ETPC

Polska, skazując piosenkarkę Dorotę Rabczewską, znaną jako Doda, za opinię, że osoby, które pisały Biblię były „naprute winem” i „paliły jakieś zioła”, naruszyła art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka stanowiący o wolności słowa – orzekł Europejski Trybunał Praw Człowieka.

Czwarta sekcja Europejskiego Trybunału Praw Człowieka orzekła jednogłośnie, że pociągnięcie prawnika do odpowiedzialności za obrazę sądu w związku z „sarkastycznym” i „zgryźliwym” komentarzem stanowiło naruszenie jego prawa do wolności słowa z art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (skarga nr 39764/20).

W lipcowej decyzji o niedopuszczalności skargi w sprawie Lanzerath p. Niemcom (skarga nr 1854/22) ETPC po raz kolejny potwierdził swoją bardzo mocno ugruntowaną linię orzeczniczą w odniesieniu do wszelkich przejawów narodowo-socjalistycznej propagandy, antysemityzmu oraz dokonywania porównań do zbrodni Holocaustu i prześladowań Żydów: tego rodzaju treści pozostają poza zakresem wolności wypowiedzi chronionej w art. 10 europejskiej konwencji.

Europejski Trybunał Praw Człowieka na kanwie sprawy Katsikeros p. Grecji (skarga nr 2303/19) uznał, że stały i długotrwały brak kontaktu między rodzicem a dzieckiem wynikający z zaniedbań rodzica nie stwarza wystarczającej stabilności relacji, aby objąć ją ochroną prawa do życia rodzinnego z art. 8 konwencji.

Europejski Trybunał Praw Człowieka zobowiązał Polskę do zawiadamiania z wyprzedzeniem sędziego Adama Synakiewicza oraz trybunału o posiedzeniach i rozprawach planowanych w postępowaniu dyscyplinarnym sędziego. Jak poinformowała Helsińska Fundacja Praw Człowieka, rząd ma też przekazać ETPC, kto znajdzie się w składzie orzekającym w sprawie i w jaki sposób członkowie składu zostali powołani na stanowiska sędziowskie.

Skarżąca w sprawie Kotlyar p. Rosji (skarga nr 38825/16), którą ETPC rozstrzygnął 12 lipca 2022 r., jest obrończynią praw człowieka udzielającą wsparcia migrantom z innych byłych republik radzieckich. Działając w ramach obywatelskiego nieposłuszeństwa, poświadczyła nieprawdę rejestrując swoje mieszkanie jako tzw. „elastyczne mieszkanie” dla cudzoziemców, którzy w rzeczywistości się tam nie znajdowali, ponieważ uzyskanie takiego rodzaju meldunku jest warunkiem ubiegania się o obywatelstwo rosyjskie.

Wymierzanie kary dożywotniego pozbawienia wolności połączone z zakazem ubiegania się o wcześniejsze warunkowe zwolnienie jest niezgodne z Europejską konwencją praw człowieka. Tak orzekł już przed dziewięciu laty Europejski Trybunał Praw Człowieka. Tymczasem możliwość wymierzenia takiej właśnie kary przewiduje planowana nowelizacja kodeksu karnego.

W sprawie X i inni przeciwko Albanii (skarga nr 73548/17) ETPC ostro wypowiedział się przeciwko segregacji 15 lat po tym, jak Wielka Izba uczyniła to po raz pierwszy w sprawie D.H. i inni przeciwko Republice Czeskiej.

Sprawa Tagiyeva p. Azerbejdżanowi (skarga nr 72611/14) zapadł w odniesieniu do okoliczności budzących społeczne poruszenie i wskazujących na drastyczność konsekwencji ideologicznych i religijnych podziałów.

Polska ma wypłacić skarżącemu 2,1 tys. euro z tytułu szkody niemajątkowej oraz 763 euro za koszty procesowe. Chodzi o osobę, którą objęła tzw. ustawa dezubekizacyjna, złożyła do sądu odwołanie od decyzji ZER MSWiA o obniżeniu świadczenia emertytalno-rentowego i latami nie mogła doczekać się w swojej sprawie prawomocnego wyroku

Trybunał w Strasburgu rzadko ma okazję wypowiadać się na temat praw, którymi zajmuje się Europejski Komitet Praw Społecznych. W sprawie Association of Civil Servants and Union for Collective Bargaining and Others p. Niemcom (skarga nr 815/18) ETPC skarżącymi były m.in. trzy niemieckie związki zawodowe: Związek Urzędników Służby Cywilnej i Związek ds. Negocjacji Zbiorowych, Związek Lekarzy oraz Związek Zawodowy Niemieckich Maszynistów Kolejowych.

Prawdziwą miarą systemowego bezprawia nie jest brak reakcji na naruszenia prawa, lecz wybiórcze traktowanie orzeczeń, które owe naruszenia stwierdzają.

Europejski Trybunał Praw Człowieka uznał, że Polska naruszyła Europejską konwencję praw człowieka, odmawiając wstępu na swoje terytorium i odsyłając do Białorusi czeczeńskie rodziny ubiegające się o ochronę międzynarodową. ETPC nakazał Polsce zapłatę łącznie niemal 60 tys. euro tytułem zadośćuczynienia.

Wyrok ETPC w sprawie Rouillan vs Francji, który zapadł w Strasburgu 23 czerwca 2022 r., z całą pewnością uznać można za kontrowersyjny. Dotyczy bowiem publicznych pochwał terroryzmu wypowiadanych przez osobę skazaną wcześniej dwukrotnie na karę dożywotniego pozbawienia wolności za dokonane akty terroru.

Zdaniem rzecznika praw obywatelskich Polska naruszyła Europejską konwencję praw człowieka, łamiąc zakaz tortur oraz poniżającego traktowania lub karania, jak również zakaz „push-backu”.

Polska musi zapłacić 5 tys. euro obywatelowi, który został potraktowany w niewłaściwy sposób na komisariacie.

Czy w ramach standardów konstytucyjnych mieści się wymierzanie przez sąd w ramach tzw. policji sesyjnej kary pozbawienia wolności – zastanawia się przy okazji opiniowania projektu nowego prawa o ustroju sądów powszechnych Rządowe Centrum Legislacji.

Wszyscy byliśmy świadkami, jak w imię walki z pandemią rządy wprowadzały liczne ograniczenia praw i wolności człowieka. W wyroku w sprawie Communaute genevoise d’action syndicale p. Szwajcarii (skarga nr 21881/20) Europejski Trybunał Praw Człowieka po raz pierwszy uznał wprowadzone środki walki przeciwko COVID-19 za niezgodne z konwencją. We wcześniejszych sprawach dotyczących m.in. zakresu badań diagnostycznych czy szczepień strasburski trybunał nie stwierdzał naruszenia.