rebus sic stantibus

W trakcie wykonywania umowy może dojść do nadzwyczajnych i niespodziewanych zmian okoliczności w porównaniu z tymi, w których była ona zawierana. Ustawodawca, dostrzegając ten problem, wprowadził możliwość modyfikacji stosunku umownego klauzulą rebus sic stantibus. Nabiera ona znaczenia w obecnej sytuacji geopolitycznej i może być coraz częściej powoływana przez strony stosunków zobowiązaniowych.

Pandemia koronawirusa przynosi fatalne skutki dla gospodarki. Jednym ze szczególnie mocno dotkniętych stratami sektorów jest branża retail, która – niejedyna zresztą – jest zaskakiwana decyzjami rządu RP wprowadzającymi lockdown „z dnia na dzień” z rażącym pogwałceniem konstytucyjnych reguł tworzenia prawa.

Po wybuchu epidemii COVID-19 pojawiły się liczne głosy, że zmieni ona rynek wynajmu nieruchomości komercyjnych. Epidemia miała pogłębić trend odchodzenia od tradycyjnego wynajmu biur – w kierunku większego korzystania z pracy zdalnej pracowników, wprowadzania hot-desków czy korzystania z przestrzeni coworkingowych. W zakresie handlu epidemia niewątpliwie zaś przyspieszyła przenoszenie go do sieci Spodziewano się też jej wpływu na trend odchodzenia od najmu lokali handlowych lub usługowych w centrach handlowych na rzecz tzw. ulic handlowych. Powyższe przewidywania nie rozwiązywały jednak problemu najemców biur czy sklepów, którzy związani byli długoterminowymi umowami najmu.