Biegli zostaną objęci szczególnym nadzorem

Rada Unii Europejskiej na ostatnim posiedzeniu 14 kwietnia br. formalnie zaakceptowała znowelizowane przepisy wspólnotowe dotyczące rewizji finansowej. Nowe przepisy związane są z działalnością biegłych rewidentów i badaniem sprawozdań finansowych. Wprowadzą one zwłaszcza bardziej zaostrzone regulacje dla biegłych rewidentów i firm audytorskich, badających jednostki zainteresowania publicznego (dalej: JZP). W Polsce pojęcie to wyjaśnia art. 2 pkt. 4 ustawy z 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym (Dz.U. nr 77 poz. 649 ze zm.).

Na przyjęty pakiet legislacyjny składają się:

●dyrektywa zmieniająca dyrektywę 2006/43/WE w sprawie ustawowych badań rocznych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych oraz

●rozporządzenie w sprawie szczegółowych wymogów dotyczących ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego.

Publikacja tych regulacji w Dzienniku Urzędowym UE powinna nastąpić w nadchodzących tygodniach. Postanowienia dyrektywy będą wymagały wdrożenia do prawa krajowego - termin graniczny na dostosowanie to dwa lata od ich wejścia w życie. W przypadku rozporządzenia obowiązek jego stosowania nastąpi również po upływie dwóch lat od jego wejścia w życie.

Kluczowa rola

Zmiany w przepisach o audycie mają na celu m.in. wzmocnienie niezależności biegłych rewidentów i firm audytorskich, poprawę jakości badań sprawozdań finansowych przeprowadzanych w UE oraz wzmocnienie nadzoru publicznego nad wykonywaniem zawodu biegłego rewidenta i działalnością firm audytorskich. Przyjęty pakiet zmian wprowadzi bardziej zaostrzone regulacje dla biegłych rewidentów i firm audytorskich badających jednostki zainteresowania publicznego.

Nowy plan działań

Wśród przykładowych zmian, które będą niosły ze sobą znowelizowane przepisy, można wskazać:

●zakaz świadczenia określonych usług na rzecz badanej JZP (czyli czarna lista),

●limit na wynagrodzenie za świadczenie dozwolonych usług innych niż badanie na rzecz badanej JZP,

●wzmocnienie roli komitetu audytu w JZP przez zwiększenie jego udziału w procesie wyboru firmy audytorskiej mającej przeprowadzić badanie, jak również w samym procesie badania sprawozdania finansowego JZP,

●rozszerzenie zakresu informacji przedstawianych w opinii z badania (zarówno w przypadku badania JZP, jak i pozostałych jednostek),

●wprowadzenie obowiązku sporządzania dodatkowego raportu z badania przeznaczonego dla komitetu audytu w badanej JZP,

●określenie minimalnych wymogów w zakresie zasad wewnętrznej organizacji firmy audytorskiej,

●zakaz udziału osób wykonujących zawód biegłego rewidenta (praktyków) w zarządzaniu organem nadzoru publicznego,

●obowiązkową rotację firmy audytorskiej badającej JZP (obok obowiązującego w tej chwili wymogu zmiany kluczowego biegłego rewidenta),

●istotne zawężenie zakresu zadań organu nadzoru publicznego, jakie będzie można delegować na samorząd zawodowy biegłych rewidentów.

Warto przypomnieć, że propozycja pakietu legislacyjnego zmieniającego dotychczasowe przepisy unijne o audycie została przedstawiona przez Komisję Europejską 30 listopada 2011 r. jako jeden z elementów szerokiej reformy regulacyjnej w różnych dziedzinach sektora finansowego w reakcji na globalny kryzys finansowy w latach 2008-2009, zmierzającej do przywrócenia zaufania do rynków i instytucji finansowych oraz wzmocnienia stabilności systemu finansowego.

Proponowane zmiany mają w wielu przypadkach charakter ramowych, dając krajom członkowskim możliwość uściśleń. Projekt zmian został skrytykowany przez organizacje zawodowe obawiające się, że rozwiązania ramowe zostaną różnie zaimplementowane w poszczególnych krajach członkowskich, co może naruszyć zasadę wolnej konkurencji wśród krajów należących do Wspólnoty Europejskiej. Podobne obawy wyraziła Międzynarodowa Federacja Biegłych Rewidentów IFAC.

Pozostałe zmiany w dyrektywach

Parlament Europejski 15 kwietnia 2014 r. przegłosował na sesji plenarnej tekst projektu legislacyjnego dotyczącego dyrektywy ws. raportowania informacji niefinansowych, odzwierciedlający wstępne porozumienie Parlamentu i Rady UE. Teraz do ostatecznego przyjęcia dyrektywy potrzebne jest formalne zatwierdzenie przez Radę UE. Prawdopodobnie jej publikacja nastąpi w drugiej połowie 2014 r.

Dyrektywa przewiduje wprowadzenie:

- obowiązkowego raportowania minimum informacji niefinansowych, związanych ze społeczną odpowiedzialnością biznesu, przez duże jednostki zainteresowania publicznego, mające powyżej 500 pracowników, w ramach sprawozdania z działalności lub w formie odrębnego raportu;

- obowiązku ujawniania polityki różnorodności w zakresie składu organów spółki przez duże spółki notowane na giełdzie.

Warto wiedzieć, że nowa dyrektywa, zmieniająca dyrektywę 2013/34/UE ws. rachunkowości, spowoduje konieczność m.in. nowelizacji ustawy o rachunkowości.

@RY1@i02/2014/081/i02.2014.081.00800010b.803.jpg@RY2@

dr Andre Helin prezes BDO

dr Andre Helin

prezes BDO