Nieruchomość samorządowa może zostać sprzedana bez organizowania przetargu

Zorganizowanie przetargu na sprzedaż nieruchomości publicznej nie jest obowiązkowe wówczas, gdy organ samorządowy zbywa ją osobie mającej pierwszeństwo w nabyciu jej, bądź zarządzającemu specjalną strefą ekonomiczną w której jest położona. Przetarg jest też nieobowiązkowy przy zbyciu nieruchomości między Skarbem Państwa a jednostką samorządu terytorialnego, a także między jednostkami samorządu terytorialnego, bądź gdy następuje w drodze zamiany albo darowizny, lub nabywcą jest jej dotychczasowy użytkownik wieczysty.

W ten sam sposób może zostać sprzedana nieruchomość albo jej część wówczas, gdy dzięki tej transakcji mogą ulec poprawie warunki zagospodarowania nieruchomości przyległej. Chodzi tu o przypadki gdy właściciel lub użytkownik wieczysty zamierzają nabyć ją w całości lub w części, a z kolei ona nie może zostać zagospodarowana jako odrębna nieruchomość.

Przetarg nie jest również potrzebny wówczas, gdy nieruchomość ma zostać wniesiona aportem do spółki, albo jako wyposażenie do nowoutworzonej państwowej albo samorządowej osoby prawnej bądź jako majątek tworzonej fundacji. Oprócz tego zbycie bez przetargu następuje również na rzecz spółki celowej utworzonej na podstawie przepisów ustawy z 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz.U. nr 26 z 2010 r., poz. 133).

Ustawa z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz.U. nr 261 z 2004 r., poz. 2603 z późn. zm.). określa osoby fizyczne i prawne, którym przysługuje pierwszeństwo przy nabywaniu nieruchomości publicznych. Są to osoby, które mają roszczenie o nabycie nieruchomości z mocy przepisów, pod warunkiem, że złożyły wniosek o nabycie przed upływem terminu wskazanego w wykazie nieruchomości przeznaczonych do sprzedania. Termin ten nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od wywieszenia wykazu.

Uprawnienia przysługują też poprzednim właścicielom zbywanej nieruchomości, którzy zostali pozbawieni prawa własności do niej przed 5 grudnia 1990 r., a także ich spadkobiercom jeżeli złożyli wniosek przed upływem terminu określonego w wykazie nieruchomości przeznaczonych do sprzedania. W tym przypadku również termin złożenia wniosku nie powinien być krótszy niż 6 tygodni, licząc od wywieszenia wykazu. Oprócz nich uprawnieni są także najemcy lokali wówczas, gdy najem został nawiązany na czas nieoznaczony.

Może się zdarzyć, że prawo do pierwszeństwa przy nabyciu konkretnego lokalu będzie miało kilka osób z różnych tytułów. Wtedy przy wyborze osoby, która skorzysta z pierwszeństwa stosować się będzie kolejność wskazaną w ustawie o gospodarce nieruchomościami.

W pierwszej kolejności będzie brana pod uwagę osoba, której przysługuje roszczenie o nabycie, w drugiej poprzedni właściciel, a dopiero na końcu - najemca.

Natomiast zbycie nieruchomości nie będzie możliwe wówczas, gdy toczy się postępowanie administracyjne dotyczące prawidłowości nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostkę samorządu terytorialnego.

Osoby fizyczne i prawne, którym przysługuje pierwszeństwo w zakupie konkretnej nieruchomości powinny zostać zawiadomione na piśmie o przeznaczeniu jej do zbycia, pod warunkiem, że złożą wniosek o nabycie w terminie wskazanym w zawiadomieniu. Nie może on być krótszy niż 21 dni od otrzymania zawiadomienia. Aby skorzystać z pierwszeństwa osoba uprawniona po otrzymaniu zawiadomienia powinna złożyć oświadczenie, że wyraża zgodę na cenę ustaloną w sposób określony w ustawie o gospodarce nieruchomościami.

Oprócz mających prawo pierwszeństwa do nabywania z mocy ustawy, osoby uprawnione może wskazać wojewoda w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa.

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz