Brexit

Neal Ascherson, szkocki historyk i pisarz, tłumaczy w rozmowie z DGP i radiową Jedynką, jak decyzję o Brexicie przyjęli prounijni Szkoci oraz jaki wpływ na nią miały angielsko-szkockie animozje.

Wiele prędkości i wiele kierunków integracji obowiązuje od dawna. Jednolita Unia to mit. Im szybciej to zrozumiemy, tym lepiej. Stare obawy o budowanie superunii w ramach UE pojawiły się tuż po tym, gdy swoje wspólne oświadczenie opublikowali szefowie dyplomacji Francji i Niemiec. Złe wrażenie podbiła informacja o zwołaniu spotkania szefów resortów spraw zagranicznych sześciu państw założycieli Wspólnoty. Powróciła obawa przed niesprawiedliwą Europą wielu prędkości, w której awangarda integracji bez wahania pozostawi unijną ariergardę.

Zanim zaczniemy obwiniać Brytyjczyków o rozwód z Europą, warto się zastanowić, czy w ogóle do siebie pasowaliśmy. Europa zawsze dla Brytanii była problemem w sposób, którego nie doświadczyło żadne inne państwo członkowskie, a do tego problemem toksycznym. W przeciwieństwie do wielu innych kwestii doprowadziła do podziałów nie tylko między partiami, lecz także w ich obrębie. Spowodowała rozłam w Partii Pracy na początku lat 80. A dekadę później podzieliła konserwatystów i przyczyniła się do ich porażki w 1997 r.

Informacja o zwycięstwie zwolenników Brexitu zaskoczyła chyba wszystkich. Włącznie z brytyjskimi politykami nawołującymi do wystąpienia z Unii Europejskiej. Dziś polscy przedsiębiorcy zastanawiają się, co będzie, jeśli rzeczywiście dojdzie do wyjścia Wielkiej Brytanii ze wspólnoty. Taki scenariusz wydaje się obecnie najbardziej prawdopodobny, choć nie brak i opinii, że wynik referendum nie przesądza wszystkiego.