Przed końcem roku obrotowego warto uporządkować należnościZbliżający się dla większości jednostek koniec roku obrotowego to czas, kiedy trzeba szczególną uwagę zwrócić na należności. Są one bardzo ważną kategorią w księgach rachunkowych i sprawozdaniu finansowym każdej jednostki. Prawidłowe kształtowanie ich wartości determinuje płynność jednostki. W przepisach prawa bilansowego nie ma jednak definicji należności. Przyjmuje się więc – zgodnie z definicją aktywów zawartą w art. 3 ust 1 pkt 12 ustawy o rachunkowości – że należności to prawa jednostki do otrzymania aktywów, najczęściej środków pieniężnych, powstałe wskutek zdarzeń, które zaistniały w przeszłości. Prawa te mogą wynikać z umów, regulacji prawnych, czasem też zwyczajów. W praktyce mamy do czynienia z różnego rodzaju należnościami, tj. od: kontrahentów (odbiorców i dostawców), urzędów, pracowników, właścicieli jednostki, banków czy innych instytucji finansowych. dr Katarzyna Trzpioła•09 września 2024
Uchybienia formalne nie pozwolą pracodawcy na uzyskanie odszkodowania za mienie powierzonePodpisałam umowę o współodpowiedzialności materialnej za mienie powierzone. Pierwsza inwentaryzacja została przeprowadzona dopiero po kilku miesiącach i wykazała drobne niedobory, którymi zostałam obciążona. Po jakimś czasie rozwiązałam umowę o pracę, a pracodawca przeprowadził inwentaryzację dopiero po kilku tygodniach od mojego odejścia. O jej terminie poinformował mnie dzień wcześniej, więc nie mogłam w niej uczestniczyć. Były pracodawca żąda teraz ode mnie zapłaty odszkodowania za mienie powierzone. Co powinnam w tej sytuacji zrobić?Marcin Nagórek•22 sierpnia 2024
Zobowiązania wobec kontrahentów – jak je wyliczać i ujmowaćZobowiązania to wynikający z przeszłych zdarzeń obowiązek wykonania świadczeń o wiarygodnie określonej wartości, które spowodują wykorzystanie już posiadanych lub przyszłych aktywów jednostki. Przy czym w zależności od sytuacji zobowiązanie trzeba ująć jako aktywa lub pasywa. Wiedza na temat tego, jakie obowiązki ciążą na jednostce, pozwala zarządzać w sposób właściwy środkami pieniężnymi i przygotować się na ich terminowe wydatkowanie. Trzeba jednak pamiętać, że zgodnie z prawem cywilnym – co ma mieć odzwierciedlenie w rachunkowości – zobowiązania nie muszą być udokumentowane fakturami. Mogą także wynikać z umowy, w tym ustnej. Niestety ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 120; ost.zm. Dz.U. z 2024 r. poz. 619; dalej: u.r.) w zakresie ujmowania i wyceny rozrachunków jest bardzo lakoniczna, niemniej służby finansowe w prawidłowej identyfikacji wyceniania i prezentacji rozrachunków z kontrahentami wspierają stanowisko Komitetu Standardów Rachunkowości (Dz.Urz. Ministerstwa Finansów z 2019 r. poz. 83). Stanowisko to obejmuje też zasady inwentaryzacji rozrachunków z kontrahentami zwanych „rozrachunkami handlowymi” w jednostkach, które sporządzają sprawozdania finansowe zgodnie z załącznikiem nr 1, 4 lub 5 u.r. W praktyce zdarzają się wątpliwości, czy zobowiązania z tytułu dostaw i usług oraz podobne należności należy traktować jak rozrachunki finansowe.dr Katarzyna Trzpioła•08 lipca 2024
Inwentaryzacja doraźna [O CO PYTAJĄ NA SZKOLENIACH]Zmiana osoby materialnie odpowiedzialnej za powierzone mienie niesie za sobą skutki zarówno dla jednostki, jak i dla osób bezpośrednio z nią związanych. Odpowiedzialność materialna dotyczy obowiązku ponoszenia konsekwencji, w tym finansowych, za szkody wyrządzone w mieniu powierzonemu pracownikowi. W praktyce po zmianie osoby materialnie odpowiedzialnej należy zrealizować wiele formalnych czynności – przede wszystkim trzeba pamiętać o sporządzeniu nowej umowy o powierzeniu odpowiedzialności materialnej, fizycznym przekazaniu mienia, zmianie w dokumentacji oraz ewentualnych zmianach w polisach ubezpieczeniowych.Jarosław Jurga•13 maja 2024
Zadań przypisanych osobom z działu księgowości nie wolno zlecać na zewnątrzRegionalna izba obrachunkowa uznała za nieprawidłowość zlecanie osobie niebędącej pracownikiem urzędu miasta wykonywania przez kilka miesięcy (od września 2023 r. do stycznia br.) pewnych zadań w zakresie gospodarki finansowej – chodziło o pomoc przy sporządzaniu sprawozdań rocznych i inwentaryzacji. Zapłacono za to 5 tys. zł. W ocenie RIO było to bezpodstawne, bo te same zadania były ujęte w zakresie czynności pracowników urzędu (wydziału księgowości). Czy naruszyliśmy przepisy, skoro w ww. okresie mieliśmy przejściowe problemy z obsadą pracowników?Marcin Nagórek•10 kwietnia 2024
Ujmowanie środków trwałych [O co pytają na szkoleniach]Obiekt inwentarzowy (obiekt środków trwałych) jest podstawową jednostką ewidencji środków trwałych. Zbiorczy obiekt inwentarzowy jest specyficznym obiektem inwentarzowym składającym się z wielu elementów, często powiązanych ze sobą nie tylko fizycznie, lecz również prawnie. Jarosław Jurga•25 marca 2024
Przed błędami w sprawozdaniu można się ustrzecJednostki sporządzające sprawozdanie finansowe za 2023 r. przygotowują obecnie dane i organizują odpowiednie procesy w jednostce. Niestety i na tym etapie pojawiają się problemy. Podpowiadamy, co należy zrobić, aby uchronić się przed nimi i sporządzić sprawozdanie prawidłowo i bez kłopotówdr Katarzyna Trzpioła•19 lutego 2024
Zamknięcie roku 2023 w księgowości. Co sprawdzić i przygotować przed sporządzeniem sprawozdania finansowegodr Katarzyna Trzpioła•29 grudnia 2023
Jak przeprowadzić inwentaryzację [O co pytają na szkoleniach]Inwentaryzacja to zespół czynności, których celem jest ustalenie rzeczywistego stanu aktywów i pasywów jednostki na określony dzień, a następnie porównanie tego stanu ze stanem księgowym. Jarosław Jurga•20 grudnia 2023
Jak rozliczyć inwentaryzację w księgach 2023 rokuKoniec roku to czas prac inwentaryzacyjnych. Niektóre spisy z natury zostały już przeprowadzone, część dopiero przed nami, trwają prace związane z weryfikacją aktywów i potwierdzaniem sald należności. Przygotowywane są też czynności dotyczące inwentaryzacji pasywów. Jest to bardzo duża ilość pracy nawet w niewielkiej jednostce. W opracowaniu podpowiadamy, na co należy zwrócić uwagę, aby nie popełnić błędów przy wykonywaniu zadań związanych z inwentaryzacją na przełomie roku oraz co jest ważne z punktu widzenia prawidłowego rozliczenia tych czynności w sprawozdaniu za 2023 r.dr Katarzyna Trzpioła•18 grudnia 2023
Jak rozliczyć inwentaryzację w księgach 2023 rokuKoniec roku to czas prac inwentaryzacyjnych. Niektóre spisy z natury zostały już przeprowadzone, część dopiero przed nami, trwają prace związane z weryfikacją aktywów i potwierdzaniem sald należności. Przygotowywane są też czynności dotyczące inwentaryzacji pasywów. Jest to bardzo duża ilość pracy nawet w niewielkiej jednostce. W opracowaniu podpowiadamy, na co należy zwrócić uwagę, aby nie popełnić błędów przy wykonywaniu zadań związanych z inwentaryzacją na przełomie roku oraz co jest ważne z punktu widzenia prawidłowego rozliczenia tych czynności w sprawozdaniu za 2023 r.dr Katarzyna Trzpioła•18 grudnia 2023
Jak inwentaryzować samorządowe mienie będące w dyspozycji innego podmiotu?W drugiej połowie grudnia planujemy w naszej gminie inwentaryzację. W jaki sposób przeprowadzić ją w przypadku paliwa, które znajduje się w pojazdach ochotniczej straży pożarnej, oraz węgla, który jest składowany na terenie kontrahenta (to pozostałość z zakupu preferencyjnego). Czy wystarczy spis z natury?Marcin Nagórek•06 grudnia 2023
Jak inwentaryzować samorządowe mienie będące w dyspozycji innego podmiotuMarcin Nagórek•06 grudnia 2023
Urzędnicy od grudnia ruszą z inwentaryzacją budynkówGłówny Urząd Nadzoru Budowlanego na razie zaleca wstrzymanie się z ich przeprowadzaniem przez gminyKrzysztof Bałękowski•22 listopada 2023
Biuro może uzgodnić z klientem najdogodniejszy termin spisuKlient biura rachunkowego ma wątpliwości dotyczące inwentaryzacji. A konkretnie ma pytanie, czy może ją przeprowadzić nie na koniec miesiąca – tylko na 11 listopada 2023 r.?Jadwiga Szabat•06 listopada 2023