Dochody bieżące nie mogą przekraczać wydatków

Nowe zasady w zakresie tworzenia budżetów jednostek samorządu terytorialnego zostały określone przepisami nowej ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1240 z późn. zm.). Ustawa weszła w życie 1 stycznia 2010 roku.

Agnieszka Pelczar z Regionalnej Izby Obrachunkowej w Katowicach wyjaśnia, że 1 stycznia 2011 r. wchodzi natomiast w życie przepis, zgodnie z którym organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie może uchwalić budżetu, w którym planowane wydatki bieżące są wyższe niż planowane dochody bieżące. Dotyczy to dochodów powiększonych o nadwyżkę budżetową z lat ubiegłych i wolne środki, które są nadwyżką środków pieniężnych na rachunku bieżącym budżetu jednostki samorządu terytorialnego, wynikających z rozliczeń wyemitowanych papierów wartościowych, kredytów i pożyczek z lat ubiegłych.

Jeżeli zatem jednostka samorządu terytorialnego nie ma nadwyżki z lat ubiegłych ani wolnych środków, to musi tak skonstruować budżet, aby jej wydatki bieżące nie przekraczały dochodów bieżących. Ważne w działalności każdej gminy będzie odtąd planowanie budżetu z uwzględnieniem wyniku bieżącego budżetu, będącego różnicą pomiędzy dochodami a wydatkami bieżącymi.

Ponadto przy tworzeniu budżetów samorządowych towarzyszyć musi wieloletnia prognoza finansowa. Prognoza taka ma być narzędziem planowania wieloletniego.

Oczywiście, planowanie wieloletnie w jednostkach samorządu terytorialnego występowało już wcześniej. W latach ubiegłych załącznikiem do budżetu był zarówno wieloletni program inwestycyjny (w którym zawierano wykaz realizowanych i planowanych do realizacji inwestycji, wraz z podaniem czasu ich realizacji, wielkością łącznych nakładów finansowych oraz z wyodrębnieniem źródeł finansowania tych programów), jak i często wykaz inwestycji realizowanych z udziałem środków zagranicznych. Ponadto do projektu budżetu należało dołączyć prognozę kwoty długu.

Agnieszka Pelczar podkreśla, że wieloletnia prognoza zawiera znacznie szerszy zakres informacji o prognozowanych przyszłych budżetach i ma sprzyjać bardziej racjonalnemu wydatkowaniu środków publicznych.

Tworząc wieloletnią prognozę finansową, trzeba uwzględnić wszystkie elementy wskazane w ustawie o finansach publicznych. Należy też pamiętać, że wieloletnia prognoza finansowa jest sporządzana w formie odrębnej uchwały organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, a więc nie może być załącznikiem do uchwały budżetowej.

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl