sąd najwyższy

W środę 24 września tzw. starzy sędziowie z Izby Pracy Sądu Najwyższego wydali uchwałę (sygn. akt III PZP 1/25) dotyczącą Izby Kontroli Nadzwyczajnej. Wyroki tego gremium należy uznać za nieistniejące. W praktyce oznacza to, że skargi nadzwyczajne nigdy nie zostały prawidłowo rozpatrzone. Zdaniem sędziów Izby Pracy powinny się zająć nimi teraz sądy niższego szczebla. Pytamy prawników o to, jak interpretować uchwałę SN.

Wyroki Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych (IKNiSP) należy uznać za niebyłe. Wszystkie skargi nadzwyczajne rozpatrzone przez tę izbę należy uznać za nierozpoznane. Ich rozpatrzeniem powinny zająć się sądy powszechne. Do takich wniosków doszedł Sąd Najwyższy w uchwale z 24 września 2025 r. w sprawie III PZP 1/25

Jutro (18 września) w Trybunale Stanu ma powrócić sprawa uchylenia immunitetu I prezes SN Małgorzaty Manowskiej. TS miał się zająć sprawą 3 września, ale działaniom przeszkodziła wtedy awantura, do której doszło na sali rozpraw.

W środę Izba Odpowiedzialności Zawodowej SN odmówiła uchylenia immunitetu warszawskiemu sędziemu Jakubowi Iwańcowi. Decyzja ta nie jest jednak prawomocna i z pewnością będzie jeszcze szeroko komentowana w środowisku prawniczym i politycznym.

Do uchylenia wyroku skazującego osobę już zmarłą konieczna okazała się interwencja Prokuratora Generalnego. Sąd rejonowy, uznając, że oskarżony został prawidłowo powiadomiony, zdecydował się wydać wyrok zaoczny. W rezultacie skazano człowieka, który w chwili orzekania nie żył.

W czwartek TSUE wydał wyrok w sprawie C - 225/22, wskazując, że polskie sądy powinny uznawać za niebyłe wyroki wydane przez sędziów Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, jeśli ci zostali powołani w wadliwej procedurze. Czy czeka nas chaos prawny? Które wyroki będą pomijane przez sędziów? Czy obywatele stracą prawo do kasacji? Pytamy dr hab. Jacka Zaleśnego, konstytucjonalistę z UW.

TSUE otworzył przed sądami powszechnymi możliwość kwestionowania wyroków Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Zdaniem ekspertów obywatele będą musieli zacząć liczyć się z tym, że wydane w ich sprawie orzeczenia SN przestaną być respektowane przez sądy niższej instancji. Do wyroku odniósł się również minister sprawiedliwości Waldemar Żurek.

W środę, 3 września 2025 r., posiedzenie Trybunału Stanu w sprawie immunitetu Małgorzaty Manowskiej zostało zakłócone. Na razie nie wiadomo, czy wniosek prokuratora w tej sprawie w ogóle zostanie rozpatrzony – z powodu wyłączenia dwóch trzecich sędziów TS, brakuje składu do rozpoznania wniosku o uchylenie immunitetu.

Po uwzględnionej przez Sąd Najwyższy kasacji, na wokandę Sądu Apelacyjnego w Białymstoku wróciła sprawa byłej głównej księgowej jednej z łomżyńskich uczelni, nieprawomocnie skazanej na trzy lata więzienia za przywłaszczenie blisko 1,2 mln zł z kont tej szkoły. Wyrok zaskarżyli obrońcy.

Sędzia Sądu Rejonowego z Lubania został zawieszony przez Sąd Najwyższy po tym, jak zatrzymano go za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Uchwała obowiązuje do 1 grudnia 2025 r., a sprawą może zająć się rzecznik dyscyplinarny.

Brak realnych reform oraz nierozwiązany problem statusu sędziów, którzy zostali powołani po 2018 r. – to największe bolączki wymiaru sprawiedliwości

Małgorzata Manowska, I prezes Sądu Najwyższego, miała prawo do czasowego wyznaczenia niektórych sędziów SN do orzekania w dwóch izbach naraz. Nie ma przy tym znaczenia to, że zgody na tego rodzaju przesunięcie wewnątrz SN nie wyrazili sami zainteresowani. Na przeszkodzie tego rodzaju decyzji nie stoi również brak możliwości odwołania się od niej przez sędziów.

Sąd Najwyższy wskaże, czy sędziowie mają z urzędu badać możliwość powołania się na przepisy o darmowym kredycie oraz wyjaśni, od kiedy należy liczyć termin przedawnienia roszczeń. Zdaniem ekspertów uchwała będzie miała kluczowy wpływ na losy kredytobiorców.

Wnioski o uchylenie immunitetu Małgorzaty Manowskiej spowodowały kolejne napięcia na linii rząd–Sąd Najwyższy. W tle toczy się dyskusja o politycznej przyszłości Adama Bodnara.