Dane telekomunikacyjne tajne dla sądów cywilnych

Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej Magdalena Gaj uznała, że przepisy kodeksu postępowania cywilnego nie są wystarczającą podstawą do udostępniania sądom cywilnym i komornikom danych objętych tajemnicą telekomunikacyjną. Jej stanowisko to odpowiedź na wątpliwości operatorów. Prawo jednoznacznie reguluje dostęp odpowiednich organów do danych objętych tajemnicą tylko w sprawach karnych. - W sprawach cywilnych, np. o należności czy rozwodowych, kodeks postępowania cywilnego nie zezwala wprost na sięganie po takie dane. W takiej sytuacji, jeśli prawo jednoznacznie na to nie zezwala, tajemnica telekomunikacyjna powinna być zachowywana jako jedno z praw obywatelskich - przekonuje prezes UKE.

Tajemnicę telekomunikacyjną definiuje art. 159 ust. 1 prawa telekomunikacyjnego (Dz.U. z 2004 r. nr 171, poz. 1800 ze zm.). - Obejmuje ona zarówno informacje przekazywane w sieciach telekomunikacyjnych, np. treść rozmów, SMS-ów, e-maili, jak i dane dotyczące użytkowników sieci. W jej zakresie mieszczą się też dane dotyczące okoliczności i rodzaju połączenia, prób jego uzyskania, a także identyfikacji bądź lokalizacji odbiorników, pomiędzy którymi wykonano albo próbowano wykonać połączenie - wyjaśnia mec. Leszek Ziomek, adwokat z kancelarii adwokackiej Włodarczyk, Ziomek & Wojciechowski.

Mecenas dodaje, że do zachowania tajemnicy zobowiązani są przedsiębiorcy telekomunikacyjni i podmioty z nimi współpracujące. Muszą jej przestrzegać także osoby, które zapoznały się z nieprzeznaczonym dla nich komunikatem, który zawierał dane objęte tajemnicą.

Jak podkreśla Magdalena Gaj, ochrona danych jest podstawowym prawem i wolnością obywatelską, które gwarantuje konstytucja. Wyjątki powinny być więc uzasadnione ochroną spraw równie wysokiej wagi.

Potwierdza to m.in. stanowisko Komisji Europejskiej. W 2011 r. unijny organ wskazał w raporcie, że sięganie po takie dane powinno mieć miejsce w przypadku najcięższych przestępstw oraz spraw, gdy w grę wchodzi dobro publiczne.

- Obecnie wyjątkiem od zakazu udostępniania danych objętych tajemnicą telekomunikacyjną jest sytuacja, w której informacja jest przedmiotem usługi lub jest niezbędna do jej wykonania, np. informacja o numerze danej osoby. Upoważnia do tego również zgoda nadawcy lub odbiorcy, których dane dotyczą, lub sytuacja, gdy udostępnienie danych jest konieczne do zapewnienia dowodów transakcji handlowej - tłumaczy Jarosław Szczepaniak, adwokat w Kancelarii Derdzikowski, Szczepaniak, Jakubiec.

Uprawnieni do wnioskowania o dane są m.in.: policja, ABW, Wywiad Wojskowy, CBA, sądy karne i prokuratorzy.

- W sprawie karnej o dane może zawnioskować także oskarżony lub jego obrońca w ramach uprawnienia do składania wniosków dowodowych. Jeśli sąd zatwierdzi wniosek, to on zwraca się do operatora o przekazanie danych - zaznacza mec. Szczepaniak.

Joanna Kowalska

 joanna.kowalska@infor.pl