Ma być nowa droga po unijną kasę

Pierwsze ma być alternatywą dla istniejących dziś, a wprowadzonych jeszcze w latach 90. związków międzygminnych i, tak jak one, będzie mieć osobowość prawną. Drugie to klasyczne porozumienie między samorządami, w którym mogą uczestniczyć nie tylko poszczególne JST, ale też ich związki, nowo proponowane partnerstwa, a nawet zarząd województwa czy Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju we współpracy z innymi resortami. I jedne, i drugie służyć mają pozyskiwaniu środków zewnętrznych – w tym unijnych i krajowych. To może okazać się istotne, zwłaszcza w perspektywie unijnej 2021‒2027. Jak mówi nam bowiem Jarosław Komża, ekspert Związku Powiatów Polskich, UE w nowej perspektywie stawia na wspólne działania samorządów jeszcze bardziej niż w poprzedniej.

Zdaniem ekspertów partnerstwa są potrzebne, bo związki międzygminne okazały się zbyt sztywne, nie przystają do dzisiejszych potrzeb, a dodatkowo – co się średnio podoba ‒ trzeba im powierzyć całość wykonywanego przez gminę zadania, np. gospodarowanie odpadami komunalnymi. Co ważne, partnerstwa w odróżnieniu od związków międzygminnych miałyby powoływać samorządy działające na tym samym terytorium, ale mogłyby to być gminy wszelkich rodzajów, a także powiaty i województwa ‒ w dowolnych konfiguracjach. Umożliwiać miałyby one realizowanie części różnych zadań publicznych w różnym zakresie. Zakres ten miałby być przyjmowany uchwałą o utworzeniu partnerstwa terytorialnego, podejmowaną przez zainteresowane JST. Przystąpienie do takiej instytucji wymagałoby uzyskania bezwzględnej większości głosów ustawowego składu rady lub sejmiku. Również statut musiałyby przyjąć wszystkie JST.