Kiedy władze spółki powinny ogłosić jej upadłość

Każdy członek władz spółki ma obowiązek reprezentowania jej interesów nie tylko w okresie, kiedy dobrze ona prosperuje, ale także w okresie, kiedy ma problemy finansowe. Jeżeli spółce grozi upadłość, to jej władze mają obowiązek zgłoszenia tego faktu. Jeżeli tego nie zrobią, to grozi im odpowiedzialność karna.

Zgodnie z art. 586 kodeksu spółek handlowych przestępstwo polegające na niezgłoszeniu upadłości spółki może być popełnione wyłącznie przez członków zarządu spółki albo przez likwidatorów. Jednocześnie popełnienie tego przestępstwa możliwe jest wyłącznie poprzez niedopełnienie ciążącego na danej osobie obowiązku, czyli poprzez zaniechanie. Zaniechanie to może być jedynie umyślne - w zamiarze bezpośrednim lub ewentualnym.

Zgłoszenie upadłości spółki konieczne jest w sytuacji, gdy spółka zaprzestaje płacenia swoich długów oraz gdy nie ma majątku wystarczającego na spłacenie długów. Jeżeli zaistnieje choćby jedna z tych przyczyn, to członek zarządu lub powołany likwidator powinien w terminie dwutygodniowym złożyć wniosek o upadłość, chyba że wniesiony został wniosek o otwarcie postępowania układowego.

W praktyce określenie terminu, w którym spółka zaprzestaje płacenia swoich długów, jest bardzo trudne. Zgodnie bowiem z art. 2 prawa upadłościowego i naprawczego krótkotrwałe zaprzestanie płacenia swoich długów z powodów przejściowych problemów finansowych nie jest podstawą ogłoszenia upadłości i nie pociąga za sobą obowiązku złożenia wniosku o upadłość. Dlatego też w praktyce najczęściej podstawą złożenia wniosku o upadłość jest brak wystarczającego na spłacenie długów majątku spółki.

Zgodnie z art. 586 kodeksu spółek handlowych - za popełnienie przestępstwa polegającego na niezłożeniu wniosku o upadłość spółki członek zarządu lub likwidator może zostać skazany na karę grzywny, karę ograniczenia wolności albo na karę pozbawienia wolności do roku. Nie są to jednak jedyne sankcje, jakie grożą osobie dopuszczającej się tego przestępstwa. Zgodnie bowiem z art. 171 prawa upadłościowego i naprawczego osoba, która nie dopełni obowiązku zgłoszenia upadłości, odpowiada za szkodę wyrządzoną przez to wierzycielom. Jednocześnie na podstawie art. 172 prawa upadłościowego i naprawczego osoba, która nie wykona tego obowiązku, zostaje pozbawiona prawa prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji reprezentanta lub pełnomocnika przedsiębiorcy, członka rady nadzorczej i komisji rewizyjnej w spółce akcyjnej, z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółdzielni. Pozbawienie tych uprawnień może nastąpić na okres od dwóch do pięciu lat.

Sytuacje, w których konieczne jest złożenie wniosku o upadłość spółki:

● zaprzestanie płacenia długów przez spółkę,

● brak wystarczającego na spłacenie długów majątku spółki.

Co powinien zawierać wniosek:

● imię i nazwisko dłużnika, jego firmę, miejsce zamieszkania lub siedzibę, a w przypadku spółki także imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania wspólników, odpowiadających za zobowiązania spółki bez ograniczenia, reprezentantów spółki i likwidatorów, jeżeli są ustanowieni,

● spis podmiotów zobowiązanych majątkowo wobec spółki z określeniem wierzytelności i terminów zapłaty,

● miejsce, w którym znajduje się przedsiębiorstwo lub inny majątek dłużnika,

● okoliczności, które uzasadniają wniosek i ich uprawdopodobnienie,

● sprawozdanie finansowe,

● spis wierzycieli z podaniem wysokości wierzytelności każdego z nich oraz listę zabezpieczeń dokonanych przez wierzycieli na majątku spółki,

● oświadczenia o spłatach wierzytelności dokonanych w terminie sześciu miesięcy przed dniem złożenia wniosku,

● wykaz tytułów egzekucyjnych przeciwko spółce

Arkadiusz Jaraszek

arkadiusz.jaraszek@infor.pl

Ustawa z 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. nr 60, poz. 535 z późn. zm.).

Ustawa z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. nr 94, poz. 1037 z późn. zm.).