Obliczenie wartości szacunkowej robót budowlanych

Podstawowym celem kosztorysu wykorzystywanego w procedurze zamówień publicznych jest obliczenie wartości szacunkowej zamówienia. W zależności od celu, dla jakiego sporządzany jest kosztorys, rozróżniamy następujące rodzaje kosztorysów:

- kosztorys ofertowy,

- kosztorys zamienny,

- kosztorys powykonawczy,

- kosztorys inwestorski.

W celu ustalenia ceny, za którą firma budowlana powinna wykonać robotę budowlaną według projektu dostarczonego przez zamawiającego, należy wymagać przedstawienia kosztorysu ofertowego - wymóg przedstawienia kosztorysu ofertowego nie jest konieczny w przypadku gdy rozliczenie za wykonane roboty nastąpi w formie ryczałtu. Podstawą opracowania jest przedmiar, a podstawą cenową jest cena rynkowa.

W przypadku postępowań o udzielenie zamówienia publicznego kosztorys ofertowy stanowi załącznik do składanej w postępowaniu oferty.

Przygotowany z należytą starannością projekt wraz z przedmiarem może być obarczony błędami wynikających z wielu przyczyn, których nie dało się przewidzieć na etapie projektowania a które ujawniły się w czasie realizacji robót budowlanych.

Aby obie strony umowy na roboty budowlane nie poniosły strat z tytułu niezapłacenia lub przepłacenia za wykonane prace, przewidziano kosztorys, w którym wartość robót ma być obliczona według ilości faktycznie wykonanych w stosunku do ilości, które były obliczone w przedmiarach.

Kosztorysem tym jest kosztorys zamienny, którego podstawą sporządzenia jest obmiar robót. Podstawą wyceny w kosztorysie zamiennym są jednostkowe ceny robót, które były zastosowane w kosztorysie ofertowym, na podstawie, którego firma budowlana otrzymała zlecenie lub w wyniku przetargu zawarła umowę o wykonanie robót.

Kosztorys zamienny wykorzystywany jest przede wszystkim wtedy, gdy zamawiający zawarł umowę z wykonawcą na tzw. wynagrodzenie ryczałtowo-ilościowe.

Roboty budowlane to nie tylko wykonywanie nowych obiektów i inwestycji lub modernizacji i rekonstrukcji w istniejących budynkach, ale również niewielkie roboty remontowe, których celem jest przywrócenie obiektu do stanu pierwotnego.

Do obliczenia wartości i rozliczenia remontów bieżących stosuje się kosztorys powykonawczy, ze względów na dużą częstotliwość i niewielki zakres tych robót. Mały zakres robót remontowych i związane z tym niewielkie dla zleceniodawcy koszty powodują, że w przypadku remontów bieżących kosztorys powykonawczy jest szeroko wykorzystywany i bardzo przydatny w przypadku zlecania zamówienia na roboty remontowe o wartości mniejszej niż równowartość 14 tys. euro. Podstawą do sporządzenia kosztorysu powykonawczego jest obmiar zrealizowanych robót. Wycena wykonanych robót przeprowadzana jest na podstawie uzgodnionych w umowie podstaw wyceny.

Naczelnym zadaniem kosztorysu inwestorskiego jest ustalenie wartości szacunkowej przewidywanej do realizacji roboty budowlanej.

Sposób sporządzania kosztorysu inwestorskiego i podstawy norm kosztorysowych określono w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 18 maja 2004 r. w sprawie określenia metod i podstaw sporządzania kosztorysu inwestorskiego, obliczania planowanych kosztów prac projektowych oraz planowanych kosztów robót budowlanych określonych w programie funkcjonalno-użytkowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 130 poz. 1389).

Podstawę do sporządzania kosztorysu inwestorskiego stanowią:

1) dokumentacja projektowa,

2) specyfikacja techniczna wykonania i odbioru robót budowlanych,

3) założenia wyjściowe do kosztorysowania,

4) ceny jednostkowe robót.

Obowiązek zamawiającego

Ustawa Prawo zamówień publicznych nakłada na zamawiającego szereg obowiązków związanych z przebiegiem procedur zmierzających do wyboru wykonawcy zamówienia publicznego. Jednym z pierwszych elementów procedury udzielenia zamówienia publicznego jest ustalenie z należytą staranności jego wartości szacunkowej.

W przypadku robót budowlanych wartość szacunkowa zamówienia musi zostać ustalona na podstawie kosztorysu inwestorskiego (art. 33 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych).

Natomiast jeżeli przedmiotem zamówienia jest zaprojektowanie i wykonanie robót budowlanych, zamawiający nie opracowuje kosztorysu inwestorskiego ponieważ wartość zamówienia ustalana jest na podstawie planowanych kosztów prac projektowych oraz planowanych kosztów robót budowlanych określonych w programie funkcjonalno - użytkowym.

Katarzyna Pazdyka