W regionach o zdrowiu i ekonomii

Sytuacja ekonomiczna szpitali, konieczność inwestycji i spłaty zobowiązań, wobec niewystarczającego finansowania ze strony Narodowego Funduszu Zdrowia, a także potrzeba koordynacji działań w zakresie ochrony zdrowia to główne tematy, które zdominowały debaty zorganizowane w kilku miastach Polski. Ich hasłem przewodnim było "Zdrowie w regionach, czyli jak zaspokajać potrzeby medyczne mieszkańców".

Spotkania odbywały się w Warszawie, Łodzi, Krakowie, Gdańsku, Poznaniu i Białymstoku. Uczestniczący w nich przedstawiciele organów założycielskich, zarządzający szpitalami oraz eksperci odpowiedzialni za opiekę medyczną w swoich regionach dyskutowali o bieżących potrzebach i perspektywach rozwoju sektora ochrony zdrowia.

Głównym problemem, przed jakim stają organy prowadzące placówki medyczne, jest to, że wymagają one dofinansowania, między innymi wynikającego z konieczności dostosowania do obowiązujących wymogów Ministerstwa Zdrowia. Potrzebują także środków na zakupy sprzętu i spłatę posiadanych zobowiązań. Kontrakty z NFZ nie zwiększają się, a nawet jeżeli tak się dzieje, to środki pochodzące z tego źródła i tak nie zaspokajają wszystkich potrzeb. Poza tym rosną wymogi NFZ wobec placówek, wzrastają ceny mediów, leków i oczekiwania płacowe pielęgniarek i lekarzy.

Często placówki medyczne są dofinansowywane przez samorządy, które szukają sposobów na optymalizację wydatków i uzyskanie oszczędności. Jednym z takich sposobów jest restrukturyzacja. Samorząd województwa mazowieckiego prowadzi takie działania już od 1999 roku. Restrukturyzacja jest tutaj realizowana przez łączenie lub likwidację zakładów, przekazywanie działalności pomiędzy zakładami oraz zmiany struktury wewnętrznej (tworzenie nowych oddziałów czy poradni oraz likwidacja zbędnych jednostek).

Dzięki konsolidacji zakładów i stworzeniu silniejszych podmiotów oferujących bardziej kompleksowe usługi medyczne możliwe jest zwiększenie konkurencyjności i możliwości kontraktowania usług. Lepiej wykorzystywany jest posiadany potencjał, czyli baza, kadra, sprzęt i aparatura medyczna. Inwestycyjne środki finansowe są wówczas ukierunkowanie na procesy modernizacyjne, adaptacyjne, remontowe, a także rozbudowę w zakładach o istotnym znaczeniu w systemie ochrony zdrowia. W wyniku restrukturyzacji zmniejszają się także koszty wynikające z zatrudnienia kadry zarządzającej oraz pracowników administracji i obsługi. Jest to ważne zwłaszcza w sytuacji, kiedy wzrastają zobowiązania placówek medycznych.

W celu właściwego poznania i zaspokajania potrzeb zdrowotnych mieszkańców samorządy tworzą odpowiednie strategie. Ta opracowana przez samorząd województwa mazowieckiego przewiduje restrukturyzację łóżek opieki krótkoterminowej, tworzenie łóżek dziennego pobytu umożliwiających szybką diagnostykę i wykonywanie drobnych zabiegów, tworzenie nowych form opieki medycznej, wynikających z potrzeb zdrowotnych starzejącej się populacji ze szczególnym uwzględnieniem opieki długoterminowej, czyli zakładów opiekuńczo-leczniczych i zakładów pielęgnacyjno-opiekuńczych oraz oddziałów rehabilitacji. Planowana jest także rozbudowa systemu pomocy doraźnej, w tym kardiologicznej, wypadkowej oraz ratownictwa medycznego, oraz uruchomienie szpitalnych oddziałów ratunkowych.

Województwo mazowieckie chce rozwijać system przeciwdziałania i leczenia uzależnień oraz realizować inwestycje w zakresie stacjonarnej opieki zdrowotnej, obejmujące modernizację i rozbudowę placówek opieki stacjonarnej oraz ich doposażenie w nowoczesny sprzęt i aparaturę medyczną.

Województwo wielkopolskie realizuje budowę szpitala opieki nad matką i dzieckiem oraz tworzy zamiejscowe ośrodki radioterapii. Jest to zgodne ze strategią rozwoju województwa, która zakłada rozwój onkologii i kardiologii, a także leczenia wypadków i urazów. Bierze też pod uwagę konieczność rozwoju placówek oferujących opiekę nad zdrowiem psychicznym oraz zjawisko starzenia się społeczeństwa.

Uczestnicy debat podkreślali potrzebę koordynacji działań dotyczących służby zdrowia.

- W tej chwili rolę zarządczą w tym zakresie pełni NFZ, a tak nie powinno być. NFZ powinien zajmować się finansowaniem usług, natomiast rolę gospodarza powinien pełnić samorząd województwa - podsumował Waldemar Stylo, główny analityk Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie, podczas spotkania odbywającego się w stolicy Małopolski.

Na potrzebę koordynacji działań w zakresie ochrony zdrowia wskazywał także Dariusz Hajdukiewicz, dyrektor Biura Polityki Zdrowotnej Urzędu Miasta Stołecznego Warszawy.

- Skoordynowana polityka zdrowotna w Warszawie powinna być kreowana przez odpowiedzialne instytucje współpracujące ze sobą, zarówno te, które są organami założycielskimi zakładów opieki zdrowotnej, jak i te, które odpowiadają za nadzór, kontrolę, prowadzenie rejestru, wydawanie opinii i finansowanie świadczeń zdrowotnych - mówił dyrektor Hajdukiewicz podczas warszawskiej debaty.

Pokazał to na przykładzie pediatrii. Obecnie w stolicy brakuje 100 łóżek pediatrycznych, a obłożenie łóżek w niektórych szpitalach sięga 140 proc. Natomiast według koordynatora ds. organizacji służby zdrowia w Warszawie codziennie w tym mieście dostępnych jest przynajmniej 20 - 30 łóżek dla dzieci, a obłożenie łóżek w niektórych oddziałach przez większość roku wynosi zaledwie od 40 do 60 proc. 23 szpitale posiadające oddziały dla dzieci są prowadzone przez 7 różnych organów założycielskich, takich jak miasto Warszawa, marszałek województwa mazowieckiego, Warszawski Uniwersytet Medyczny, CMKP, minister zdrowia, MON i MSW. Rozwiązaniem tego problemu może więc być stworzenie modelu elastycznego wykorzystywania dostępnych obecnie łóżek szpitalnych w zależności od potrzeb między oddziałami zachowawczymi, zabiegowymi i rehabilitacyjnymi dedykowanymi dzieciom połączone ze skoordynowaną i racjonalną rozbudową szpitali i oddziałów.

- Debaty "Zdrowie w regionach, czyli jak zaspokajać potrzeby medyczne mieszkańców" są okazją do rozmów o lokalnych uwarunkowaniach polityki zdrowotnej i oczekiwanych kierunkach zmian. Nie rozwiązują wszystkich problemów, ale pokazują, że ważne jest, aby wprowadzić koordynację działań wszystkich organów założycielskich szpitali w danym regionie. Eksperci zgadzają się również, że wiele zmian można wprowadzić na poziomie województwa, np. wprowadzić koordynację polityki inwestycyjnej - podsumował Urban Kielichowski, członek zarządu Magellan SA.

@RY1@i02/2012/221/i02.2012.221.21400010a.804.jpg@RY2@

@RY1@i02/2012/221/i02.2012.221.21400010a.805.jpg@RY2@

Liczba placówek medycznych podlegających samorządom wojewódzkim

Spotkania "Zdrowie w regionach, czyli jak zaspokajać potrzeby medyczne mieszkańców" organizowane były we współpracy z uznanymi partnerami, takimi jak: Dziennik Gazeta Prawna, Magellan SA i Związek Powiatów Polskich. Adresowane były do dyrektorów lokalnych placówek zdrowia, przedstawicieli samorządów oraz osób odpowiedzialnych za realizację polityki ochrony zdrowia w danym regionie. Tematyka spotkań obejmowała zagadnienia związane z sytuacją lokalnych oddziałów opieki medycznej w porównaniu do kondycji ekonomicznej szpitali w skali wojewódzkiej i krajowej.

@RY1@i02/2012/221/i02.2012.221.21400010a.806.jpg@RY2@

Dynamika zobowiązań ogółem SP ZOZ-ów w wybranych województwach (w mln zł)

Województwo	2010	2010/2009	2011	2011/2010	I kwartał 2012	II kwartał 2012	II kwartał 2012/2011	II kwartał / I kwartał 2012
Łódzkie	674,3	87,6%	747,5	110,9%	736,5	654,8	87,6%	88,9%
Małopolskie	692,7	103,9%	704,4	101,7%	732,6	738,8	104,9%	100,8%
Mazowieckie	1 637,6	108,8%	1 598,8	97,6%	1 629,0	1 666,5	104,2%	102,3%
Podlaskie	331,2	113,3%	364,7	110,1%	366,1	356,8	97,8%	97,4%
Pomorskie	668,1	94,2%	688,9	100,1%	665,3	677,6	101,3%	101,8%
Wielkopolskie	562,9	109,5%	618,5	109,9%	635,4	589,0	95,2%	92,7%

Źródło: Ministerstwo Zdrowia

Dynamika zobowiązań wymagalnych SP ZOZ-ów w wybranych województwach (w mln zł)

Województwo	2010	2010/2009	2011	2011/2010	I kwartał 2012	II kwartał 2012	II kwartał 2012/2011	II kwartał / I kwartał 2012
Łódzkie	155,9	76,1%	132,9	85,2%	160,7	184,2	138,6%	114,6%
Małopolskie	143,7	105,7%	162,3	112,9%	166,1	173,8	107,0%	104,6%
Mazowieckie	497,4	115,4%	573,1	115,2%	596,9	622,5	108,6%	104,3%
Podlaskie	69,0	110,3%	74,3	107,6%	69,1	67,6	91,0%	97,9%
Pomorskie	99,2	58,9%	92,1	92,9%	106,7	121,0	131,3%	113,4%
Wielkopolskie	121,3	140,5%	144,0	118,7%	179,2	167,8	116,5%	93,6%

Źródło: Ministerstwo Zdrowia