Działa już rejestr pełnomocnictw wystawianych przez jednoosobowe firmy

Rejestr pełnomocnictw od 1 stycznia znajduje się w Centralnej Ewidencji i Informacji Działalności Gospodarczej. Są tam pełnomocnictwa udzielone zarówno przez osoby działające na własny rachunek, jak i przez spółki cywilne. W przypadku tych ostatnich do CEIDG wpisywani są ich wspólnicy osoby fizyczne, niemniej nie przeszkadza to udzielaniu pełnomocnictw dla załatwiania spraw przedsiębiorstw prowadzonych wspólnie.

Dane pełnomocnika

O podaniu danych pełnomocnika decyduje przedsiębiorca. Od niego zależy, czy i jak wypełni rubrykę 30 formularza CIDG-1. Jeżeli pełnomocnictwo ma być ujawnione, przedsiębiorca wpisze, czy pełnomocnikiem jest osoba fizyczna czy prawna. W związku z tym poda imię i nazwisko, datę urodzenia, PESEL oraz posiadane przez pełnomocnika obywatelstwa. Jeśli natomiast umocował osobę prawną, to poda jej firmę, numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, NIP. A gdyby mały przedsiębiorca chciał ujawnić większą liczbę swoich pełnomocników, to wypełnia formularz CIDG-PN.

Najpierw umocowanie

Wpisanie pełnomocnika do ewidencji nie jest tożsame z jego ustanowieniem. Stanowi tylko dowód wcześniejszego umocowania konkretnej osoby zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego. Tak więc poza ewidencją, wcześniej, mocodawca powinien złożyć pełnomocnikowi oświadczenie, że udziela mu pełnomocnictwa. W ten sposób umocowany uzyskuje kompetencje do podejmowania czynności ze skutkiem bezpośrednio dla dającego upoważnienie. Dopiero po tym przedsiębiorca może ujawnić w CEIDG ważnie ustanowionego pełnomocnika. I jeśli nawet umocowany nie zostanie wpisany do ewidencji, to wcale nie znaczy, że jego pełnomocnictwo jest niższej rangi niż ujawnione. Dolegliwość polega wyłącznie na tym, że nieujawniony pełnomocnik będzie musiał wszędzie, gdzie zechce załatwić sprawę przedsiębiorcy, posługiwać się papierową wersją dokumentu pełnomocnictwa.

Jest taniej

Ujawnianie pełnomocników ma również tę zaletę, że przedsiębiorcy, którzy tego dokonali, nie muszą już wnosić 17-złotowej opłaty skarbowej za każdym razem, kiedy upoważniona osoba załatwia jakąś sprawę w urzędzie. W wypadku wpisania do ewidencji pełnomocnictwa ogólnego lub rodzajowego nie ma już potrzeby dołączania do akt każdej sprawy dowodu umocowania. Tym samym zniknął obowiązek wielokrotnego opłacania oryginałów i urzędowo poświadczonych odpisów pełnomocnictw. Jeżeli bowiem fakt udzielenia pełnomocnictwa został uwidoczniony na stronie internetowej CEIDG, urzędnik załatwiając petenta powinien sam sprawdzić, czy osoba ta ma prawo działać w określonej sytuacji za konkretnego przedsiębiorcę.

W spółkach handlowych

Spółki handlowe - podobnie jak wcześniej - mają obowiązek wpisywania swoich prokurentów, czyli szczególnego rodzaju pełnomocników handlowych do Krajowego Rejestru Sądowego. Tam też, w rejestrze przedsiębiorców, pojawiają się również dane pełnomocników procesowych spółek. W przypadku zaś spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawiązywanej na formularzach i rejestrowanej w internecie będą działali uwidocznieni w systemie teleinformatycznym Ministerstwa Sprawiedliwości pełnomocnicy wspólników, którzy nie założyli sobie kont.

Wymagana forma pełnomocnictwa

Pełnomocnictwo ogólne, w którym przedsiębiorcy wpisują możliwie najszerszy zakres spraw związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa powierzanych pełnomocnikowi, musi być - pod rygorem nieważności - udzielone na piśmie. Gdyby jednak dla ważności jakiejś czynności prawnej potrzebna była forma szczególna, to również pełnomocnictwo do jej dokonania musi być udzielone tak samo. Jest tak np. w razie zbywania przedsiębiorstwa, czy choćby ustanawiania na nim użytkowania. Wówczas konieczne jest notarialne poświadczenie podpisów na pisemnym pełnomocnictwie. W wypadku sprzedaży nieruchomości natomiast konieczne jest pełnomocnictwo w formie aktu notarialnego. I jeśli takie pełnomocnictwa miały by być ważne dłużej niż do dokonania jednej czynności, to warto, by przedsiębiorca udzielający ich wpisał owe umocowania do CEIDG.

Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk

dobromila.niedzielska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 13 maja 2011 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 131, poz. 764).