Wojewoda ogłosi wielkość rad

@RY1@i02/2014/136/i02.2014.136.08800030b.802.jpg@RY2@

Górne pułapy liczby członków organów stanowiących określają ustawy samorządowe. Do 21 lipca 2014 r. wojewodowie w formie zarządzenia muszą ogłosić liczbę radnych dla poszczególnych rad (sejmiku województwa). Ustalenie to następuje w porozumieniu z właściwym komisarzem wyborczym. Informacje takie sa podawane w dziennikach urzędowych województw.

Z art. 374 kodeksu wyborczego wynika, że zarządzenie musi być ogłoszone we właściwym wojewódzkim dzienniku urzędowym. Ponadto liczbę radnych w danej radzie podaje się też do publicznej wiadomości w formie obwieszczenia w każdej gminie najpóźniej na 4 miesiące przed upływem kadencji, który nastąpi 21 listopada 2014 r. Po jednym egzemplarzu zarządzenia wojewoda przekazuje niezwłocznie każdej gminie i komisarzowi wyborczemu oraz przesyła do Państwowej Komisji Wyborczej.

Górne limity

Maksymalną liczbę radnych w organach stanowiących określają ustawy ustrojowe poszczególnych szczebli samorządu. I tak w myśl art. 17 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.) w skład rady wchodzą radni w liczbie:

w15 w gminach do 20 tys. mieszkańców;

w21 w gminach do 50 tys. mieszkańców;

w23 w gminach do 100 tys. mieszkańców;

w25 w gminach do 200 tys. mieszkańców oraz po trzech na każde dalsze rozpoczęte 100 tys. mieszkańców, nie więcej jednak niż 45.

Zasada ta nie ma zastosowania do Rady m.st. Warszawy. W tym bowiem przypadku ustawa z 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. nr 41, poz. 361 ze zm.) odrębnie ustala liczbę radnych. Zgodnie z jej art. 2 w skład rady m.st. Warszawy wchodzą radni w liczbie 60.

Zgodnie z art. 9 ust. 4 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 595 ze zm.) w skład rady powiatu wchodzą radni w liczbie 15 w powiatach liczących do 40 tys. mieszkańców oraz po dwóch na każde kolejne rozpoczęte 20 tys. mieszkańców, ale nie więcej niż 29 radnych.

Natomiast w skład sejmiku województwa wchodzą radni wybrani w wyborach bezpośrednich w liczbie 30 w województwach liczących do 2 mln mieszkańców oraz po trzech radnych na każde kolejne rozpoczęte 500 tys. mieszkańców (art. 16 ust. 3 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa, t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 596 ze zm.).

Przy ustalaniu liczby radnych nie ma więc znaczenia fakt, że w tym roku zgodnie z kodeksem wyborczym w znacznie większej liczbie gmin przeprowadzone będą wybory w okręgach jednomandatowych. Liczba radnych w gminie pozostaje bowiem bez zmian. Ale kodeks wyborczy zmienił liczbę radnych wybieranych w okręgu. W utworzonym dla powołania składu rady w gminie niebędącej miastem na prawach powiatu wybiera się jednego radnego. A dla tej, która ma takie prawo, od 5 do 10 radnych. Zgodnie z nieobowiązującymi już regulacjami liczby te kształtowały się następująco: w okręgu w gminie liczącej do 20 tys. mieszkańców wybierało się od 1 do 5 radnych a powyżej - od 5 do 8 rajców. Zmiany te są związane z wprowadzeniem jednomandatowej ordynacji większościowej w wyborach radnych wszystkich gmin, z wyjątkiem miast na prawach powiatu.

Z danego obszaru

Wskazane limity liczby radnych muszą być bezwzględnie przestrzegane w trakcie ustalania konkretnych danych dla poszczególnych rad (sejmiku). Ustalanie tych parametrów dla każdej rady następuje na podstawie liczby mieszkańców zamieszkałych na obszarze jej działania, ujętych w stałym rejestrze wyborców na koniec roku poprzedzającego rok, w którym wybory mają być przeprowadzone. Nieobowiązująca już ustawa z 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 176, poz. 1190) przewidywała inne rozwiązanie. Liczba mieszkańców ustalana była na podstawie nie stałego rejestru wyborczego, lecz ewidencji ludności.

Ustalając liczebność lokalnego elektoratu, sumuje się następujące dane:

wwyborców ujętych w rejestrze wyborców z urzędu,

wwpisanych do rejestru wyborców na wniosek,

wpozostałe osoby zameldowane w gminie na pobyt stały, z wyjątkiem osób, co do których otrzymano zawiadomienie o wpisaniu do rejestru wyborców w innej gminie (por. ust. 6 wytycznych i wyjaśnień dotyczących podziału jednostek samorządu terytorialnego na okręgi wyborcze, stanowiących załącznik do uchwały PKW z 7 maja 2012 r., www.pkw.gov.pl).

PRZYKŁAD 1

Wojewoda łódzki ustalił liczbę radnych dla poszczególnych organów stanowiących, biorąc pod uwagę górne limity ustalone w art. 17 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz liczbę mieszkańców zamieszkałych na obszarze jej działania (ujętych w stałym rejestrze wyborców na koniec roku poprzedzającego rok, w którym wybory mają być przeprowadzone). Z załącznika nr 1 zarządzenia nr 34/2014 z 13 lutego 2014 r. (Dz.Urz. Województwa Łódzkiego, poz. 657) wynika, że dla miast na prawach powiatu dane te przedstawiają się tak:

Gmina	Liczba radnych
Łódź (miasto)	40
Piotrków Trybunalski (miasto)	23
Skierniewice (miasto)	21

Leszek Jaworski

dgp@infor.pl