prawo do obrony

Profesor Włodzimierz Wróbel: W kodeksie karnym nie brakuje rażących przejawów populizmu i irracjonalnych zaostrzeń kar. To spuścizna po ministrze Zbigniewie Ziobrze. Wiele z tych przepisów to prawdziwe „tykające bomby”, przyjmowane z rażącym naruszeniem zasad legislacji, często z pominięciem wymaganych terminów na zmiany w kodeksie karnym

Niedawno uruchomiliśmy w Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka nową edycję kursów poświęconych prawom człowieka. Trudno nie odnieść wrażenia, że takie szkolenia wciąż są potrzebne, zwłaszcza gdy czyta się niektóre stanowiska nadsyłane w ramach procesu legislacyjnego.

Zastępca rzecznika praw obywatelskich wniósł do Sądu Najwyższego kasację na korzyść skazanego, który w toku śledztwa pierwotnie występował w charakterze świadka i w obawie przed odpowiedzialnością karną złożył fałszywe zeznania. Świadek w tej samej sprawie stał się następnie podejrzanym, a zarzuty objęły również złożenie fałszywych zeznań i m.in. za ten czyn został on skazany przez sądy obu instancji. SN oddalił kasację obrońcy jako oczywiście bezzasadną.

Brak dostępu do adwokata podczas przesłuchania i postawienia zarzutów oraz ograniczenie do minimum dostępu do akt – zarzucają prokuraturze pełnomocnicy oskarżonych w sprawie Funduszu Sprawiedliwości

Zdarza się, że sądy nie chcą przesuwać rozprawy, gdy pełnomocnik nie może być obecny z powodu urlopu czy też kolizji jej terminu z innymi obowiązkami. Próbuje temu zaradzić dziekan jednej z rad

Wykroczenie polegające na niewskazaniu osoby kierującej pojazdem narusza prawo do obrony, bo zmusza do samooskarżenia. Trybunał Konstytucyjny ponownie zbada, czy jest to zgodne z konstytucją

Nie może być tak, że w razie umorzenia sprawy karnej na etapie śledztwa Skarb Państwa pokrywa wynagrodzenie pełnomocnika tylko do kwoty 600 zł – uznał Trybunał Konstytucyjny

Przepisy uniemożliwiające byłym członkom zarządu spółki sądowe uwolnienie się od odpowiedzialności za zobowiązanie spółki są niezgodne z ustawą zasadniczą – uznał Trybunał Konstytucyjny.

Prawo pozwala, aby sąd nie sporządził pisemnego uzasadnienia orzeczenia. Zdaniem rzecznika praw obywatelskich wpływa to negatywnie na konstytucyjne gwarancje procesowe.

Wyrok w sprawie X. przeciwko Holandii (skarga nr 72631/17), który zapadł przed ETPC 27 lipca br., dowodzi, że europejski system ochrony praw człowieka znajduje zastosowanie nie tylko w przypadku bardzo poważnych naruszeń, lecz również w sprawach z pozoru mniej istotnych. Ukazuje też, jak pojemny pozostaje zakres art. 6 konwencji, gwarantującego prawo do sądu.

Rzecznik praw obywatelskich zwrócił uwagę ministrowi sprawiedliwości, że procedura dotycząca postępowania przyspieszonego nie pozwala na swobodny wybór obrońcy i przygotowanie obrony.