Jak założyć spółkę jawną

Odpowiada , adwokat, wspólnik Kancelarii Adwokackiej Błażyca & Drzazga

Teresa Siudem

Czesław Błażyca

Jeżeli dwie osoby fizyczne podjęły już decyzję o założeniu spółki jawnej, uznając, że ta forma prowadzenia działalności gospodarczej najbardziej im odpowiada, w pierwszej kolejności powinny sporządzić umowę spółki. Minimalną treść umowy spółki jawnej określa art. 25 kodeksu spółek handlowych (dalej k.s.h.). W myśl postanowień tego przepisu wspólnicy muszą więc określić firmę i siedzibę spółki, przedmiot i wartość wnoszonego wkładu oraz przedmiot działalności spółki. Jeżeli spółka jest zawierana na czas określony, w umowie należy także zawrzeć czas jej trwania.

Ograniczenie treści umowy wyłącznie do postanowień obligatoryjnych spowoduje, iż w pozostałym zakresie funkcjonowanie spółki opierać się będzie na odpowiednich przepisach k.s.h., co w praktyce może okazać się uciążliwe dla samych wspólników. Stąd też warto w umowie spółki uregulować również problematykę zasad reprezentacji i prowadzenia spraw spółki, podziału zysku i uczestniczenia w stratach oraz postępowania na wypadek śmierci jednego z wspólników.

Umowę spółki jawnej należy zawrzeć w formie pisemnej, pod rygorem nieważności. Prawnie skuteczne jest też zawarcie umowy spółki jawnej z zachowaniem formy szczególnej, takiej jak forma pisemna z podpisem notarialnie poświadczonym, czy forma aktu notarialnego. Poza tym w niektórych przypadkach to przedmiot wkładu wspólnika będzie determinował formę zawarcia umowy spółki. Tak będzie choćby w sytuacji wniesienia tytułem wkładu nieruchomości lub przedsiębiorstwa, dla przeniesienia własności których przepisy przewidują odpowiednio formę aktu notarialnego oraz formę pisemną z podpisami notarialnie poświadczonymi.

Wkłady wspólników do spółki jawnej mogą być wnoszone zarówno w formie pieniężnej, jak i niepieniężnej. Wątpliwości co do tego nie pozostawia art. 42 par. 2 k.s.h., który stanowi, iż wkład wspólnika może polegać na przeniesieniu lub obciążeniu własności rzeczy lub innych praw, a także na dokonaniu innych świadczeń na rzecz spółki. Dopuszczalne jest także wniesienie przez wspólnika wkładu w formie świadczenia pracy bądź usług. Wynikający z art. 14 k.s.h. zakaz wnoszenia wkładu w tych formach dotyczy spółek kapitałowych i brak podstaw do przenoszenia go na grunt spółki osobowej, jaką jest spółka jawna. Kwestię określenia wartości wnoszonych wkładów przepisy pozostawiają, co do zasady uznaniu wspólników.

Nie. Wspólnicy spółki jawnej odpowiadają za zobowiązania spółki solidarnie z pozostałymi wspólnikami, całym swoim majątkiem. Zasada ta wynika z art. 22 par. 2 k.s.h. i nie może być zmieniona przez odpowiednie postanowienia umowy spółki.

Odpowiedzialność wspólników na mocy art. 31 par. 1 k.s.h. ma charakter odpowiedzialności subsydiarnej wobec samej spółki. Oznacza to, że egzekucja z majątku osobistego wspólnika możliwa jest dopiero wobec bezskuteczności egzekucji z majątku spółki. Nie należy przy tym mylić odpowiedzialności wspólników za zobowiązania spółki, której ograniczenie nie jest możliwe, z pojęciem udziału wspólnika w stratach spółki, który może być modyfikowany przez umowę.

Nie, ponieważ nie powoduje jeszcze powstania odrębnego bytu prawnego, gdyż spółka ta powstaje dopiero z momentem jej wpisu do rejestru. W okresie po zawarciu umowy spółki jawnej, a przed jej wpisem do rejestru - osoby działające w imieniu spółki, za zobowiązania wynikające z tego działania odpowiadają solidarnie.

Odpowiedzialność osób działających w imieniu spółki przed jej wpisem ma charakter osobisty i nieograniczony. Należy przy tym zaznaczyć, iż odpowiedzialność za zobowiązania zaciągnięte przez wpisem spółki do rejestru nie ma charakteru odpowiedzialności subsydiarnej w stosunku do spółki, bowiem formalnie spółka jeszcze nie powstała.

Wpis do rejestru następuje na wniosek zgłoszony do właściwego ze względu na siedzibę spółki sądu rejestrowego. Wniosek taki zgłosić może każdy ze wspólników. Czynności zgłoszenia wspólnicy lub wspólnik powinni dokonać w terminie siedmiu dni od wystąpienia zdarzeń uzasadniających dokonanie wpisu, czyli w tym przypadku od zawarcia umowy spółki. Dane podlegające zgłoszeniu do rejestru określa precyzyjnie art. 26 k.s.h. Są to: firma, siedziba i adres spółki; przedmiot działalności spółki; nazwiska i imiona albo firmy (nazwy) wspólników oraz adresy wspólników albo ich adresy do doręczeń. Podaje się też nazwiska i imiona osób, które są uprawnione do reprezentowania spółki, i sposób reprezentacji.

Zgłoszenia należy dokonać na urzędowych formularzach. W przypadku spółki jawnej będzie to formularz KRS-W1 wraz z załącznikami KRS-WB, KRS-WK oraz KRS-WM. Do prawidłowo wypełnionych formularzy należy także dołączyć wiele dokumentów. Wśród niech należy wymienić m.in.: umowę spółki; listę wspólników, zawierającą imię i nazwisko oraz adres każdego ze wspólników; poświadczone urzędowo za zgodność wzory podpisów osób uprawnionych do reprezentowania spółki; dokument potwierdzający tytuł prawny do nieruchomości lub lokalu, w którym mieści się siedziba spółki, np. odpis księgi wieczystej bądź umowa najmu; potwierdzenia uiszczenia opłaty sądowej oraz opłaty za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Dołącza się też: zgłoszenie dla celów identyfikacji podatkowej, składane na formularzu NIP-2, wraz z załączonym do niego formularzem NIP-D; zgłoszenie płatnika składek, składane na formularzu ZUS-ZFA; wniosek o wpis do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, składany na formularzu RG-1. Procedura rejestracji spółki może zostać przeprowadzona za pośrednictwem pełnomocnika ustanowionego w tym celu przez wspólników. Wówczas do wniosku o wpis pełnomocnik winien również załączyć pełnomocnictwo oraz potwierdzenie uiszczenia opłaty skarbowej.

Trudno jednoznacznie odpowiedzieć na tak zadane pytanie. Precyzyjnie można określić koszty, których poniesienia wymaga procedura rejestracji spółki w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Opłata sądowa od wpisu podmiotu do rejestru wynosi 750 zł. Nie wolno przy tym zapominać o opłacie za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, która wynosi 500 zł. Pozostałe koszty założenia spółki jawnej uzależnione będą od przedmiotu oraz skali prowadzonej przez spółkę działalności.

@RY1@i02/2009/229/i02.2009.229.087.003a.001.jpg@RY2@

Czesław Błażyca, adwokat, wspólnik Kancelarii Adwokackiej Błażyca & Drzazga

Fot. Arch.

Czesław Błażyca

adwokat, wspólnik Kancelarii Adwokackiej Błażyca & Drzazga

 

Rozmawiała Teresa Siudem

Podstawa prawna

Ustawa z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 ze zm.).

Art. 22 ustawy z 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 168, poz. 1186 ze zm.).