Europa

Coraz więcej państw Starego Kontynentu chce ograniczenia zależności od USA, ale nie ma zgody, jak to osiągnąć. Zmiany podejścia do Stanów Zjednoczonych oczekują też sami Europejczycy. Większość z nich nie postrzega już Amerykanów jako wiarygodnych sojuszników.

Europejskie państwa użytkujące myśliwce F-35 Lightning II mogą teoretycznie przejąć kontrolę nad oprogramowaniem tych maszyn, nawet jeśli Stany Zjednoczone wycofałyby swoje wsparcie techniczne. Holenderski wiceminister obrony Gijs Tuinman przyznał, że zabezpieczenia systemów komputerowych samolotu można porównać do zabezpieczeń smartfona, które również można obejść.

Bardziej koncyliacyjny ton wystąpienia Marco Rubio został przyjęty na Monachijskiej Konferencji Bezpieczeństwa z ulgą, choć komentatorzy zwracają uwagę, że sekretarz stanu powtórzył w łagodnej formie wiele tez przedstawionych rok wcześniej przez J.D. Vance’a

Europejskie elity będą nadal bronić liberalnego porządku przed Donaldem Trumpem – tak wynika z raportu towarzyszącego Monachijskiej Konferencji Bezpieczeństwa. Problem w tym, że autorzy sami przyznają, iż broniony system od dawna opierał się na hipokryzji i podwójnych standardach.

Suwerenność cyfrowa coraz częściej pojawia się w debacie publicznej, ale wciąż bywa pojęciem nieostrym. Jak podkreśla w rozmowie wideo z Szymonem Glonkiem, Tomasz Klekowski, autor raportu „W dążeniu do suwerenności cyfrowej”, nie jest to hasło ideologiczne ani technologiczna fanaberia.

Berlin i Paryż chcą stworzenia w ramach Unii Europejskiej grupy E6, co wygląda na powrót do idei powołania do życia "Europy dwóch prędkości". Trzonem nowej organizacji ma być obronność i zbrojenia, a duża część polityków z nadzieją patrzy na nowy organizm. Nie brakuje też krytyków, obawiających się, iż ma być to próba pożegnania się z NATO.

Mimo hucznych zapowiedzi, państwa europejskie nie potrafią się porozumieć w sprawie budowy nowoczesnych broni. Trzy projekty, w tym stworzenie nowego myśliwca, stanęły pod znakiem zapytania, a stolice wzajemnie oskarżają się o ukrywanie technologii. Czyżby szumnie zapowiadaną niezależność strategiczną Europy można było włożyć między bajki?

Po objęciu władzy przez Donalda Trumpa politycy europejskiej prawicy budowali bliskie relacje z nową administracją. Dziś niektórzy się od niej dystansują.

Europejski antyamerykanizm rośnie, podobnie jak pokusa, by korzystać z niego na krajowym podwórku, a proeuropejską retoryką maskować forsowanie własnych interesów. Francja na czele z prezydentem Emmanuelem Macronem to nie jedyny przykład na naszym kontynencie.

Po co jest Davos? Każdy z uczestników Światowego Forum Ekonomicznego ma zapewne inną odpowiedź na to pytanie, ale dla organizatorów #WEF26 podstawowym celem jest zdjęcie ciężaru geopolityki z globalnej gospodarki. Ożywione i inspirujące rozmowy na ten temat toczą sią także w Polish Business Hub, którego głównym partnerem medialnym jest Dziennik Gazeta Prawna.

W poniedziałek 19 stycznia, równolegle ze startem Światowego Forum Ekonomicznego, rozpoczął działalność Polish Business Hub w Davos. To miejsce spotkań, dyskusji i debat na temat przyszłości, podczas których Polska dzieli się również swoimi doświadczeniami.

Stany Zjednoczone uważa dziś za sojusznika zaledwie 16 proc. Europejczyków. 20 proc. postrzega je już jako rywala lub przeciwnika – wynika z najnowszego badania European Council on Foreign Relations (ECFR). Rozczarowanie Waszyngtonem nie ogranicza się do Europy. Pierwszy rok Donalda Trumpa zawiódł także Indie i RPA. Powstałą lukę skutecznie wypełniają Chiny.

Zamiast ekscytować się obroną Grenlandii i dywagować o rozpadzie NATO, Europejczycy lepiej by zrobili, rozmawiając z Donaldem Trumpem na temat włączenia naszego kontynentu do projektu Złotej Kopuły. Może się bowiem okazać, że amerykański zwrot geostrategiczny pozostawi Europę w osamotnieniu wobec nuklearnego szantażu Rosji i Chin.

Europa drenuje swoje rezerwy energetyczne w tempie szybszym, niż zakładano. Odczyty z europejskich magazynów gazu w styczniu 2026 r. są niepokojące: średni poziom wypełnienia w UE spadł drastycznie poniżej wieloletniej normy, a kluczowe gospodarki, takie jak Niemcy czy Holandia, mają już mniej niż połowę zapasów. Na tym tle sytuacja Polski jest wyjątkowa – nasze magazyny wciąż są pełne w ponad trzech czwartych. Czy to wystarczy, by spać spokojnie?

Brexit, mimo że się dokonał, to jednak wciąż ulega zmianom, w miarę jak globalne siły popychają Wielką Brytanię i UE ku sobie. Z perspektywy czasu może się okazać, że referendum z 2016 r. nie przyniosło ostatecznego rozstrzygnięcia co do miejsca Wielkiej Brytanii w projekcie europejskim.