Bezczynność państwa wobec bezprawnych składowisk odpadów narusza prawo do życia
Europejski Trybunał Praw Człowieka coraz częściej wypowiada się na tematy związane z ochroną środowiska, a biorąc pod uwagę, jak poważne wyzwania pojawiają się w kontekście walki m.in. o czyste powietrze, orzeczeń takich, jak to zapadłe 30 stycznia 2025 r. w sprawie Cannavacciuolo i inni przeciwko Włochom (skarga nr. 51567/14 i kolejne), będzie nadal systematycznie przybywać. Ma to istotne znaczenie dla interpretacji art. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności i jego zastosowania wobec działań lub zaniechań, które skutkują chorobami, a nawet śmiercią jego obywateli.
Rozpatrywana przez trybunał sprawa dotyczyła wieloletniego i skrajnie szkodliwego, powodującego choroby, a nawet śmierć lokalnych mieszkańców, procederu nielegalnego składowania i spalania odpadów na obszarze 90 gmin w rejonie Kampanii, o populacji ok. 2,9 mln mieszkańców. Tereny te są nazwane Terra dei fuochi („płonąca ziemia”), co jest nawiązaniem do dramatycznych skutków kontrolowanego przez zorganizowane grupy przestępcze procederu porzucania odpadów przywożonych tam z terenu całych Włoch.
W skardze, z którą do ETPC wystąpiło kilkadziesiąt osób oraz kilka organizacji (część skarg trybunał uznał za niedopuszczalne, m.in. ze względu na brak bezpośredniego negatywnego oddziaływania na poszczególnych skarżących), podniesiono przede wszystkim, że władze włoskie od dekad były w pełni świadome zagrożeń i skutków wywoływanych wskazanym procederem, nie podjęły jednak właściwych środków, aby chronić obywateli przed nielegalnym wyrzucaniem, zakopywaniem i spalaniem niebezpiecznych odpadów. Nie informowały również o sytuacji, sprowadzając na skarżących jeszcze większe niebezpieczeństwo utraty zdrowia i życia. W skardze przytoczono wiele raportów sporządzanych przez lata m.in. przez organizacje ekologiczne oraz naukowców, w których Terra dei fuochi określano jako „śmietnik Włoch”, a sytuację tam panującą jako „katastrofę ekologiczną porównywalną jedynie z rozprzestrzenianiem się dżumy w XVII wieku”. Zatruta została woda, zaobserwowano wyjątkowo wysokie stężenie metali ciężkich w glebie oraz znaczny wzrost chorób nowotworowych.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.