu). Jest to dowód nie tylko na zmiany w obszarze prawa antydyskryminacyjnego, lecz również na ewolucję w społecznym postrzeganiu przesłanek, ze względu na które jednostki i grupy są dziś najczęściej dyskryminowane.

Europejski Trybunał Praw Człowieka w swoim bogatym już orzecznictwie wzmocnioną ochroną otacza tych, którzy decydują się na publiczną krytykę przedstawicieli władz różnych szczebli. Jednocześnie ETPC podkreśla rozróżnienie między stwierdzeniami co do faktów a formułowanymi opiniami. Konwencja nie chroni zaś rozpowszechnianych w przestrzeni publicznej nieprawdziwych informacji. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie Staniszewski p. Polsce (skarga nr 20422/15), którą ETPC rozstrzygnął 14 października 2021 r.

ETPC rozstrzygnął łącznie skargi dotyczące zarzutu braku możliwości skutecznego podważenia wyników wyborów parlamentarnych do rosyjskiej Dumy z 2011 r. Wyrok zapadły 28 września w sprawie Rosyjska Zjednoczona Partia Demokratyczna „Jabłoko” i in. p. Rosji (skargi nr 41982/12 i 6599/14) stwierdzający naruszenie art. 3 Protokołu nr 1 do EKPC (prawo do wolnych wyborów) ukazuje kluczowe znaczenie niezależnego sądownictwa. Tylko ono gwarantuje właściwą kontrolę nad przebiegiem procesu wyborczego. Niezwykle istotne jest również monitorowanie przebiegu wyborów przez obserwatorów.

Sprawa X p. Polsce (skarga nr 20741/10), w której strasburski trybunał orzekał 16 września 2021 r., dotyczy niezwykle istotnego zagadnienia dyskryminacji stwierdzonej w działaniach i wyrokach krajowych organów sądowych. Ze względu na fakt, że dyskryminacja miała w tym przypadku miejsce właśnie ze strony władzy sądowniczej, która powinna przed tego rodzaju wykluczeniem i nierównym traktowaniem chronić, wydaje się, że mamy do czynienia ze szczególnie dotkliwym naruszeniem praw i wolności zawartych w Konwencji.