Przy wykorzystaniu jakich kryteriów opisać przedmiot zamówienia

Zamawiający ma obowiązek jasnego, precyzyjnego i obiektywnego określenia przedmiotu zamówienia. Nie oznacza to jednak konieczności umożliwienia realizacji zamówienia przez wszystkich wykonawców działających na rynku w danej branży. Zamawiający ma prawo wymagać, aby przedmiot zamówienia był zrealizowany w jakości wyższej niż standardowa lub o podwyższony parametrach, o ile jest w stanie swoje wymagania usprawiedliwić obiektywnymi okolicznościami (wyrok KIO z 2 kwietnia 2008 r., sygn. akt KIO/UZP 236/08). Ponadto zamawiający ma prawo opisać swoje potrzeby w taki sposób, aby przedmiot zamówienia spełniał jego wymagania i zaspokajał potrzeby, pod warunkiem że dokonany opis nie narusza konkurencji ani równego traktowania wykonawców. Sama okoliczność, że opis przedmiotu zamówienia uniemożliwia złożenie oferty przez odwołującego, nie wskazuje na naruszenie podstawowych zasad udzielania zamówień publicznych, skoro na rynku działają podmioty mogące brać udział w postępowaniu samodzielnie lub w ramach konsorcjum, czemu odwołujący nie zaprzeczył (wyrok KIO z 17 stycznia 2008 r., sygn. akt KIO/UZP 80/07).

Zgodnie z art. 29 ust. 1 – Prawa zamówień publicznych zamawiający ma obowiązek opisania przedmiotu zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględnienia wszystkich wymagań i okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty. Nie można więc opisywać przedmiotu zamówienia w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję.

Do stwierdzenia nieprawidłowości w opisie przedmiotu zamówienia wystarczy jedynie zaistnienie możliwości utrudniania uczciwej konkurencji poprzez zastosowanie określonych zapisów w specyfikacji, niekoniecznie zaś realnego uniemożliwienia takiej konkurencji (wyrok Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z 25 stycznia 2006 r., II Ca 693/5).

Przedmiotu zamówienia nie można opisywać przez wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, chyba że jest to uzasadnione specyfiką przedmiotu zamówienia i zamawiający nie może opisać przedmiotu zamówienia za pomocą dostatecznie dokładnych określeń, a wskazaniu takiemu towarzyszą wyrazy: – lub równoważny.

W przypadku dopuszczenia składania ofert równoważnych zamawiający ma obowiązek dokładnego określenia wymagań wobec takich ofert. Nie wystarczy wskazanie przez zamawiającego na konkretny znak towarowy, patent lub pochodzenie oraz dodanie określenia – lub równoważne – albo innego podobnego wyrazu.

Zdaniem Urzędu Zamówień Publicznych w opisie przedmiotu zamówienia powinny znaleźć się określenia precyzujące wymogi zamawiającego w odniesieniu do dopuszczanego przez niego zakresu równoważności oferty. Jeżeli zamawiający nie wskaże, iż zamawiany produkt musi być:

● nie cięższy niż...,

● do wysokości...,

● o wymiarach nie mniejszych niż... itp.

– nie będzie w stanie ocenić, czy oferty przedstawiające produkty różniące się między sobą mają charakter ofert równoważnych.

Zamawiający narusza przepisy także wówczas, gdy mimo że istnieją sposoby opisania przedmiotu zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, opisuje go poprzez wskazanie na znak towarowy lub wskazanie innych parametrów przesądzających o wyborze konkretnej marki. Jeżeli więc zamawiający opisał przedmiot zamówienia nie w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, a ponadto wskazał znak towarowy, mimo iż nie było to uzasadnione specyfiką przedmiotu zamówienia ani tym, że nie mógł on opisać przedmiotu zamówienia za pomocą dostatecznie dokładnych określeń – to w istocie zamawiający dokonał wyboru oferty z rażącym naruszeniem przepisów i ma obowiązek unieważnienia postępowania – na podstawie opinii prawnej UZP, zamieszczonej na stronie www.uzp.gov.pl.