Starzenie zaczyna się wcześniej, niż sądziliśmy? Naukowcy stworzyli atlas milionów komórekStarzenie organizmu może zaczynać się znacznie wcześniej, niż przez lata sądzili naukowcy. W jednym z największych badań nad biologią starzenia przeanalizowano ponad 7 milionów komórek z 21 narządów, tworząc szczegółową mapę zmian zachodzących w organizmie wraz z wiekiem. Wyniki pokazują, że proces starzenia przebiega jednocześnie w wielu tkankach i zaczyna się wcześniej, niż dotąd przypuszczano.Izolda Hukałowicz•14 marca 2026
Profesor zwolniony za „selfie” ze zwłokami. Sąd nie miał wątpliwości co do działań uczelniUczelnia, która dyscyplinarnie zwolniła profesora za to, że w swoich mediach społecznościowych zamieścił zdjęcie ze zwłokami, opatrując je niestosownym podpisem miała do tego prawo – nie miał wątpliwości łódzki sąd. Takiego zachowania nie usprawiedliwiają nawet wcześniejsze, imponujące dokonania naukowe.Nadia Senkowska•12 marca 2026
Inwestycja w naukę przynosi szerokie korzyściPodczas XI Europejskiego Kongresu Samorządów w Mikołajkach jednym z kluczowych tematów była synergia między środowiskiem akademickim a lokalną administracją. O tym, jak nauka może realnie wspierać rozwój gospodarczy regionów i dlaczego przyciąganie talentów jest dziś sprawą wagi państwowej, opowiada dr Wojciech Karczewski, dyrektor Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA).12 marca 2026
Nauka gry na gitarze. NSA rozstrzygnął, czy jest zwolniona z VATNauka gry na gitarze rozwija wrażliwość muzyczną, koordynację i dyscyplinę pracy. Ale czy to wystarczy, by nauczyciel prowadzący zajęcia z gry na tym instrumencie mógł korzystać ze zwolnienia z VAT? NSA rozwiał te wątpliwości.Izabela Tomaszewska-Gałuszka•10 marca 2026
Odwaga kobiet w XXI wieku. Konferencja o nauce, bezpieczeństwie i przywództwieOdwaga w codziennych decyzjach, w nauce, w służbie państwu i w biznesie - stała się motywem przewodnim piątej edycji konferencji Fundacji Polka XXI wieku. Podczas całodniowego wydarzenia 6 marca w Warszawie rozmawiano o roli kobiet w budowaniu bezpieczeństwa, rozwoju nauki i nowych technologii oraz o wyzwaniach, z jakimi mierzą się współczesne Polki łączące ambicje zawodowe z odpowiedzialnością za życie prywatne.Krzysztof Ratnicyn•10 marca 2026
ADHD to nie jedna choroba? AI odkryła dwa skrajnie różne typy zaburzenia w mózguADHD zwykle traktujemy jak jedno zaburzenie. Nowe badanie skanów mózgu dzieci pokazuje jednak coś innego: pod tą samą diagnozą mogą kryć się co najmniej dwa różne mechanizmy w mózgu. Różnice widać dopiero wtedy, gdy pacjentów podzieli się na dwie grupy.Izolda Hukałowicz•09 marca 2026
Nauka napędza regiony, są specjalne programy dla uczelniUczelnie, zwłaszcza te w mniejszych ośrodkach, mają istotne znaczenie dla budowania siły lokalnej gospodarki. O tym, dlaczego samorządy powinny dostrzec w studentach prawdziwych interesariuszy i jak administracja rządowa planuje stymulować ten sojusz, opowiedziała podczas Europejskiego Kongresu Samorządów w Mikołajkach dr Karolina Zioło-Pużuk, sekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego.06 marca 2026
Czy chcemy zostać cyborgami? [EUREKA- odkrycie tygodnia]Aż 60 proc. badanych Polaków akceptuje różnego typu „ulepszenia”, które mogłyby wydłużyć im życie lub przywrócić zdrowie - wynika z raportu Centrum HumanTech Uniwersytetu SWPS. - Do pewnego stopnia niemal wszyscy jesteśmy już cyborgami, bo mamy jakieś modyfikacje ciała – mówi dr Konrad Maj, autor publikacji. W świetle najnowszych badań jesteśmy jednak gotowi na znacznie więcej.Anna Piotrowska•23 lutego 2026
Ceniony naukowiec czy jednak potwór? [KSIĄŻKA]Polecam książkę Lulu Miller „Dlaczego ryby nie istnieją” opowiadającą o pierwszym rektorze Uniwersytetu Stanforda. To oryginalna historia o stracie i odnalezieniu siebie. A także o kulcie siły, władzy i rasowego suprematyzmu.Piotr Kofta•19 lutego 2026
Czy bakterie jelitowe sterują nami z tylnego fotela? [EUREKA - odkrycie tygodnia]Bakterie, które mamy w jelitach, sterują naszym zdrowiem na różne sposoby. Zespół prof. Tomasza Wypycha, kierownika Pracowni Badań Mikrobiomu w Instytucie Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN odkrył, że opiekują się nami w szczególny sposób wysyłając „sekretne liściki” do płuc. Publikacja na ten temat ukazała się niedawno w „Signal Transduction and Targeted Therapy”, prestiżowym czasopiśmie naukowym z grupy „Nature".Anna Piotrowska•17 lutego 2026
Planety swobodne. Dlaczego samotnie przemierzają kosmos? [EUREKA - odkrycie tygodnia]Odkrycie nowej klasy planet pozasłonecznych – planet swobodnych - ogłosili niedawno na łamach prestiżowego „Science” polscy naukowcy z Obserwatorium Astronomicznego UW. O tych niezwykłych obiektach, samotnie przemierzających kosmos w „Eurece – odkryciu tygodnia” opowiada dr hab. Radosław Poleski, prof. UW.Anna Piotrowska•10 lutego 2026
Reforma punktacji czasopism 2026: Najważniejsze kontrowersje i opinie naukowcówW polskim środowisku akademickim zawrzało. Proponowane przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego zmiany w systemie ewaluacji wywołały falę krytyki, która wykracza poza techniczne parametry punktacji. Naukowcy piszą o niskich pensjach i podkopywaniu polskiej nauki na arenie międzynarodowej.Karolina Nowakowska•09 lutego 2026
Nowe średniowiecze. Przyszłość uniwersytetu w dobie AIOd kilku lat za sprawą sztucznej inteligencji obserwujemy trend przechodzenia od pisma do mowy – coraz częściej mówimy do urządzeń, a coraz rzadziej na nich piszemy. Nie oznacza to jednak śmierci tekstu. Tekst będzie generowany przez AI i to jawnie, a samodzielne pisanie będzie jak kaligrafia – dla pasjonatów. Te zmiany są nagłe, dlatego budzą niepewność i sprzeciw wobec nieznanego. Paweł Nowakowski•03 lutego 2026
Czy mini-mózgi mają świadomość? [Eureka - odkrycie tygodnia]Mini-mózgi, czyli organoidy lub asembloidy, to sztuczne biologiczne konstrukcje wykorzystujące ludzkie tkanki. W tygodniku „Science” ukazała się praca na temat etycznych kwestii wykorzystania tego typu mini-organów w badaniach. Czy mini-mózgi mają świadomość w „Eurece – odkryciu tygodnia” odpowiada prof. Jacek Jaworski z Instytutu Biologii Molekularnej i Komórkowej, prezes Polskiego Towarzystwa Badań Układu Nerwowego.Anna Piotrowska•03 lutego 2026
Czy nauka gry w szachy jest zwolniona z VAT? Ważny wyrok NSANSA podkreślił, że docenia znaczenie umiejętności gry w szachy i wiedzy w tym zakresie dla rozwoju logicznego myślenia i budowania strategii. Ale czy to wystarczy, by instruktor prowadzący zajęcia z tej gry korzystał ze zwolnienia z VAT?Izabela Tomaszewska-Gałuszka•27 stycznia 2026
Czy kiszone buraki zabiły żołnierzy Napoleona? [EUREKA - odkrycie tygodnia]Możliwe, że miały w tym swój udział. Przede wszystkim jednak francuską armię wracającą z Moskwy pokonały choroby wywołane przez mikroby - Salmonella enterica i Borrelia recurrentis – przekonują na łamach „Current Biology” naukowcy pod wodzą dr Nicolasa Rascovana z Instytutu Pasteura w Paryżu. O tym, co naprawdę mogło się wydarzyć zimą 1812 r. w podkaście „Eureka - odkrycie tygodnia” opowiada dr Maria Joanna Turos, doktor nauk medycznych, etyk i filozof z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.Anna Piotrowska•27 stycznia 2026
AI może być świadoma – i nigdy się o tym nie dowiemy. Filozof z Cambridge studzi technoentuzjazmZaczęło się od rozmów, a potem przyszły emocje. W Japonii kobieta wzięła symboliczny ślub z chatbotem, a takich relacji przybywa na całym świecie. Tymczasem filozof z Cambridge ostrzega: nie wiemy, czy AI może być świadoma – i być może nigdy się tego nie dowiemy. Problem w tym, że ludzie już zaczynają zachowywać się tak, jakby już była.Izolda Hukałowicz•10 stycznia 2026
Polityka klimatyczna na dalszym planie. „Uważamy za słuszne to, czego pragniemy”Rozwój gospodarczy w czasie zmiany klimatu. – Konsumujemy więcej niż sto lat temu, a w tym czasie planeta nie urosła ani o centymetr. To jest prosta rzecz, którą da się wytłumaczyć dziecku: niekończący się wzrost bazujący na skończonych zasobach jest niemożliwy – mówi ekspert dr Zbigniew Bohdanowicz.Anita Dmitruczuk•05 stycznia 2026
NAWA wspiera naukę i gospodarkęDr Wojciech Karczewski, dyrektor Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej (NAWA), opowiada o działaniach, które przyciągają do Polski zdolnych naukowców. Jak instytucja ułatwia uczelniom wyższym współpracę międzynarodową.30 grudnia 2025
W zarządzaniu naśladujemy doskonałe kapilaryNauka zaczyna się od zadawania pytań, od bycia ciekawym. Ale żeby te pytania w ogóle mogły paść, trzeba stworzyć środowisko, w którym pracownicy czują się bezpiecznie. Nauka i tworzenie rozwiązań to proces bardzo metodyczny, wymagający dyscypliny i odpowiedzialności. Oczywiście są osoby genialne, ale wielkie odkrycia nie zawsze powstają dzięki geniuszowi – mówi dr Adriana Kiędzierska-Mencfeld, prezes Rezon Bio.22 grudnia 2025